Ngày Vía Thần Tài 2026: Nghi Lễ Cầu Tài Và Góc Nhìn Từ Chuyên Gia Phong Thủy
Ngày Thần tài mùng 10 tháng giêng năm nay rơi vào ngày 26.2.2026, được xem là dịp quan trọng đối với cộng đồng doanh nhân và người làm ăn. Theo quan niệm dân gian, đây là thời điểm Thần tài giáng trần, mang lại may mắn và tài lộc dồi dào cho cả năm. Vì vậy, nhiều gia đình đã chuẩn bị mâm cúng, mua vàng lấy may hoặc thực hiện các nghi thức cầu tài với mong muốn một năm buôn bán hanh thông, tiền bạc đầy ắp.
Nghi Thức 'Lấy Vía' Và Hiện Tượng 'Nhất Lộc Phát'
Trong những năm gần đây, ngoài việc mua vàng, không ít người còn áp dụng các cách 'lấy vía' độc đáo như gửi tiết kiệm, bỏ tiền vào heo đất hoặc chuyển khoản với những con số được cho là đẹp. Một trong những mẹo phổ biến là chuẩn bị 168.000 đồng, tức 'nhất lộc phát', để bỏ vào heo đất. Theo hướng dẫn, nam giới nên dùng tay trái và nữ giới dùng tay phải khi thực hiện hành động này. Nhiều người tin rằng việc làm đó sẽ giúp tiền vào như nước, heo đất đầy ắp và ví lúc nào cũng có lộc.
Chuyên Gia Phong Thủy Phân Tích Về 'Nhất Lộc Phát'
Ông Hoàng Triệu Hải, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu địa lý kiến trúc Phương Đông, cho biết khái niệm '68' đọc là 'lộc phát' thực chất chỉ xuất hiện khoảng 20 năm trở lại đây, bắt nguồn từ thị trường sim điện thoại. Theo ông, để nâng giá trị các dãy số dễ nhớ, người bán đã gán cho chúng những ý nghĩa tài lộc dựa trên cách đọc âm. Dù có người kiêng số 4 (cho là 'tử') hoặc số 7 (cho là 'thất'), nhưng khi chúng trở thành tứ quý hay ngũ quý, giá sim vẫn tăng cao.
Ông Hải phân tích rằng trong hệ thống lý học Đông phương không tồn tại khái niệm 'số phong thủy' theo kiểu luận âm nôm. Các con số chỉ đại diện cho thứ tự của hệ thống sao, Kinh dịch hoặc ngũ hành. Chẳng hạn, số 4 đọc theo lối cổ là 'tứ', hoàn toàn khác với 'tử', nên việc đồng nhất hai khái niệm này là sai lầm. Tương tự, việc gán 68 hay 168 thành 'lộc phát', 'nhất lộc phát' chỉ phản ánh mong muốn của con người chứ không có cơ sở trong phong thủy chính thống.
Theo chuyên gia này, trong dự báo Kinh dịch, con số được sử dụng như một dữ liệu đầu vào để xác định quẻ, qua đó mô tả trạng thái của sự vật, hiện tượng tại thời điểm chọn số. Điều đó không đồng nghĩa với việc số đẹp sẽ mang lại may mắn. Ông dẫn ví dụ một sim nhiều số 8 được xem là rất giá trị trên thị trường, nhưng khi luận theo Kinh dịch lại cho quẻ mang ý nghĩa không thuận lợi. Vì vậy, ông Hải cho rằng việc bỏ 168.000 đồng vào heo đất ngày vía Thần tài chủ yếu mang tính niềm tin cá nhân, không phải là nguyên lý phong thủy.
Nguồn Gốc Tín Ngưỡng Thần Tài Và Sự Khác Biệt Vùng Miền
Ông Hoàng Triệu Hải thông tin thêm, trong tín ngưỡng dân gian của người Trung Hoa, Thần tài không phải chỉ có một vị duy nhất mà gồm nhiều vị khác nhau, tiêu biểu là 5 vị Thần tài ứng với ngũ hành và một vị võ Thần tài. Theo ông, nhóm ngũ Thần tài này có nguồn gốc từ các vị thần siêu nhiên trong Phật giáo Ấn Độ, sau đó theo quá trình truyền bá Phật giáo mà du nhập vào Trung Quốc. Ở một số nước như Singapore và Malaysia, ngày vía Thần tài được tổ chức vào mùng một tết. Nghi thức cúng chủ yếu là dâng hương, trái cây, bánh ngọt và thịt heo quay, không có tập tục mua vàng để cầu may như ở Việt Nam.
Trong khi đó, TS Dương Hoàng Lộc, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu Đạo đức - Tôn giáo, Trường ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia TP.HCM), cho biết tại Việt Nam, ngày vía Thần tài, nhiều gia đình chuẩn bị lễ vật cúng và mua vàng với mong muốn cầu tài lộc, may mắn và sung túc cho cả năm. Những ngày cận vía Thần tài, thị trường vàng thường sôi động khi người dân tập trung mua vàng, nhất là các sản phẩm mang hình linh vật của năm với quan niệm lấy hên đầu năm. Đây cũng là thời điểm các cửa hàng kinh doanh thịt heo quay và cá lóc nướng hoạt động nhộn nhịp hơn để phục vụ nhu cầu cúng lễ.
Theo ông Lộc, việc mua vàng ngày vía Thần tài phổ biến hơn tại các đô thị và thành phố lớn; còn ở khu vực nông thôn, thói quen này chưa lan rộng. Bên cạnh yếu tố tâm linh, người Việt vốn có thói quen tích trữ vàng như một hình thức để dành, nên nhiều người chọn mua vàng vào dịp này vừa để cầu may, vừa tích lũy tài sản cho gia đình.
