Nhiều người thường xoa dầu gió lên trán, thái dương hoặc dùng cao dán vùng cổ gáy khi đau đầu. Tuy nhiên, theo bác sĩ chuyên khoa 1 Âu Văn Khê, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM - cơ sở 3, việc chỉ làm dịu cơn đau tạm thời không giải quyết được nguyên nhân gốc rễ và có thể bỏ lỡ thời điểm phát hiện bệnh lý cần điều trị sớm.
Thói quen phổ biến nhưng tiềm ẩn rủi ro
Chị L.N.K.N (24 tuổi, ở Đồng Tháp) được chẩn đoán mắc chứng đau đầu mạn tính. Nhiều năm nay, chị thường dùng cao dán mỗi khi đau nửa đầu. “Tôi cắt nhỏ miếng dán rồi dán ở thái dương, vùng trên chân mày, có hôm đau nhiều thì xoa dầu và uống thuốc giảm đau. Dán xong cơn đau có giảm bớt, nhưng tôi biết chỉ là đối phó triệu chứng chứ không trị được gốc rễ”, chị N. chia sẻ.
Ông N.V.C (73 tuổi, ở TP.HCM) cũng có thói quen xoa dầu lên bất cứ vị trí nào trên cơ thể khi đau nhức, hoặc đơn giản để “giữ ấm”, “giải cảm”, khiến gia đình nói ông “luôn tỏa ra mùi dầu xanh”.
Dầu gió và cao dán chỉ giảm đau tạm thời
Bác sĩ Khê cho biết dầu gió và cao dán thường chứa menthol, camphor, methyl salicylate hoặc các hoạt chất giảm đau dùng ngoài. Các thành phần này kích thích đầu mút thần kinh ở da, tạo cảm giác mát, ấm hoặc nóng, giúp người dùng tạm thời bớt cảm nhận cơn đau. “Dầu gió và cao dán có thể giúp giảm khó chịu tạm thời trong một số trường hợp đau hoặc căng cơ nhẹ, nhưng không phải là cách điều trị mặc định cho mọi cơn đau đầu”, bác sĩ nhấn mạnh.
Với người trên 50 tuổi, cơn đau đầu mới xuất hiện, tiến triển, tái phát bất thường hoặc đi kèm dấu hiệu cảnh báo cần được thăm khám để tìm nguyên nhân, thay vì tự xử lý bằng dầu gió hoặc cao dán trong thời gian dài.
Hướng dẫn sử dụng dầu gió, cao dán an toàn
Bác sĩ Văn Khê lưu ý trước khi sử dụng cần đọc kỹ thành phần, chỉ định, vị trí được phép bôi hoặc dán, số lần sử dụng và thời gian lưu sản phẩm trên da. Chỉ dùng trên vùng da lành nguyên vẹn, không thoa lên mắt, niêm mạc, vết thương, vùng da viêm, phát ban, phồng rộp hoặc trầy xước.
Không dùng cao dán cùng túi chườm nóng, đèn nhiệt hoặc các nguồn nhiệt khác. Không băng bó hay ép chặt vùng đã bôi hoặc dán nếu hướng dẫn không cho phép, vì nhiệt và che kín có thể tăng kích ứng, gây bỏng da hoặc hấp thu nhiều hoạt chất hơn. Ngừng sử dụng nếu da bỏng rát nhiều, nổi mẩn, ngứa, phồng rộp hoặc cơn đau tăng lên.
Nếu sản phẩm chứa methyl salicylate, người có tiền sử dị ứng aspirin hoặc salicylate cần hỏi ý kiến nhân viên y tế. Người đang dùng thuốc chống đông, có tiền sử xuất huyết tiêu hóa, bệnh tim mạch, tăng huyết áp, bệnh gan hoặc bệnh thận cũng nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi dùng.
Không tự cho đau đầu là “trúng gió”
Bác sĩ Khê giải thích trong y học cổ truyền, đau đầu thuộc chứng “đầu thống”, do nhiều nguyên nhân như ngoại tà xâm nhập, khí huyết không điều hòa, đàm thấp, huyết ứ hoặc rối loạn công năng tạng phủ. Không nên cho rằng thoa dầu thấy ấm là đau do “phong hàn”, hay tự xem mọi trường hợp đau đầu, chóng mặt, mệt mỏi là “trúng gió” rồi chỉ thoa dầu hoặc dán cao, bởi có thể bỏ sót bệnh lý cần thăm khám.
Bác sĩ cho biết thêm Bộ Y tế đã ban hành quy trình chuyên môn về điện châm, xoa bóp bấm huyệt và một số phương pháp y học cổ truyền trong điều trị đau đầu, đau nửa đầu. Điều này cho thấy y học cổ truyền điều trị dựa trên chẩn đoán và thể bệnh cụ thể, khác với việc tự ý thoa dầu hoặc dán cao tại nhà.
