Dấu hiệu cần xét nghiệm ký sinh trùng: Chuyên gia chỉ rõ triệu chứng và nhóm nguy cơ cao
Nhiễm ký sinh trùng là vấn đề sức khỏe phổ biến có thể xảy ra với bất kỳ ai, đặc biệt ở những người có thói quen ăn sống, sống trong môi trường vệ sinh kém hoặc không tẩy giun định kỳ. Tình trạng này nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.
Triệu chứng cảnh báo cần đi xét nghiệm ký sinh trùng
Theo bác sĩ chuyên khoa I Bùi Thị Nhung, khoa Bệnh Nhiệt đới, Bệnh viện Đa khoa Thống Nhất (Đồng Nai), ký sinh trùng là những sinh vật sống ký sinh trong cơ thể người để tồn tại và phát triển. Chúng bao gồm ba nhóm chính: động vật đơn bào, giun sán và ngoại ký sinh, trong đó giun sán là loại phổ biến nhất. Phần lớn ký sinh trùng cư trú ở đường tiêu hóa, nhưng trong một số trường hợp có thể di chuyển đến gan, phổi, não hoặc mắt và gây bệnh tại các cơ quan này.
Người dân nên đi xét nghiệm ký sinh trùng khi xuất hiện các biểu hiện sau:
- Sốt kéo dài không rõ nguyên nhân
- Đau bụng, tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa dai dẳng
- Ngứa da, nổi mề đay, dị ứng tái phát
- Ngứa vùng hậu môn
- Sụt cân, thiếu máu, suy dinh dưỡng
Các biểu hiện ngoài da như ngứa, nổi ban dị ứng là dấu hiệu thường gặp nhưng dễ bị chủ quan. Nếu tình trạng kéo dài hoặc tái đi tái lại, người dân nên đi kiểm tra sớm để có biện pháp can thiệp kịp thời.
Triệu chứng theo cơ quan bị xâm nhập
Ngoài các dấu hiệu chung, tùy vào cơ quan bị xâm nhập, ký sinh trùng có thể gây ra các triệu chứng đặc trưng:
- Ở đường tiêu hóa: đau bụng, tiêu chảy kéo dài
- Ở phổi: ho, viêm phổi, thậm chí áp xe phổi
- Ở gan: đau hạ sườn phải, áp xe gan
- Ở não: đau đầu, co giật, sốt li bì
- Ở mắt: viêm màng bồ đào, giảm thị lực
Nhóm đối tượng có nguy cơ nhiễm ký sinh trùng cao
Bất cứ ai cũng có thể nhiễm ký sinh trùng, tuy nhiên nguy cơ cao hơn ở những người sống trong môi trường vệ sinh kém hoặc tại các vùng có dịch tễ lưu hành ký sinh trùng. Nhóm đối tượng có nguy cơ nhiễm ký sinh trùng cao nhất thường rơi vào những người có thói quen ăn thực phẩm chưa nấu chín kỹ như rau sống, gỏi cá, tiết canh, hoặc sinh sống trong môi trường vệ sinh kém.
Đặc biệt, những gia đình nuôi thú cưng nhưng lơ là việc tẩy giun định kỳ cho vật nuôi, hoặc bản thân không duy trì thói quen tẩy giun mỗi 6 tháng, chính là "mục tiêu" hàng đầu của các loại giun sán lây truyền qua tiếp xúc và đường tiêu hóa.
Biện pháp phòng ngừa nhiễm ký sinh trùng hiệu quả
Để chủ động cắt đứt chuỗi lây nhiễm, người dân cần nghiêm túc thực hiện các nguyên tắc sau:
- Ăn chín, uống sôi: Tuyệt đối sử dụng thực phẩm rõ nguồn gốc, loại bỏ hoàn toàn các món tươi sống khỏi thực đơn hàng ngày.
- Vệ sinh cá nhân và môi trường: Rửa tay sạch sau khi tiếp xúc với vật nuôi, không đi chân đất tại các khu vực đất cát có nguy cơ ô nhiễm phân thú vật.
- Ngăn chặn trung gian truyền bệnh: Ngủ mùng để phòng muỗi (tác nhân truyền giun chỉ) và giữ môi trường sống thông thoáng.
- Tẩy giun chủ động: Thực hiện tẩy giun định kỳ cho cả thành viên trong gia đình và thú cưng dưới sự hướng dẫn của chuyên gia y tế.
Việc nhận biết sớm các dấu hiệu nhiễm ký sinh trùng và áp dụng các biện pháp phòng ngừa là chìa khóa quan trọng để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình, tránh những hậu quả nghiêm trọng do biến chứng gây ra.
