Hà Tĩnh khởi công dự án bảo tàng mới trị giá 305 tỷ đồng
Dự án Bảo tàng Hà Tĩnh đã chính thức được triển khai với tổng mức đầu tư lên đến 305 tỷ đồng. Công trình sẽ được xây dựng tại đường Xô Viết Nghệ Tĩnh, phường Thành Sen, trên diện tích rộng 22.928 m2. Thời gian dự kiến hoàn thành là 36 tháng, hứa hẹn mang đến một không gian văn hóa hiện đại và ý nghĩa cho tỉnh nhà.
Mục tiêu và ý nghĩa của dự án
Mục tiêu chính của dự án là bảo quản, trưng bày và giới thiệu các hiện vật lịch sử. Đồng thời, công trình này nhằm gìn giữ và phát huy giá trị lịch sử-văn hóa, truyền thống cách mạng của vùng đất Hà Tĩnh. Ngoài ra, bảo tàng mới sẽ tạo điểm nhấn kiến trúc mang dấu ấn đặc trưng của quê hương, góp phần quảng bá hình ảnh địa phương.
Bối cảnh và thách thức của Bảo tàng Hà Tĩnh hiện tại
Theo Giám đốc Bảo tàng Hà Tĩnh Đậu Khoa Toàn, bảo tàng được thành lập từ năm 1992. Trong suốt 27 năm, cơ sở này hoạt động tại Khu lưu niệm Bác Hồ về thăm Hà Tĩnh, với diện tích tổng thể chỉ 500 m2. Năm 2018, Ủy ban nhân dân tỉnh đã thu hồi cơ sở cũ để xây dựng công trình mới, buộc bảo tàng phải tạm thời sử dụng một phần tòa nhà Thư viện tỉnh.
Do thiếu trụ sở riêng biệt và nhà trưng bày cố định, không gian chật hẹp đã gây ra nhiều khó khăn. Diện tích kho không đủ để chứa hiện vật, và trang thiết bị chuyên dụng cho việc bảo quản tài liệu chưa đáp ứng các tiêu chuẩn hiện hành. Điều này khiến nhiệm vụ bảo quản, trưng bày và phát huy giá trị văn hóa của 13.422 hiện vật chưa đạt được như kỳ vọng.
Tầm quan trọng của văn hóa Hà Tĩnh
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh Nguyễn Thị Nguyệt nhấn mạnh, Hà Tĩnh là vùng địa linh nhân kiệt, nổi tiếng với truyền thống lịch sử-văn hóa phong phú. Nơi đây đã sinh ra và nuôi dưỡng nhiều danh nhân kiệt xuất, bao gồm:
- Đại thi hào Nguyễn Du (1765-1820)
- Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác (1724-1791), được UNESCO vinh danh Danh nhân văn hóa thế giới
- Danh sĩ yêu nước Nguyễn Công Trứ (1778-1858), tấm gương chính trực, thanh liêm
- Các vị tiền bối cách mạng như đồng chí Trần Phú và đồng chí Hà Huy Tập
Hà Tĩnh còn sở hữu nhiều di sản văn hóa vật thể và phi vật thể có giá trị lớn, chẳng hạn như Ca trù, Dân ca Ví, Giặm (được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại). Cùng với đó là các di sản tư liệu thế giới như Mộc bản Trường học Phúc Giang, “Hoàng hoa sứ trình đồ”, và Văn bản Hán Nôm làng Trường Lưu.
Toàn tỉnh hiện có hơn 1.553 di tích được kiểm kê, trong đó 694 di tích đã được xếp hạng cấp quốc gia và cấp tỉnh. Cụ thể, có ba di tích quốc gia đặc biệt, 92 di tích cấp quốc gia và 599 di tích cấp tỉnh.
Triển vọng và kế hoạch phát triển
Phó Chủ tịch Nguyễn Thị Nguyệt chia sẻ: “Nhiều tư liệu, hiện vật lịch sử được lưu giữ nhưng chưa có nơi trưng bày tương xứng với giá trị lịch sử, văn hóa. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng Bảo tàng Hà Tĩnh có ý nghĩa lớn.” Bà cũng bày tỏ sự tin tưởng rằng, với quyết tâm cao của chính quyền các cấp và sự ủng hộ của nhân dân, dự án sẽ sớm hoàn thành.
Giám đốc Đậu Khoa Toàn nhấn mạnh: “Song hành với xây dựng các hạng mục, đơn vị sẽ đề xuất, tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh xây dựng Đề án nghiên cứu, sưu tầm, phục chế, bảo quản tài liệu hiện vật.” Mục tiêu là xây dựng các bộ sưu tập hiện vật có giá trị lịch sử, văn hóa và khoa học, phản ánh sâu sắc văn hóa Hà Tĩnh, đồng thời trở thành nguồn tài nguyên du lịch quan trọng cho địa phương.
Dự án Bảo tàng Hà Tĩnh không chỉ là một công trình kiến trúc, mà còn là biểu tượng cho sự đầu tư mạnh mẽ vào việc bảo tồn và phát huy di sản văn hóa, hứa hẹn đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh trong tương lai.
