Không còn chờ bệnh nhân đến trạm, các nhân viên y tế tại Trạm Y tế phường Xuân Hòa, TP.HCM đã chủ động len vào từng ngõ nhỏ để thăm khám, theo dõi sức khỏe liên tục cho người dân. Đây là một phần của mô hình "Đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn - y tế gia đình" được triển khai thí điểm từ cuối tháng 2.
Bác sĩ chuyên khoa I Tăng Phước Quân (31 tuổi), công tác tại Trạm Y tế phường Xuân Hòa, chia sẻ lý do gắn bó với y tế cơ sở: "Tôi tin vào giá trị của việc chăm sóc sức khỏe ngay từ trong cộng đồng. Ở đây, chúng tôi có thể nhìn thấy bệnh từ khi còn là những dấu hiệu rất sớm, can thiệp kịp thời trước khi nó trở nên nặng nề".
Quy trình thăm khám tại nhà
Trước mỗi buổi khám, các đội y tế chuẩn bị máy tính bảng để nhập dữ liệu, bộ phát wifi, các thiết bị đo sinh hiệu như máy đo huyết áp, nhiệt độ, đường huyết và bộ dụng cụ sơ cấp cứu cơ bản. Bộ câu hỏi khảo sát đã được tích hợp trong phần mềm, thay thế cho những xấp giấy tờ cồng kềnh trước đây. Phương tiện di chuyển chủ yếu là xe máy để thuận tiện.
Trạm Y tế phường Xuân Hòa được chia thành 6 đội, mỗi đội phụ trách khoảng 7.000 hộ dân. Mỗi tuần, đội xuống cộng đồng khoảng 2-3 lần, mỗi ngày thăm khám mục tiêu khoảng 10 trường hợp.
Khi vào nhà bệnh nhân, quy trình bắt đầu bằng việc quét mã CCCD để truy xuất thông tin, sau đó đo các chỉ số sinh hiệu như huyết áp, mạch, nhiệt độ, SpO2, đồng thời hỏi thêm về bệnh lý, thói quen sinh hoạt và các yếu tố nguy cơ như hút thuốc hay uống rượu. Tất cả dữ liệu được cập nhật ngay vào sổ sức khỏe điện tử, giúp người dân có thể tra cứu lại trên VNeID khi cần.
Ưu tiên cho người cao tuổi
Đội y tế ưu tiên thăm khám cho người cao tuổi, đặc biệt là người trên 60 tuổi hoặc sức khỏe yếu. Mỗi đội có sẵn danh sách quản lý người cao tuổi trên địa bàn, bao gồm thông tin sức khỏe và khả năng di chuyển. Từ danh sách này, đội sắp xếp thứ tự thăm khám, những trường hợp không thể đi lại sẽ được đến trước.
Một ca khám thường kéo dài khoảng 15 phút. Thời gian không nhiều, nhưng đủ để nắm được thông tin cần thiết, đánh giá các yếu tố nguy cơ và trao đổi hướng chăm sóc với người bệnh. Khi phát hiện dấu hiệu bất thường, tùy mức độ mà có cách xử trí phù hợp.
Điển hình là trường hợp ông Nguyễn Văn Hòa, 85 tuổi, có khối u tuyến tiền liệt, điều trị bảo tồn do tuổi cao. Ống thông bàng quang đã gắn bó với ông suốt 5 năm. Huyết áp tại thời điểm kiểm tra là 117/100 mmHg, bác sĩ điều chỉnh tăng liều thuốc. Phần lớn thời gian dành để trao đổi với người nhà về cách chăm sóc ống thông, từ vệ sinh đến theo dõi dấu hiệu bất thường, tránh nhiễm trùng.
Xử trí và chuyển tuyến
Những trường hợp cần làm thêm xét nghiệm sẽ được chỉ định cụ thể. Nếu bệnh nhân không thể di chuyển, đội hỗ trợ tại nhà. Với tình huống nhẹ, can thiệp ngay tại chỗ bằng thuốc cơ bản. Nếu cần theo dõi lâu dài, người bệnh được hướng dẫn đến Trạm Y tế phường để tiếp tục điều trị theo bảo hiểm. Với ca nặng hơn, chuyển lên tuyến trên để can thiệp kịp thời.
Sau mỗi chuyến đi, bác sĩ Quân tâm niệm: "Điều ở lại với tôi nhiều nhất là nụ cười hạnh phúc và những lời cảm ơn của người dân. Những lần đi như thế giúp tôi nhìn rõ thực tế sức khỏe của người bệnh, họ đang sống thế nào, dùng thuốc ra sao, vướng ở đâu. Những chi tiết này không nằm hết trong hồ sơ".
Việc đưa dịch vụ y tế đến tận nhà người dân ở TP.HCM là một bước đi có ý nghĩa rõ ràng. Sau đại dịch Covid-19, vai trò của y tế cơ sở càng hiện lên cụ thể hơn. Khi chủ động tiếp cận người dân, phát hiện sớm dấu hiệu bất thường, việc xử trí kịp thời giúp giảm biến chứng và phần nào giảm áp lực cho tuyến trên.
