Nhiều người Việt có thói quen tưởng tốt nhưng lại âm thầm phá hủy mạch máu ngay trước khi đi ngủ. Mạch máu đóng vai trò như hệ thống giao thông huyết mạch, vận chuyển oxy và chất dinh dưỡng nuôi sống các cơ quan. Vào mùa hè, hệ thống này phải co giãn liên tục để điều hòa thân nhiệt. Thời tiết nắng nóng gay gắt khiến cơ thể mất nước qua tuyến mồ hôi, làm đảo lộn áp suất dòng chảy và đe dọa độ bền của thành mạch. Những hành vi sai lầm trước khi ngủ vô tình ép mạch máu chịu áp lực kinh hoàng, là nguyên nhân hàng đầu kích hoạt các ca đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim xuất hiện đột ngột vào rạng sáng.
1. Uống nước sai cách ngay sát giờ đi ngủ
Nắng nóng mùa hè khiến cơ thể liên tục thất thoát nước ngay cả trong lúc ngủ qua đường hô hấp và mồ hôi trộm. Khi thiếu nước, thể tích máu sụt giảm nghiêm trọng, máu bị cô đặc, tăng độ nhớt và làm chậm tốc độ tuần hoàn. Nếu không bổ sung nước, nguy cơ hình thành cục máu đông gây tắc nghẽn mạch máu tăng vọt vào rạng sáng. Tuy nhiên, việc uống một lượng nước quá lớn ngay sát giờ đi ngủ là sai lầm nguy hiểm. Vừa uống xong đã nằm ngay làm tăng đột ngột thể tích tuần hoàn trong khi cơ thể cần nghỉ ngơi, tạo áp lực căng phồng lên hệ thống mạch máu, dễ gây co thắt mạch không đều. Thói quen này ép tim và thận làm việc quá tải, gây đi tiểu đêm làm gián đoạn giấc ngủ và kích phát huyết áp tăng vọt.
2. Sử dụng rượu bia để giải nhiệt buổi tối, uống cho dễ ngủ
Nhiều người có thói quen uống vài cốc bia mát lạnh vào buổi tối để giải nhiệt hoặc mượn chất cồn để dễ ngủ. Đây là tác nhân tàn phá mạch máu cực kỳ nguy hiểm dưới thời tiết oi bức. Chất cồn kích thích hệ thần kinh giao cảm làm tim đập nhanh và gây giãn mạch ngoại biên tức thì. Cảm giác mát mẻ và buồn ngủ lúc đầu chỉ là hiện tượng đánh lừa. Khi chìm vào giấc ngủ, nồng độ cồn giảm xuống kích hoạt hiện tượng co thắt mạch máu dội ngược, huyết áp tăng vọt mất kiểm soát giữa đêm. Đồng thời, chất cồn có tính lợi tiểu mạnh, kết hợp với thời tiết nắng nóng càng ép thận tăng đào thải nước, khiến cơ thể mất nước sâu sắc. Máu vừa cô đặc vừa phải lưu thông qua lòng mạch đang co thắt dẫn đến tắc nghẽn mạch máu.
3. Hút thuốc lá để thư giãn trước giờ ngủ
Khói thuốc lá chứa hàng ngàn chất độc hại, đứng đầu là nicotine. Khi hút thuốc trước khi ngủ, nicotine nhanh chóng ngấm vào máu và kích thích giải phóng hormone adrenaline, làm co thắt các tiểu động mạch trên khắp cơ thể, đặc biệt là mạch máu não và mạch vành tim. Vào mùa hè, lòng mạch vốn đã chịu áp lực từ thay đổi nhiệt độ môi trường. Việc tiếp nhận thêm độc chất từ thuốc lá làm tổn thương nghiêm trọng lớp tế bào nội mạc, tạo điều kiện cho mảng xơ vữa bám chặt vào thành mạch, làm mạch máu xơ cứng và mất độ đàn hồi tự nhiên. Độc chất trong thuốc lá còn làm tăng độ dính của tiểu cầu, đẩy nhanh quá trình hình thành cục máu đông gây đột quỵ.
4. Ăn bất kỳ thực phẩm nào gần giờ đi ngủ
Nhiều người có sở thích ăn đêm hoặc ăn nhẹ trước khi ngủ vì mùa hè oi bức kéo dài thời gian sinh hoạt. Đây là sai lầm gây hại lớn cho hệ tuần hoàn. Khi ngủ, toàn bộ cơ thể cần chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi, tốc độ trao đổi chất chậm lại rõ rệt. Việc dung nạp bất kỳ thức ăn nào lúc này đều ép hệ tiêu hóa phải thức dậy làm việc. Để phục vụ tiêu hóa, dòng máu buộc phải dồn cục bộ về dạ dày thay vì tuần hoàn đều để nuôi não và tim, làm đảo lộn áp suất dòng chảy và gây gánh nặng cho mạch máu. Nếu bữa ăn khuya chứa nhiều dầu mỡ và đường, lượng chất béo xấu không được chuyển hóa sẽ lắng đọng trực tiếp lên thành mạch tạo thành mảng xơ vữa. Lượng đường cao cũng làm máu đặc quánh, tăng nguy cơ hoại tử cơ tim do thiếu máu cục bộ.
