Nhà thiết kế Vũ Việt Hà, người đã tạo nên bộ áo dài tặng Phu nhân Tổng thống Hàn Quốc, chia sẻ về hành trình gìn giữ và phát huy vẻ đẹp áo dài truyền thống Việt Nam. Với phong cách áo dài dáng suông lấy cảm hứng từ thập niên 1930, anh không chỉ làm sống lại những đường nét cổ điển mà còn đưa chất liệu thiên nhiên Việt Nam như tơ sen, sợi dứa, thổ cẩm vào thiết kế, góp phần quảng bá văn hóa và phát triển kinh tế vùng miền.
Niềm vui khi áo dài Việt được đón nhận trên trường quốc tế
Trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam vào cuối tháng 4 vừa qua, Phu nhân Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung, bà Kim Hye Kyung, đã nhận được nhiều lời khen ngợi khi mặc bộ áo dài truyền thống Việt Nam do Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam, bà Ngô Phương Ly, tặng. Nhà thiết kế Vũ Việt Hà chính là tác giả của bộ áo dài đặc biệt này. Anh chia sẻ: “Tôi đã trải qua những giây phút dâng trào niềm vui và vẫn lưu giữ cảm xúc đó đến tận giờ. Tôi nhớ buổi sáng hôm đó, một bạn phóng viên gửi cho tôi mấy bức ảnh phu nhân Tổng thống Hàn Quốc mặc áo dài và hỏi: Có biết ai thiết kế không? Mọi cảm xúc trong tôi bất chợt vỡ òa. Tà áo dài thật hợp với bà, cách bà tạo dáng chụp ảnh lại rất phù hợp với nét văn hóa Việt Nam, Hà Nội, thể hiện sự yêu mến và trân trọng món quà.”
Khi được giao nhiệm vụ thiết kế, Vũ Việt Hà đã rất lo lắng dù không phải lần đầu. Anh tâm niệm: “Mình cứ tâm huyết, cứ hết lòng, cứ gửi gắm tình yêu bền bỉ với áo dài như trước giờ vẫn thế. Tôi muốn truyền đi thông điệp: Áo dài Việt Nam không chỉ phụ nữ Việt Nam mặc mới đẹp, mà phụ nữ bất kỳ quốc gia nào cũng có thể đẹp hơn, thanh lịch hơn trong tà áo dài Việt Nam.”
Làm sống lại phong cách áo dài thập niên 1930
Giữa các xu hướng cách tân áo dài “trăm hoa đua nở”, Vũ Việt Hà lại trung thành với áo dài truyền thống và đã làm sống lại phong cách áo dài thập niên 1930. Anh cho biết: “Tôi rất thích hội họa thời kỳ mỹ thuật Đông Dương. Ngắm tranh của các họa sĩ như Nguyễn Gia Trí, Mai Trung Thứ, Lê Phổ, Tô Ngọc Vân, Trần Văn Cẩn…, đều có những người phụ nữ mặc áo dài thật đẹp. Thần thái và dáng dấp của họ mang đậm nét Hà Nội, trang nhã, duyên dáng và lắng đọng. Tôi bị mê hoặc và muốn đưa vẻ đẹp ấy trở lại với cuộc sống đương đại. Những tà áo dài thập niên 1930 trong các chất liệu thuần Việt chính là tình yêu, là đam mê của tôi gần hai mươi năm qua.”
Anh đã tạo ra xu hướng áo dài dáng suông, dù không ôm sát cơ thể nhưng khi người mặc chuyển động vẫn thể hiện được đường cong và dáng nét. Điều này giúp áo dài phù hợp với mọi vóc dáng, tuổi tác và hoàn cảnh, từ đó tôn lên vẻ đẹp và sự tự tin của người mặc.
Chất liệu thiên nhiên Việt Nam và sự tinh tế trong thiết kế
Vũ Việt Hà thường sử dụng chất liệu truyền thống Việt Nam đặt từ các làng nghề trên cả nước. Anh trực tiếp giám sát quy trình sản xuất, hướng dẫn người thợ thủ công làm quen với các chất liệu mới để cho ra sản phẩm thuần Việt như thổ cẩm, lanh, tơ sen, sợi dứa. Nhờ đó, anh góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế ở các vùng nông thôn, vùng đồng bào dân tộc còn giữ nghề dệt thủ công. Ngoài ra, anh cũng sử dụng các chất liệu mang bản sắc văn hóa Á Đông khác.
Về sự tiết chế trong thiết kế, anh chia sẻ: “Tôi không hề tiết chế, tôi cũng thể hiện nhiều đấy, nhưng nó không phô trương, không rườm rà. Tôi thích sự tinh tế, nhẹ nhàng, như tôi thích tranh Đông Dương vậy. Sự chừng mực đó được ươm mầm từ gia đình. Bố mẹ tôi hoạt động trong lĩnh vực văn hóa truyền thông, từ bé tôi đã được dạy dỗ bằng vốn văn hóa dân tộc và văn hóa Hà Nội. Những điều đó là nguồn dinh dưỡng cho cảm xúc sáng tạo.”
Bà Ngô Phương Ly – Đại sứ áo dài
Nhiều thiết kế của Vũ Việt Hà đã được Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, bà Ngô Phương Ly, chọn mặc trong các sự kiện chính trị - ngoại giao quan trọng. Anh bày tỏ: “Với tôi, bà Ngô Phương Ly chính là một Đại sứ áo dài, người đang truyền cảm hứng cho phụ nữ Việt Nam về áo dài. Bà đã quảng bá văn hóa Việt Nam qua chính tà áo dài, giúp thế giới yêu mến và thiện cảm hơn với áo dài mang đậm bản sắc Việt Nam, trong những chất liệu thuần túy của Việt Nam. Điều đó góp phần làm nên sức mạnh mềm của quốc gia.”
Nối dài đam mê qua giảng dạy
Vũ Việt Hà vừa chuyển công tác sang làm giảng viên Khoa Thiết kế mỹ thuật, Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội. Anh thích môi trường này vì nó giải được các đề bài từ cuộc sống bằng chính định hướng dạy và học, có tính ứng dụng cao. “Được đồng hành cùng sinh viên – những người rất trẻ, trẻ như chính mình hơn 20 năm trước trong một không gian giàu sáng tạo thì không gì thú vị bằng. Áo dài Việt Nam sẽ luôn là nguồn cảm hứng vô tận cho các nhà thiết kế, năm này qua năm khác, thế hệ này qua thế hệ khác.”
