Bộ Y Tế Đề Xuất Hệ Thống Giám Sát Bệnh Không Lây Nhiễm Và Sức Khỏe Tâm Thần
Trong một dự thảo mới, Bộ Y tế lần đầu tiên đề xuất việc thiết lập một hệ thống giám sát toàn diện đối với các bệnh không lây nhiễm. Hệ thống này sẽ được thực hiện thông qua việc khai thác thông tin từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc, khám sức khỏe nghề nghiệp, cũng như các cuộc điều tra định kỳ và đột xuất. Đây được xem là một bước tiến quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả phòng chống bệnh tật tại Việt Nam.
Giám Sát Sức Khỏe Tâm Thần: Một Trọng Tâm Mới
Đặc biệt, lần đầu tiên, sức khỏe tâm thần được đưa vào nhóm bệnh cần giám sát chủ động để phòng chống. Có ba nhóm nội dung chính trong giám sát rối loạn tâm thần, bao gồm: người mắc bệnh và người tử vong do rối loạn tâm thần; người có nguy cơ mắc rối loạn tâm thần; và các yếu tố nguy cơ dẫn đến rối loạn tâm thần.
Việc giám sát sẽ tập trung thu thập các yếu tố nguy cơ như tiền sử gia đình có người thân mắc rối loạn tâm thần, tiền sử mẹ nghiện rượu bia trong thai kỳ, tiền sử chấn thương sọ não hoặc tai biến mạch máu não, và tiền sử mắc các bệnh mạn tính. Các dấu hiệu rối loạn cảm xúc, chẳng hạn như buồn rầu, chán nản, giảm hoạt động, và không muốn làm việc, cũng sẽ được theo dõi sát sao.
Các Yếu Tố Nguy Cơ Đa Dạng Của Bệnh Không Lây Nhiễm
Bên cạnh sức khỏe tâm thần, hệ thống giám sát cũng nhắm đến các yếu tố nguy cơ liên quan đến bệnh không lây nhiễm. Những yếu tố này bao gồm hành vi và lối sống không lành mạnh như hút thuốc lá, sử dụng rượu bia, dinh dưỡng không hợp lý, và thiếu hoạt động thể lực. Ngoài ra, các yếu tố nguy cơ do rối loạn chuyển hóa, chẳng hạn như huyết áp cao, thừa cân, béo phì, đường huyết cao, và rối loạn lipid máu, cũng được đề cập.
Môi trường lao động có hại và các yếu tố khác như di truyền, chủng tộc, tuổi tác, và giới tính cũng được xem xét trong quá trình giám sát. Điều này giúp tạo ra một bức tranh toàn diện về các nguy cơ sức khỏe mà người dân có thể phải đối mặt.
Phương Pháp Giám Sát Và Tình Hình Hiện Tại
Giám sát các yếu tố nguy cơ mắc rối loạn tâm thần sẽ được thực hiện thông qua khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc, và các cuộc điều tra quốc gia về yếu tố nguy cơ bệnh không lây nhiễm. Phương pháp này đảm bảo tính hệ thống và khoa học trong việc thu thập dữ liệu.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới, các bệnh không lây nhiễm chính bao gồm bệnh tim mạch như nhồi máu cơ tim và đột quỵ, ung thư, bệnh hô hấp mãn tính như bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính và hen suyễn, cùng với bệnh tiểu đường. Tại Việt Nam, các nghiên cứu cho thấy khoảng 25% người trưởng thành bị tăng huyết áp, trong khi tỷ suất mắc ung thư mới là 150,8 trên 100.000 dân, với số ca tử vong do ung thư lên đến 120.000 ca mỗi năm.
Việc đề xuất hệ thống giám sát này không chỉ giúp phát hiện sớm các vấn đề sức khỏe mà còn góp phần vào việc xây dựng các chiến lược phòng ngừa hiệu quả, từ đó cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân.
