Cục trưởng Cục Điện ảnh Đặng Trần Cường khẳng định công văn mới nhất không nhằm cấm phim kinh dị, mà là định hướng phát triển cân bằng, nhân văn, tránh lạm dụng bạo lực và mê tín.
Công văn nhắc nhở, không cấm đoán
Công văn của Cục Điện ảnh (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) nêu hiện tượng phim kinh dị gia tăng, tập trung quá mức vào bạo lực, máu me, mê tín, thiếu đầu tư cho chất lượng nghệ thuật. Cục yêu cầu các đơn vị sản xuất cân nhắc thận trọng khi khai thác đề tài có yếu tố bạo lực, kinh dị, mê tín dị đoan, bảo đảm phù hợp thuần phong mỹ tục và pháp luật.
Trao đổi với Tri Thức - Znews, Cục trưởng Đặng Trần Cường nhấn mạnh công văn không nhằm “chặn đường” phim kinh dị, mà để nhắc nhở, định hướng cân bằng giữa thị trường và giá trị xã hội.
Vừa phát triển thị trường, vừa xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh
Theo ông Cường, điện ảnh nội địa phát triển tích cực cả số lượng lẫn doanh thu, nhưng chưa cân bằng khi thể loại kinh dị, tâm linh gia tăng vượt trội. Việc nhiều dự án tập trung vào hù dọa, bạo lực, máu me, tâm linh mà chưa chú trọng chiều sâu nội dung và thông điệp xã hội cần có khuyến nghị để phát triển hài hòa.
“Nếu một thể loại chiếm tỷ trọng quá lớn, sẽ dẫn đến mất cân đối đời sống sáng tạo. Các thể loại khác như lịch sử, văn hóa, gia đình, thiếu nhi, khoa học viễn tưởng, phim nghệ thuật có ít cơ hội đầu tư. Quan điểm của Cục là tôn trọng tự do sáng tạo, không cấm thể loại nào, nhưng khuyến khích giá trị nghệ thuật và nhân văn”, ông Cường nhận định.
Cục trưởng nhấn mạnh công văn là định hướng nghề nghiệp, khuyến khích đa dạng đề tài, xây dựng thị trường lành mạnh, bền vững, đồng thời cụ thể hóa chủ trương của Đảng và Nhà nước về phát triển văn hóa.
“Quan điểm của Cục là tôn trọng tự do sáng tạo, không cấm bất kỳ thể loại nào. Vấn đề là khuyến khích phát triển cân bằng, bền vững. Điện ảnh cần vừa phát triển thị trường, vừa xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, nâng cao đời sống tinh thần và định hướng thẩm mỹ cho thế hệ trẻ”, ông giải thích.
Không đánh đồng mọi phim kinh dị
Nhiều phim kinh dị, tâm linh thành công nhờ nội dung chạm đến nỗi sợ thật như áp lực gia đình, bất bình đẳng, bạo lực, khủng hoảng niềm tin, cô đơn. Cục Điện ảnh không phủ nhận những tác phẩm có sức nặng nội dung. Ông Cường khẳng định: “Kinh dị là thể loại chính đáng, đã tạo nhiều tác phẩm giá trị nghệ thuật cao trên thế giới. Chúng tôi khuyến khích khai thác bằng ngôn ngữ điện ảnh hiện đại, sáng tạo, nhân văn, phản ánh vấn đề xã hội, tâm lý con người, văn hóa dân gian, thay vì chỉ dựa vào yếu tố gây sốc”.
Ông nhấn mạnh mỗi nhà làm phim cần ý thức trách nhiệm văn hóa và xã hội. “Mỗi tác phẩm cần tôn trọng sự thật cuộc sống, hướng tới giá trị nhân văn, khơi dậy lòng nhân ái, tinh thần đoàn kết, ý chí vươn lên. Dù phản ánh mặt trái, điện ảnh cũng cần hướng người xem tới thông điệp tích cực, nhân bản, giàu tính giáo dục”.
Nền điện ảnh bền vững không chỉ đo bằng doanh thu phòng vé
Nhiều năm gần đây, phim kinh dị được coi “con gà đẻ trứng vàng” tại rạp Việt, với nhiều dự án vượt mốc trăm tỷ như Quỷ cẩu, Quỷ nhập tràng, Ma xó, Phí Phông, Ma da. Kinh phí sản xuất phim kinh dị Việt thường dao động 10-20 tỷ đồng, giúp thu hồi vốn nhanh. Tuy nhiên, không ít phim thắng lớn nhưng giá trị nghệ thuật chưa cao.
Ông Cường cho rằng cân bằng giữa định hướng văn hóa và nhu cầu thị trường là bài toán khó. “Một nền điện ảnh phát triển bền vững không chỉ được đo bằng doanh thu phòng vé, mà còn bằng giá trị tốt đẹp để lại cho xã hội và thế hệ tương lai. Bên cạnh phim giải trí thương mại, cần có tác phẩm lịch sử, cách mạng, gia đình, thiếu nhi, hoạt hình, khoa học, văn hóa dân tộc, đời sống đương đại”.
Ông kêu gọi nhà làm phim mạnh dạn khai thác kho tàng lịch sử, văn hóa, con người Việt Nam, kể câu chuyện Việt bằng ngôn ngữ điện ảnh hiện đại, hấp dẫn, chạm tới cảm xúc khán giả trong nước và quốc tế. “Đó là con đường để điện ảnh góp phần xây dựng con người Việt Nam thời kỳ mới, lan tỏa niềm tự hào dân tộc, nâng cao sức mạnh mềm quốc gia”.
Thời gian tới, Cục Điện ảnh sẽ tiếp tục tham mưu hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển điện ảnh theo hướng khuyến khích đề tài giá trị văn hóa, lịch sử, giáo dục. Đồng thời, nghiên cứu cơ chế hỗ trợ sản xuất, phát hành, phổ biến phim, tăng cường liên hoan phim, tuần phim, quảng bá phim Việt trong nước và quốc tế, tạo không gian cho tác phẩm đa dạng về đề tài và phong cách nghệ thuật.
