Các bác sĩ tại Bệnh viện Ung bướu Nghệ An liên tục tiếp nhận nhiều trường hợp ung thư hệ tiết niệu như ung thư bàng quang, ung thư thận và ung thư tuyến tiền liệt ở giai đoạn muộn. Đáng tiếc, phần lớn người bệnh đều chủ quan, cho rằng chỉ là nóng trong người hoặc tự ý dùng thuốc nam, thuốc kháng sinh, dẫn đến mất thời gian vàng điều trị.
Dấu hiệu bất thường khi đi tiểu
Bác sĩ chuyên khoa I Hồ Bá Hưng, khoa Ngoại V, Bệnh viện Ung bướu Nghệ An, cho biết hệ tiết niệu gồm thận, niệu quản, bàng quang và niệu đạo. Khi xuất hiện khối u ác tính, dòng chảy và tính chất nước tiểu thường thay đổi. Do đó, những bất thường khi đi tiểu có thể là tín hiệu sớm cảnh báo ung thư.
Tiểu ra máu
Tiểu ra máu là triệu chứng quan trọng nhất cần lưu ý. Người bệnh có thể thấy nước tiểu màu hồng, đỏ hoặc lẫn máu. Đây là biểu hiện thường gặp của ung thư bàng quang hoặc ung thư thận. Khi khối u phát triển, các mạch máu xung quanh bị tổn thương và chảy máu vào đường tiết niệu. Triệu chứng này thường không gây đau và có thể tự biến mất, khiến người bệnh lầm tưởng bệnh đã khỏi, nhưng thực tế khối u vẫn âm thầm phát triển.
Tiểu buốt, tiểu rắt, đi tiểu nhiều lần
Cảm giác buốt rát khi đi tiểu, tiểu nhiều lần trong ngày hoặc thường xuyên thức dậy ban đêm để đi vệ sinh cũng là dấu hiệu đáng lo ngại. Khi khối u ở bàng quang gây kích thích, bàng quang co bóp liên tục dẫn đến tình trạng này. Ở nam giới, khối u tuyến tiền liệt phát triển có thể chèn ép cổ bàng quang, cản trở quá trình thoát nước tiểu. Nếu tình trạng kéo dài, người bệnh cần đến cơ sở y tế thay vì tự ý mua thuốc.
Dòng nước tiểu yếu hoặc bí tiểu
Khi dòng nước tiểu yếu, chảy nhỏ giọt, đứt quãng hoặc phải rặn mạnh mới đi tiểu được, người bệnh cần cảnh giác. Bác sĩ Hồ Bá Hưng giải thích, khi khối u bàng quang hoặc tuyến tiền liệt đủ lớn, chúng có thể làm hẹp niệu đạo, cản trở đường thoát nước tiểu. Trong một số trường hợp, người bệnh có thể bị bí tiểu cấp tính, gây đau dữ dội vùng bụng dưới và cần can thiệp y tế khẩn cấp.
Đau âm ỉ vùng hông lưng hoặc vùng chậu
Những bất thường khi đi tiểu kèm đau tức, nặng vùng hông lưng hoặc đau âm ỉ vùng chậu cũng là dấu hiệu đáng lo ngại. Đau một bên hông lưng có thể liên quan đến ung thư thận, trong khi đau vùng xương chậu thường gặp ở ung thư tuyến tiền liệt giai đoạn tiến triển. Đây có thể là dấu hiệu cho thấy tế bào ung thư đã xâm lấn các mô và cơ quan xung quanh.
Phòng ngừa ung thư đường tiết niệu
Ung thư hệ tiết niệu hoàn toàn có thể kiểm soát và chữa khỏi nếu phát hiện sớm. Các bác sĩ sử dụng chụp cắt lớp vi tính (CT Scanner), chụp cộng hưởng từ (MRI) và nội soi bàng quang để phát hiện tổn thương nhỏ. Về điều trị, nhiều kỹ thuật phẫu thuật nội soi ít xâm lấn đã được ứng dụng, giúp giảm đau, hạn chế mất máu, rút ngắn thời gian hồi phục và nâng cao tính thẩm mỹ.
Để giảm nguy cơ mắc bệnh, các bác sĩ khuyến cáo duy trì thói quen uống ít nhất 2 lít nước mỗi ngày, bỏ thuốc lá, hạn chế tiếp xúc hóa chất độc hại. Không tự ý dùng thuốc kháng sinh, thuốc điều trị viêm đường tiết niệu hoặc các loại lá cây không rõ nguồn gốc khi có triệu chứng bất thường. Đặc biệt, người trên 50 tuổi, nam giới, người có tiền sử gia đình mắc ung thư hoặc thường xuyên làm việc trong môi trường độc hại nên tầm soát định kỳ 6-12 tháng. Xét nghiệm nước tiểu và siêu âm ổ bụng đơn giản có thể phát hiện ung thư từ giai đoạn rất sớm, nâng cao hiệu quả điều trị và cơ hội sống.
