Nghiên cứu quy mô lớn: Cà phê và trà có thể bảo vệ não bộ khỏi sa sút trí tuệ
Một nghiên cứu khoa học quy mô lớn vừa công bố đã mang đến tin vui cho những người yêu thích cà phê và trà. Theo đó, việc tiêu thụ những đồ uống này ở mức độ vừa phải có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ phát triển chứng sa sút trí tuệ, một căn bệnh đang trở thành thách thức lớn của y tế toàn cầu.
Kết quả ấn tượng từ nghiên cứu kéo dài 43 năm
Các nhà khoa học từ Đại học Harvard đã phân tích dữ liệu của khoảng 131.000 nhân viên y tế tại Vương quốc Anh, theo dõi họ trong suốt 43 năm. Trong thời gian này, những người tham gia định kỳ hoàn thành bảng câu hỏi về chế độ ăn uống và được đánh giá chức năng nhận thức. Kết quả ghi nhận 11.033 trường hợp sa sút trí tuệ.
Phân tích chi tiết cho thấy:
- Những người uống cà phê ở mức vừa phải (từ hai đến ba tách mỗi ngày) có nguy cơ mắc bệnh thấp hơn 18% so với nhóm không sử dụng đồ uống chứa caffeine.
- Với trà, mức giảm nguy cơ là 16% ở những người uống một đến hai tách mỗi ngày.
- Nhóm tiêu thụ nhiều trà và cà phê nhất cũng có tốc độ suy giảm nhận thức chậm hơn đáng kể so với nhóm uống ít nhất.
Caffeine và hợp chất chống oxy hóa có thể là chìa khóa
Nghiên cứu không tìm thấy mối liên hệ tương tự ở những người uống cà phê khử caffeine, điều này gợi ý rằng caffeine có thể đóng vai trò quan trọng trong các lợi ích quan sát được. Ngoài ra, trà và cà phê đều chứa nhiều polyphenol và flavonoid - những hợp chất thực vật có đặc tính chống oxy hóa mạnh mẽ, được cho là có khả năng bảo vệ tế bào não khỏi tổn thương.
Tiến sĩ Yu Zhang, tác giả chính của nghiên cứu, nhấn mạnh: "Sa sút trí tuệ hiện là một trong những thách thức lớn nhất của y tế công cộng toàn cầu, trong khi các phương pháp điều trị hiệu quả vẫn còn rất hạn chế. Trà và cà phê được tiêu thụ rộng rãi trên toàn thế giới, vì vậy ngay cả những mối liên hệ ở mức độ vừa phải cũng có thể mang lại ý nghĩa đáng kể."
Lưu ý quan trọng từ chuyên gia
Tuy nhiên, Tiến sĩ Susan Kohlhaas, Giám đốc nghiên cứu của Alzheimer’s Research UK, lưu ý rằng kết quả này không chứng minh trà hay cà phê có tác dụng phòng ngừa sa sút trí tuệ một cách trực tiếp. Bà giải thích: "Đây chỉ là mối liên hệ thống kê, không phải quan hệ nhân quả. Những người uống trà hoặc cà phê có thể khác nhau ở nhiều yếu tố lối sống khác, chẳng hạn như chế độ ăn uống, hoạt động thể chất, hoặc trình độ học vấn, tất cả đều có thể ảnh hưởng đến sức khỏe não bộ."
Nhóm nghiên cứu cũng không ghi nhận thêm lợi ích khi mức tiêu thụ vượt quá ngưỡng vừa phải, cho thấy việc điều độ là chìa khóa quan trọng.
Bối cảnh về sa sút trí tuệ
Sa sút trí tuệ thường khởi phát với các triệu chứng như suy giảm trí nhớ, khó khăn trong tư duy, lập luận và ngôn ngữ, sau đó nặng dần theo thời gian. Tại Anh, căn bệnh này hiện là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu, với hơn 74.000 ca tử vong được ghi nhận trong năm 2022.
Nghiên cứu này, được công bố trên tạp chí y khoa JAMA, bổ sung vào bằng chứng ngày càng tăng về lợi ích sức khỏe tiềm năng của cà phê và trà. Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng tiêu thụ cà phê thường xuyên có thể kéo dài tuổi thọ, cải thiện sức khỏe tim mạch, hỗ trợ chức năng trí nhớ và giảm nguy cơ mắc một số loại ung thư.
