Cảnh báo: 7 thói quen buổi sáng tưởng vô hại nhưng dễ dẫn đến đột quỵ
Nhiều hành động buổi sáng tưởng chừng đơn giản và vô hại lại có thể trở thành "ngòi nổ" tiềm ẩn cho các cơn đột quỵ nguy hiểm. Các chuyên gia y tế cảnh báo rằng việc duy trì những thói quen này khi thức dậy có thể làm tăng đáng kể nguy cơ mắc các bệnh lý tim mạch và não bộ.
Bật dậy khỏi giường ngay khi vừa thức giấc
Theo Sohu, đây là một thói quen cần thay đổi sớm. Vào buổi sáng, cơ thể cần một quá trình chuyển tiếp từ trạng thái ngủ sang tỉnh táo. Việc đột ngột ngồi dậy hoặc đứng lên có thể khiến huyết áp tăng vọt, gây biến động mạnh về huyết động học. Điều này dễ làm vỡ các mạch máu nhỏ trong não hoặc khiến mảng xơ vữa bong ra. Một nghiên cứu theo dõi tim mạch - não bộ của Đại học Oxford (Anh) trên 35.000 người cho thấy những người thường xuyên có thói quen bật dậy đột ngột có nguy cơ đột quỵ tăng khoảng 18%.
Vừa mở mắt đã kiểm tra điện thoại
Thói quen đọc tin tức hoặc lướt mạng xã hội ngay khi vừa thức dậy tác động một cách âm thầm nhưng không kém phần nguy hiểm, theo India Times. Khi tiếp nhận thông tin ngay lập tức, đặc biệt là những nội dung gây căng thẳng, lo lắng hoặc kích thích cảm xúc, cơ thể sẽ nhanh chóng kích hoạt hệ thần kinh giao cảm. Điều này làm tăng tiết các hormone stress như cortisol và adrenaline, dẫn đến nhịp tim tăng, mạch máu co lại và huyết áp tăng lên chỉ trong thời gian ngắn. Về lâu dài, việc duy trì trạng thái căng thẳng ngay từ đầu ngày không chỉ làm rối loạn nhịp sinh học mà còn khiến huyết áp khó kiểm soát, tạo điều kiện thuận lợi cho các tổn thương mạch máu tích tụ và làm tăng nguy cơ đột quỵ.
Nhịn tiểu
Ngủ dậy muộn hoặc trễ giờ làm có thể khiến nhiều người không đi tiểu ngay khi vừa thức dậy, thậm chí nhịn tiểu đến lúc tới trường học hoặc công ty. Tuy nhiên, sau một đêm, bàng quang thường đầy. Việc nhịn tiểu sẽ kích thích hệ thần kinh giao cảm, làm huyết áp tăng cao đột biến. Nếu buổi sáng thức dậy mà cố nhịn để làm việc khác, đến khi không chịu được mới đi tiểu, huyết áp sẽ dao động mạnh hơn, dễ gây xuất huyết não hoặc nhồi máu não.
Ăn sáng quá mặn
Ăn sáng với các món quen thuộc như mì ăn liền, đồ muối chua hay thực phẩm chế biến sẵn tưởng chừng tiện lợi nhưng lại gây áp lực cho tim mạch trong thời điểm nhạy cảm nhất của cơ thể. Sau một đêm ngủ, cơ thể rơi vào trạng thái thiếu nước nhẹ, thể tích tuần hoàn giảm và máu có xu hướng cô đặc hơn. Đồng thời, buổi sáng cũng là lúc huyết áp có xu hướng tăng tự nhiên do nhịp sinh học. Khi nạp vào một lượng lớn natri ngay lúc này, cơ thể sẽ giữ nước để cân bằng nồng độ muối, làm tăng thể tích máu lưu thông, từ đó đẩy huyết áp tăng nhanh và mạnh hơn bình thường. Natri còn làm giảm khả năng giãn nở của thành mạch, khiến mạch máu cứng hơn, dễ bị tổn thương khi áp lực tăng đột ngột.
Hút thuốc lá ngay sau khi thức dậy
Điếu thuốc đầu tiên trong ngày, ngay sau khi thức dậy, khiến mạch máu co thắt mạnh và huyết áp tăng trong thời gian ngắn. Nicotine trong thuốc lá còn thúc đẩy kết tập tiểu cầu. Tạp chí Hiệp hội Tim mạch Mỹ cho biết nguy cơ xảy ra các biến cố tim mạch ở người hút thuốc buổi sáng cao hơn 33% so với hút vào thời điểm khác trong ngày. Đặc biệt với người đã mắc xơ vữa động mạch, việc hút thuốc buổi sáng càng tăng thêm áp lực lên các mảng bám vốn đã dễ vỡ.
Uống trà đặc hoặc cà phê đậm khi bụng đói
Việc nạp lượng lớn caffeine khi bụng rỗng sẽ kích thích hệ thần kinh giao cảm, làm tăng huyết áp và nhịp tim. Chất theophylline trong trà đặc cũng có tác dụng tương tự. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo tiêu thụ trên 200 mg caffeine khi đói có thể gây rối loạn nhịp tim và biến động huyết áp. Thay vào đó, sau khi thức dậy, hãy uống một cốc nước ấm (khoảng 200-300 ml). Điều này có thể làm loãng độ nhớt của máu, kích thích nhu động ruột và giảm táo bón.
Tập thể dục cường độ cao khi bụng đói
Không ăn sáng mà đã tập nặng, chạy bộ nhanh có thể khiến đường huyết giảm đột ngột, làm não và tim không được cung cấp đủ máu, theo Sohu. Đồng thời, lúc này độ nhớt của máu cao hơn, làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông. Nghiên cứu đăng trên tạp chí Thần kinh học Trung Quốc cho thấy độ nhớt huyết tương ở người tập luyện cường độ cao khi đói cao hơn 12,6% so với người ăn uống bình thường trước khi tập.
Để bảo vệ sức khỏe và giảm thiểu nguy cơ đột quỵ, các chuyên gia khuyến cáo mọi người nên thay đổi những thói quen buổi sáng này. Hãy thức dậy từ từ, uống nước ấm, đi tiểu ngay và chọn bữa sáng lành mạnh, ít muối. Việc duy trì lối sống khoa học không chỉ giúp kiểm soát huyết áp mà còn bảo vệ tim mạch và não bộ một cách hiệu quả.
