Một bé trai 14 tuổi ở TP.HCM suýt phải cắt bỏ tinh hoàn vì chậm trễ trong việc cấp cứu do tâm lý e ngại. Bệnh nhi Đ.T.P bất ngờ bị đau tinh hoàn phải dữ dội vào ban đêm, nhưng vì ngại chia sẻ với gia đình, em đã cố chịu đựng đến sáng hôm sau. Khi cơn đau trở nên không thể chịu nổi, em mới báo cho cha mẹ và được đưa đến Bệnh viện Nhân dân Gia Định cấp cứu.
Chẩn đoán và phẫu thuật kịp thời
Tại bệnh viện, qua thăm khám và siêu âm, các bác sĩ xác định bệnh nhi bị xoắn tinh hoàn phải - một cấp cứu ngoại khoa nguy hiểm có thể dẫn đến hoại tử tinh hoàn nếu không được tháo xoắn kịp thời. Trong quá trình phẫu thuật, ê kíp ghi nhận thừng tinh bên phải bị xoắn hai vòng, khiến tinh hoàn tím sẫm do thiếu máu kéo dài gần 7 giờ. Sau khi tháo xoắn và làm ấm, tinh hoàn dần hồng trở lại, cho thấy máu đã bắt đầu lưu thông. Trước tín hiệu khả quan này, các bác sĩ quyết định bảo tồn tinh hoàn bên phải và cố định tinh hoàn hai bên để giảm nguy cơ tái phát.
Thời gian là yếu tố sống còn
Xoắn tinh hoàn xảy ra khi thừng tinh, nơi chứa mạch máu nuôi tinh hoàn, bị xoắn lại như một sợi dây bị vặn chặt. Máu không đến được tinh hoàn và từng giờ trôi qua đều làm giảm cơ hội giữ lại cơ quan này. Với bệnh lý này, thời gian không chỉ là yếu tố quan trọng mà đôi khi là ranh giới giữa bảo tồn và cắt bỏ tinh hoàn.
Bác sĩ Trần Đoàn Thiên Bảo, Khoa Ngoại thận - Tiết niệu, Bệnh viện Nhân dân Gia Định, thành viên ê kíp phẫu thuật, cho biết: "Lúc vào mổ, chúng tôi xác định đây là trường hợp khẩn vì thời gian thiếu máu đã kéo dài gần 7 giờ, mức độ xoắn lại nặng. May mắn là khi tháo xoắn, tinh hoàn hồng trở lại, đó là tín hiệu rất tốt. Với người bệnh còn nhỏ tuổi và đang trong giai đoạn dậy thì, chỉ cần còn cơ hội, chúng tôi sẽ cố gắng tối đa để giữ lại tinh hoàn."
Nguyên nhân trẻ đến viện muộn
Thạc sĩ - bác sĩ chuyên khoa 1 Nguyễn Huỳnh Đăng Khoa, Khoa Ngoại thận - Tiết niệu, chia sẻ: "Điều làm chúng tôi trăn trở là nhiều bé đến bệnh viện muộn vì e ngại và lo sợ. Các em sợ nói về vùng nhạy cảm, sợ bị la, sợ làm phiền ba mẹ... Nhưng với xoắn tinh hoàn, chỉ vài giờ chậm trễ cũng có thể phải trả giá bằng việc mất luôn tinh hoàn. Đây là điều phụ huynh và thầy cô cần đặc biệt lưu ý ở trẻ nam."
Khuyến cáo từ chuyên gia
Bác sĩ chuyên khoa 1 Nguyễn Xuân Toàn, Khoa Ngoại thận - Tiết niệu, nhấn mạnh: "Phụ huynh cần lưu ý với trẻ nam mà đau tinh hoàn đột ngột thì phải nghĩ ngay đến tình huống cấp cứu. Đừng chờ đợi và trì hoãn thêm vì càng đến sớm, cơ hội giữ lại tinh hoàn càng cao."
Các bác sĩ khuyến cáo phụ huynh nên chủ động trò chuyện với con trai về sức khỏe sinh sản, giúp trẻ hiểu rằng vùng kín cũng là một phần cơ thể cần được quan tâm như bất kỳ cơ quan nào khác. Khi trẻ than đau bìu, đau tinh hoàn, nhất là đau đột ngột giữa đêm hoặc sáng sớm, cần đưa đi cấp cứu ngay.
Bên cạnh gia đình, thầy cô và nhân viên y tế học đường cũng đóng vai trò rất quan trọng. Ở lứa tuổi học sinh, nhiều em sẽ không dám nói trực tiếp "đau tinh hoàn" mà chỉ than đau bụng dưới, khó chịu, buồn nôn hoặc xin nghỉ học vì đau. Nếu người lớn tinh ý hơn, hỏi kỹ hơn và xử trí sớm hơn, có thể giúp trẻ tránh được hậu quả đáng tiếc.
