Hợp tác công-tư đưa công nghệ tế bào gốc Nhật Bản vào Việt Nam
Sự kiện ký kết giữa Bệnh viện Đại học Y Dược (cơ sở Linh Đàm) và hệ thống y tế Mescells đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc cụ thể hóa mô hình hợp tác công-tư. Mục tiêu chính là đưa các tiến bộ y học thế giới về phục vụ người dân Việt Nam, phù hợp với định hướng chiến lược quốc gia.
Bối cảnh và mục tiêu hợp tác
Hợp tác này diễn ra trong bối cảnh Quyết định số 1131/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ đã xác định liệu pháp tế bào, bao gồm tế bào gốc và tế bào miễn dịch, là một trong những nhóm công nghệ mũi nhọn và chiến lược quốc gia. Thỏa thuận tập trung vào việc chuyển giao và làm chủ công nghệ sản xuất tế bào gốc trung mô đạt tiêu chuẩn Nhật Bản. Công nghệ này được Mescells tiếp nhận từ Tập đoàn Mt.Fuji GX Holdings (Nhật Bản) vào đầu năm 2026.
Theo thỏa thuận, Mescells sẽ cung cấp tế bào gốc trung mô theo chuẩn công nghệ Nhật Bản để phục vụ cho các đề án nghiên cứu tại Bệnh viện Đại học Y Dược (cơ sở Linh Đàm). Hai bên sẽ phối hợp thực hiện ba mục tiêu trọng tâm:
- Đào tạo nguồn nhân lực chuyên sâu: Tổ chức các chương trình đào tạo y khoa liên tục về công nghệ tế bào gốc cho đội ngũ bác sĩ và nhân viên y tế.
- Nghiên cứu ứng dụng trong y học cá thể hóa: Tập trung vào các bệnh lý cơ xương khớp, cột sống và chấn thương thể thao.
- Hoàn thiện hành lang pháp lý: Phối hợp xây dựng hồ sơ chuyên môn để đề nghị Bộ Y tế phê duyệt danh mục kỹ thuật, tiến tới đưa ứng dụng tế bào gốc vào thực hành lâm sàng một cách an toàn và bài bản.
Phát biểu từ các bên liên quan
Thầy thuốc Nhân dân, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Ngọc Thành, Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Dược (cơ sở Linh Đàm), khẳng định: "Khoa học công nghệ hiện đang là đòn bẩy cho sự phát triển của đất nước nói chung và y tế nói riêng, trong đó tế bào gốc là xu thế điều trị tất yếu đối với nhiều lĩnh vực, đặc biệt là tim mạch và cơ xương khớp." Ông nhấn mạnh rằng bệnh viện luôn mong muốn hiện thực hóa việc đem công nghệ vào khám chữa bệnh cho người dân, và sự hợp tác này là cơ hội để triển khai các nghiên cứu thử nghiệm lâm sàng trên cơ sở pháp lý.
Chủ tịch Hội đồng quản trị hệ thống y tế Mescells, bà Nguyễn Thị Thu Hiền, khẳng định đơn vị sẽ đóng vai trò là cầu nối để các thành tựu nghiên cứu có thể đi từ phòng thí nghiệm đến cộng đồng một cách an toàn và hiệu quả. Hợp tác hướng tới mục tiêu giúp người dân Việt Nam được tiếp cận các phương pháp mới với chi phí thấp hơn so với điều trị ở nước ngoài, nhưng vẫn đảm bảo tiêu chuẩn chất lượng theo quy định của Bộ Y tế và tiêu chuẩn quốc tế.
Lộ trình và cam kết pháp lý
Hai bên đã xây dựng lộ trình hợp tác rõ ràng cho từng giai đoạn, từ nghiên cứu, thử nghiệm lâm sàng, đến xin cấp phép để được ứng dụng chính thức theo đúng pháp luật hiện hành. Họ cam kết tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về đạo đức sinh học và khung pháp lý, từng bước đóng gói mô hình mẫu để nhân rộng, đưa Việt Nam trở thành điểm sáng về công nghệ tế bào trong khu vực.
Tiến sĩ Nguyễn Ngô Quang, Cục trưởng Khoa học Công nghệ và Đào tạo (Bộ Y tế), nhận định: "Sự kiện hợp tác này thể hiện đúng ý tưởng, chủ trương và chính sách của Đảng và Nhà nước, đồng thời cũng là dấu mốc tích cực cho sự phát triển của khoa học công nghệ của Việt Nam trong giai đoạn hiện nay." Ông cho biết Bộ Y tế đang hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, bao gồm sửa đổi quy định về tế bào và sản phẩm tế bào, tạo hành lang pháp lý quan trọng cho hoạt động nghiên cứu và ứng dụng tế bào gốc.
Mô hình hợp tác này được đánh giá sẽ phát huy thế mạnh chuyên biệt của từng đơn vị, đồng thời bảo đảm sự quản lý chuyên môn thống nhất của Bộ Y tế. Hướng tới mục tiêu chuẩn hóa quy trình nghiên cứu, ứng dụng và từng bước đưa các kỹ thuật y học tái tạo tiên tiến vào thực hành lâm sàng thường quy, phục vụ lợi ích cộng đồng.
