Các bệnh tấn công hệ thần kinh trung ương như viêm màng não, bại liệt, dại, uốn ván và lao có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, những bệnh này hoàn toàn có thể phòng ngừa được bằng vắc xin.
Viêm màng não do não mô cầu
Viêm màng não do não mô cầu là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính, lây qua đường hô hấp. Bệnh có thể gây viêm màng não, nhiễm trùng huyết, để lại di chứng như điếc, liệt, chậm phát triển trí tuệ. Theo thống kê, tỷ lệ tử vong có thể lên tới 10-15% nếu không được điều trị kịp thời. Vắc xin phòng não mô cầu hiện có nhiều loại, bao gồm vắc xin tứ giá (A, C, Y, W-135) và vắc xin phòng nhóm B.
Bại liệt
Bại liệt do virus Polio gây ra, tấn công hệ thần kinh trung ương, dẫn đến liệt không hồi phục. Bệnh lây qua đường tiêu hóa. Nhờ chiến dịch tiêm chủng mở rộng, Việt Nam đã được Tổ chức Y tế Thế giới công nhận thanh toán bại liệt từ năm 2000. Vắc xin bại liệt có hai dạng: uống (OPV) và tiêm (IPV).
Bệnh dại
Bệnh dại do virus dại gây ra, lây qua vết cắn của động vật nhiễm bệnh. Virus tấn công hệ thần kinh trung ương, gây viêm não tủy, tử vong gần như 100% khi đã phát bệnh. Theo Bộ Y tế, mỗi năm Việt Nam ghi nhận khoảng 70-100 ca tử vong do dại. Vắc xin dại có hiệu quả cao nếu tiêm ngay sau khi phơi nhiễm.
Uốn ván
Uốn ván do vi khuẩn Clostridium tetani gây ra, xâm nhập qua vết thương hở. Vi khuẩn sản sinh độc tố tấn công thần kinh trung ương, gây co cứng cơ, ngừng thở. Tỷ lệ tử vong có thể lên tới 30-50% ở người cao tuổi. Vắc xin uốn ván thường được tiêm kết hợp trong vắc xin bạch hầu - ho gà - uốn ván (DPT).
Lao
Lao do vi khuẩn Mycobacterium tuberculosis gây ra, chủ yếu ở phổi nhưng có thể tấn công hệ thần kinh trung ương gây viêm màng não lao. Bệnh đặc biệt nguy hiểm ở trẻ em. Vắc xin BCG được tiêm cho trẻ sơ sinh giúp phòng lao, đặc biệt là lao màng não. Theo Tổ chức Y tế Thế giới, vắc xin BCG có hiệu quả 60-80% trong phòng lao màng não ở trẻ em.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân nên tiêm đầy đủ vắc xin theo lịch tiêm chủng quốc gia để bảo vệ sức khỏe bản thân và cộng đồng. Việc tiêm phòng không chỉ ngăn ngừa bệnh mà còn giảm gánh nặng cho hệ thống y tế.
