Cà Mau Đối Mặt Với Thách Thức Lớn Trong Ngành Y Tế
Sở Y tế tỉnh Cà Mau vừa công bố báo cáo chi tiết về thực trạng công tác y tế và chăm sóc sức khỏe nhân dân trên địa bàn. Báo cáo này phản ánh một bức tranh đầy thách thức với nhiều vấn đề cấp bách cần được tháo gỡ.
Cơ Cấu Tổ Chức Và Tình Trạng Thiếu Hụt Nhân Lực
Sau quá trình sắp xếp, ngành y tế tỉnh Cà Mau hiện có cơ quan quản lý bao gồm khối văn phòng Sở Y tế, Chi cục Dân số và Chi cục An toàn thực phẩm. Hệ thống khám chữa bệnh được tổ chức với 7 trung tâm tuyến tỉnh, 24 bệnh viện đa khoa và chuyên khoa, cùng 64 trạm y tế xã, phường và 100 điểm trạm.
Tuy nhiên, vấn đề nhân lực đang là một điểm nghẽn lớn. Tổng số biên chế được giao là 7.824 người, nhưng trên thực tế chỉ có 6.510 người đang làm việc. Ở tuyến xã, lực lượng nhân viên y tế gồm 1.696 người, phân bổ thành 355 bác sĩ, 455 y sĩ, 240 hộ sinh, 232 dược sĩ và các chức danh khác.
Mặc dù 100% trạm y tế đều có đủ các vị trí bác sĩ, y sĩ, hộ sinh và dược sĩ, nhưng năng lực chuyên môn vẫn còn nhiều hạn chế. Nhiều bác sĩ thiếu chứng chỉ hành nghề trong các lĩnh vực kỹ thuật như siêu âm, điện tim, dẫn đến việc không đủ điều kiện triển khai dịch vụ chuyên môn và thanh toán bảo hiểm y tế.
Khó Khăn Tài Chính Và Cơ Sở Vật Chất Xuống Cấp
Một thực trạng đáng lo ngại là nhiều đơn vị y tế thực hiện cơ chế tự chủ nhưng doanh thu không đủ để trang trải chi phí. Điều này đã dẫn đến tình trạng nợ lương và các khoản phụ cấp cho nhân viên kéo dài, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của đội ngũ y tế tuyến đầu.
Bên cạnh đó, hệ thống cơ sở vật chất y tế cơ sở đang trong tình trạng đáng báo động:
- Nhiều trạm y tế xã và các đơn vị sau sáp nhập đã xuống cấp nghiêm trọng.
- Phần lớn trang thiết bị y tế được đầu tư từ hơn 10 năm trước, nay đã lạc hậu hoặc hư hỏng nhưng chưa có kinh phí để sửa chữa, thay thế.
- Một số trạm y tế không đủ điều kiện triển khai các kỹ thuật cơ bản do thiếu thiết bị xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và thiết bị phòng chống dịch.
- Hạ tầng công nghệ thông tin tại tuyến cơ sở còn yếu, cản trở tiến độ chuyển đổi số trong toàn ngành y tế.
Những Thành Tựu Và Tồn Tại Trong Hoạt Động Khám Chữa Bệnh
Trong năm 2025, toàn tỉnh Cà Mau ghi nhận hơn 6,45 triệu lượt khám bệnh và gần 355.000 lượt điều trị nội trú. Công suất sử dụng giường bệnh đạt mức 86,3%, trong khi tỷ lệ người dân tham gia bảo hiểm y tế đạt 98,79%.
Hệ thống khám chữa bệnh cũng có những chuyển biến tích cực về mặt công nghệ:
- 100% cơ sở khám chữa bệnh đã liên thông dữ liệu với cổng giám định bảo hiểm y tế.
- 96,2% lượt khám bệnh sử dụng căn cước công dân để xác thực thông tin.
- Tất cả các cơ sở y tế đều đã triển khai hình thức thanh toán không dùng tiền mặt.
Tuy nhiên, ngành y tế Cà Mau vẫn đang đối mặt với áp lực tài chính lớn. Chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế liên tục vượt dự toán trong nhiều năm nhưng chưa được thanh toán đầy đủ. Tổng số tiền tồn đọng cho các năm 2018 - 2020 và 2023 - 2024 lên đến hơn 229 tỉ đồng.
Kiến Nghị Tháo Gỡ Khó Khăn Và Đầu Tư Phát Triển
Từ thực trạng trên, Sở Y tế tỉnh Cà Mau đã đưa ra hàng loạt kiến nghị quan trọng:
- Kiến nghị Chính phủ sớm sửa đổi các quy định về phụ cấp nghề và chế độ thường trực, phẫu thuật, phòng chống dịch cho nhân viên y tế.
- Đề nghị Bảo hiểm xã hội Việt Nam phối hợp với các bộ, ngành liên quan tham mưu thanh toán khoản chi phí khám chữa bệnh vượt dự toán nhiều năm qua cho các cơ sở y tế trong tỉnh.
- Đề xuất Bộ Y tế ban hành hướng dẫn về định mức nhân lực và vị trí việc làm đối với trạm y tế theo mô hình mới.
- Ưu tiên nguồn vốn để đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế, đặc biệt cho các đề án nâng cao chất lượng khám chữa bệnh tuyến cơ sở và chăm sóc sức khỏe nhân dân giai đoạn 2026 - 2030.
Những kiến nghị này nhằm mục tiêu cải thiện toàn diện hệ thống y tế địa phương, đảm bảo chất lượng dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho người dân tỉnh Cà Mau trong thời gian tới.
