Chuyên gia cảnh báo: Tuyệt đối không ăn bánh chưng, giò chả đã mốc hoặc có mùi lạ
Sau Tết, nhiều gia đình thường còn dư bánh chưng, giò chả và có thói quen "tận dụng" bằng cách cắt bỏ phần hỏng rồi rán lại, luộc lại để dùng tiếp. Tuy nhiên, hành động này tiềm ẩn những nguy cơ nghiêm trọng cho sức khỏe mà ít người nhận thức đầy đủ.
Bánh chưng giàu đạm rất dễ hỏng nếu bảo quản sai cách
Theo TS.BS Nguyễn Lương Kỷ, chuyên gia chống độc, Phó Giám đốc Bệnh viện Đa khoa tỉnh Khánh Hòa, bánh chưng được làm từ gạo nếp, đậu xanh và thịt – những nguyên liệu giàu tinh bột và đạm. Điều này tạo môi trường thuận lợi cho nấm mốc và vi khuẩn phát triển mạnh khi bảo quản ở nhiệt độ phòng, đặc biệt trong thời tiết ẩm ướt.
Phần mốc nhìn thấy trên bề mặt bánh chưng chỉ là biểu hiện bên ngoài. Thực tế, các sợi nấm có thể đã xâm nhập sâu vào bên trong khối bánh và đồng thời sản sinh ra độc tố, gọi chung là Mycotoxin. Do đó, việc cắt bỏ phần hỏng không thể loại bỏ hoàn toàn các độc tố này.
Một số độc tố như Aflatoxin có khả năng gây tổn thương gan và làm tăng nguy cơ ung thư gan nếu tích lũy lâu dài, trong khi những độc tố khác có thể ảnh hưởng đến thận hoặc làm suy giảm hệ miễn dịch.
Không chỉ nấm mốc, bánh chưng bảo quản không đúng cách hoặc để lâu còn có nguy cơ nhiễm các vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm như Salmonella, Escherichia coli hay Staphylococcus aureus. Những tác nhân này có thể gây đau bụng, tiêu chảy, sốt và nôn ói chỉ sau vài giờ.
Đặc biệt, nếu thực phẩm nhiễm Bacillus cereus, dù được hấp hay chiên lại, độc tố đã sinh ra có thể không bị phá hủy hoàn toàn và vẫn gây hại cho sức khỏe, vì loại vi khuẩn này có khả năng tạo bào tử chịu được nhiệt độ cao.
Cảnh giác với giò chả để lâu ngày
Theo TS.BS Nguyễn Lương Kỷ, tương tự như bánh chưng, giò chả khi đã có mùi lạ là dấu hiệu cho thấy thực phẩm bắt đầu ôi thiu do vi khuẩn phân hủy. Dù có luộc lại, rán kỹ hay rim mặn, các phương pháp này chỉ có tác dụng át mùi chứ không thể loại bỏ được độc tố đã hình thành trong quá trình hỏng.
Ăn phải giò chả để lâu có thể dẫn đến các triệu chứng như đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy, thậm chí ngộ độc thực phẩm nếu nhiễm khuẩn nặng. Vì vậy, khi giò chả xuất hiện mùi chua, nhớt hoặc biến đổi màu sắc, tốt nhất nên bỏ đi thay vì cố chế biến lại để sử dụng.
"Khuyến cáo về an toàn thực phẩm của Bộ Y tế và Tổ chức Y tế Thế giới đều nhấn mạnh không sử dụng thực phẩm đã mốc hoặc có dấu hiệu ôi thiu. Không nên vì tiếc của mà ảnh hưởng đến sức khỏe bản thân và gia đình", TS.BS Nguyễn Lương Kỷ nhấn mạnh.
Để đảm bảo an toàn, chuyên gia khuyến nghị:
- Bảo quản bánh chưng, giò chả trong tủ lạnh ngay sau khi sử dụng.
- Kiểm tra kỹ thực phẩm trước khi dùng, đặc biệt sau thời gian dài bảo quản.
- Loại bỏ ngay lập tức nếu phát hiện dấu hiệu mốc, chua hoặc mùi lạ.
Việc tuân thủ các nguyên tắc an toàn thực phẩm không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe mà còn tránh được những rủi ro không đáng có trong cuộc sống hàng ngày.
