Mất ngủ và nguy cơ ung thư khởi phát sớm
Hai nghiên cứu được trình bày tại hội nghị thường niên của Hiệp hội Ung thư Lâm sàng Mỹ (ASCO) cho thấy suy giảm chất lượng giấc ngủ ở người trẻ có thể là một yếu tố nguy cơ quan trọng đối với ung thư khởi phát sớm (dưới 50 tuổi). Các nhà nghiên cứu từ Jefferson Health New Jersey và Trung tâm Ung thư Ochsner MD Anderson đã phân tích dữ liệu sức khỏe của hơn 18 triệu người trưởng thành tại Mỹ trong độ tuổi 18-50.
Kết quả cho thấy những người gặp rối loạn giấc ngủ, đặc biệt là mất ngủ kéo dài, có nguy cơ được chẩn đoán mắc một số loại ung thư khởi phát sớm cao hơn đáng kể. Các loại ung thư có liên quan bao gồm ung thư đại trực tràng, vú, nội mạc tử cung và buồng trứng. Đáng chú ý, phụ nữ bị mất ngủ có nguy cơ được chẩn đoán ung thư vú trong vòng 5 năm tới cao gấp khoảng 3 lần so với người không bị mất ngủ.
Gia tăng đáng báo động số ca ung thư ở người trẻ
Trên toàn cầu, số ca ung thư khởi phát sớm đã tăng từ 1,82 triệu vào năm 1990 lên 3,26 triệu vào năm 2019, tương đương mức tăng gần 80% trong ba thập kỷ. Số ca tử vong do ung thư ở người trong độ tuổi 30 hoặc trẻ hơn cũng tăng 27% trong cùng giai đoạn. Theo nghiên cứu trên tạp chí BMJ Oncology, mỗi năm có hơn một triệu người dưới 50 tuổi tử vong vì ung thư.
Các nhà nghiên cứu cho biết: "Những phát hiện này cho thấy rối loạn giấc ngủ có thể là yếu tố nguy cơ có ý nghĩa lâm sàng, có khả năng điều chỉnh được trong việc phân tầng nguy cơ ung thư khởi phát sớm và cần được nghiên cứu thêm."
Giải thích mối liên hệ giữa mất ngủ và ung thư
Bà Claire Coughlan, Trưởng nhóm chuyên môn lâm sàng của tổ chức Bowel Cancer UK, nhận xét: "Chúng tôi vẫn chưa biết chính xác nguyên nhân, nhưng các nhà nghiên cứu hiện cho rằng điều này có thể liên quan đến yếu tố di truyền và lối sống." Bà cũng cho rằng kết luận về mất ngủ là yếu tố nguy cơ của ung thư đại trực tràng khởi phát sớm có thể giúp hiểu rõ hơn xu hướng gia tăng này.
TS.BS David Garley, Giám đốc Phòng khám Giấc ngủ Better Sleep tại Bristol (Anh), lưu ý rằng các nghiên cứu mới chỉ phát hiện mối liên hệ chứ chưa chứng minh quan hệ nhân quả. Ông giải thích: "Có thể những thay đổi sinh lý do ngủ kém gây ra đóng vai trò nhất định. Tuy nhiên, khi thiếu ngủ, mọi người cũng khó duy trì lối sống lành mạnh hơn. Họ có xu hướng uống nhiều rượu hơn, dễ béo phì hơn, ít vận động hơn, hút thuốc nhiều hơn... Chính những yếu tố này có thể làm tăng nguy cơ ung thư."
Ngoài ra, giấc ngủ kém còn ảnh hưởng đến hệ miễn dịch, vì một trong những chức năng quan trọng của giấc ngủ là phục hồi hệ miễn dịch. TS Garley cho biết: "Nếu hệ miễn dịch suy yếu, sẽ hợp lý khi cho rằng nguy cơ mắc một số loại ung thư có thể tăng lên. Tuy nhiên, cũng có thể điều ngược lại xảy ra: nếu một người đã mắc ung thư nhưng bệnh chưa biểu hiện rõ, chính ung thư có thể là nguyên nhân làm thay đổi chất lượng giấc ngủ."
Kêu gọi nghiên cứu thêm và khuyến cáo phòng ngừa
Megan Winter, Quản lý thông tin y tế tại Hiệp hội Nghiên cứu Ung thư Vương quốc Anh, nhấn mạnh cần thêm nhiều nghiên cứu theo dõi dài hạn trước khi đưa ra kết luận chắc chắn. Trong thời gian chờ đợi, bà khuyến cáo mọi người nên áp dụng các biện pháp giảm nguy cơ ung thư đã được chứng minh như không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý và bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời.
