Tối 29/6, người dân Việt Nam có cơ hội chiêm ngưỡng trăng rằm tháng 5 âm lịch, còn gọi là trăng dâu tây, một hiện tượng được các nhà nghiên cứu đánh giá là kỳ lạ nhất trong những lần trăng tròn.
Vì sao trăng dâu tây kỳ lạ?
Theo Hội Thiên văn Hà Nội (HAS), trăng tròn tháng 5 âm lịch còn gọi là trăng dâu tây, mặt trăng sẽ nằm ở vị trí xung đối. Lúc này bề mặt của mặt trăng phản xạ tối đa ánh sáng mặt trời về phía trái đất. Mặt trăng trong giai đoạn này mọc vào lúc hoàng hôn, đạt đỉnh cao nhất vào nửa đêm và lặn vào lúc bình minh. Vì vậy, trăng tròn hiện diện trọn vẹn suốt cả đêm, từ khi trời vừa tối cho đến khi mặt trời mọc. Do được mặt trời chiếu sáng trực tiếp ở phía đối diện, trăng tròn rất sáng và dễ quan sát bằng mắt thường, kể cả trong điều kiện có một chút mây mù. Tuy nhiên, cũng chính vì ánh sáng quá rực rỡ này, trăng tròn thường làm lu mờ các thiên thể mờ như tinh vân hay thiên hà, khiến thời điểm này không lý tưởng cho việc quan sát chúng.
Đặc điểm khác biệt của trăng dâu tây tháng 6
Theo trang Space.com, trăng dâu tây tháng 6 khác biệt so với bất kỳ trăng tròn nào khác khi mặt trăng mọc và lặn ở những điểm "cực đoan", tạo nên một đường đi thấp bất thường trên bầu trời Bắc bán cầu, trong đó có Việt Nam. Điểm thu hút chính của trăng dâu tây tháng 6 là nó ở rất thấp, khi nhìn từ bán cầu Bắc. Nó xuất hiện ở điểm cực đông nam trên đường chân trời và mọc chậm rãi, gần như "không muốn rời khỏi đường chân trời". Mặt trăng không leo cao lên đột ngột như trăng tròn mùa đông. Thay vào đó, nó trôi ngang qua bầu trời phía nam, treo thấp và "nặng trĩu" trong lớp sương mờ ấm áp buổi tối.
Lý do gọi là trăng dâu tây
Lần trăng tròn này được các bộ lạc bản địa đầu tiên ở Mỹ gọi là trăng dâu tây, vì đây là thời điểm thu hoạch trái cây chín, đặc biệt là dâu tây. Chuyên gia từ Space.com cho biết: "Năm ngoái, trăng dâu tây mọc ở vị trí thấp bất thường vì nó đang ở thời điểm đỉnh điểm của chu kỳ mặt trăng, chu kỳ kéo dài 18,6 năm làm thay đổi độ lệch vị trí mọc và lặn của mặt trăng. Nó đạt đến điểm mọc thấp nhất ở phía nam kể từ năm 2006 và chúng ta sẽ không thấy một chu kỳ tương tự như vậy nữa cho đến những năm 2040". Những người quan sát ở bán cầu Nam lại có trải nghiệm ngược lại. Tháng 6 đánh dấu sự bắt đầu của mùa đông ở đó, vì vậy trăng dâu tây mọc cao hơn nhiều trên bầu trời.
