Bộ Y tế tăng cường phòng chống dịch bệnh truyền nhiễm tại các cửa khẩu
Trước diễn biến phức tạp của tình hình dịch bệnh truyền nhiễm trên toàn cầu, PGS.TS Nguyễn Thị Liên Hương - Thứ trưởng Bộ Y tế đã ký ban hành văn bản gửi Bộ Xây dựng và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố. Văn bản này nhằm phối hợp truyền thông và triển khai các biện pháp phòng, chống dịch bệnh tại các cửa khẩu quốc tế.
Tình hình dịch bệnh nguy hiểm trên thế giới
Theo Bộ Y tế, nhiều bệnh truyền nhiễm nguy hiểm mới nổi và tái nổi tiếp tục được ghi nhận. Cụ thể, các ca bệnh như MERS-CoV tại khu vực Trung Đông, cúm A (H5N1) tại Mỹ và Campuchia, cùng với bệnh do virus Nipah tại Ấn Độ và Bangladesh đang gây lo ngại. Đặc biệt, virus Nipah đã được xác nhận tại Ấn Độ với 2 trường hợp mắc ở Tây Bengal, trong khi Bangladesh báo cáo một trường hợp tử vong tại huyện Naogaon.
Bệnh nhân tại Bangladesh là nữ, 45 tuổi, không có tiền sử đi lại nhưng có tiền sử sử dụng nước nhựa cây chà là tươi. Từ năm 2001 đến nay, Bangladesh đã ghi nhận 348 trường hợp mắc, với 250 trường hợp tử vong, tỷ lệ tử vong lên đến 72%. Các đợt bùng phát thường xảy ra từ tháng 12 đến tháng 5, trùng với thời điểm thu hoạch nhựa cây chà là.
Phối hợp triển khai các biện pháp phòng chống
Thực hiện Chỉ thị số 55-CT/TW của Ban Bí thư và Chỉ thị số 36/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Y tế đề nghị Bộ Xây dựng và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố quan tâm chỉ đạo. Các Ban Quản lý cảng, Ban Quản lý cửa khẩu và các đơn vị liên quan được yêu cầu tạo điều kiện thuận lợi, phối hợp chặt chẽ với tổ chức kiểm dịch y tế. Mục tiêu là bảo đảm cơ sở vật chất, thiết bị và bố trí địa điểm phù hợp để triển khai công tác phòng, chống dịch bệnh theo quy định.
Mặc dù Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đánh giá nguy cơ dịch bệnh do virus Nipah tại Bangladesh và khu vực biên giới giữa Myanmar và Ấn Độ ở mức thấp, Bộ Y tế vẫn không chủ quan. Nguy cơ lây lan chủ yếu qua loài dơi ăn quả và chưa ghi nhận ổ dịch lây lan qua biên giới, nhưng Việt Nam vẫn cần cảnh giác cao.
Chuẩn bị sẵn sàng ứng phó tại Việt Nam
Hiện nay, Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp mắc hoặc nghi ngờ mắc bệnh do virus Nipah. Tuy nhiên, Bộ Y tế đã phối hợp chặt chẽ với WHO để cập nhật tình hình dịch tại Ấn Độ và Bangladesh. Đồng thời, Bộ đã chủ động truyền thông để người dân hiểu và áp dụng các biện pháp phòng bệnh hiệu quả.
Bộ Y tế đã hướng dẫn các địa phương sẵn sàng ứng phó với các tình huống dịch bệnh, chỉ đạo tăng cường giám sát tại các khu vực kiểm dịch y tế và cơ sở y tế. Các viện đầu ngành như Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương và Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh đã sẵn sàng xét nghiệm giải trình tự gen và Realtime PCR để chẩn đoán virus Nipah.
Kiểm tra và giám sát thực tế tại các cửa khẩu
Trong 2 tuần đầu của tháng 2/2026, Bộ Y tế đã tổ chức các đoàn công tác đi kiểm tra, giám sát công tác phòng, chống dịch bệnh. Các cửa khẩu quốc tế được kiểm tra bao gồm Cảng hàng không quốc tế Nội Bài (Hà Nội), Hữu Nghị (Lạng Sơn), Móng Cái (Quảng Ninh), Bờ Y (Quảng Ngãi), Lệ Thanh (Gia Lai), Đăk Pơ và Bu Prăng (Lâm Đồng).
Thời gian tới, Bộ Y tế tiếp tục tập trung vào truyền thông, tăng cường giám sát, chuẩn bị phương án ứng phó và nâng cao năng lực xét nghiệm. Mục tiêu là phát hiện sớm, xử lý kịp thời, không để dịch bệnh bùng phát và lây lan trong cộng đồng.
