Bắc Hoa Mùa Xuân: Sắc Vàng Cải Cúc Và Điệu Hát Sloong Hao Vang Vọng Núi Rừng
Đi ngang qua Thác Lười, men theo những triền đồi xanh mướt cây trái, du khách về với thôn Bắc Hoa những ngày xuân sẽ như lạc bước giữa cánh đồng cải cúc vàng rực, trải dài bạt ngàn trong thung lũng. Sắc vàng tươi thắm ấy chen lẫn với màu đào phai nhẹ nhàng và những bông hoa mận trắng tinh khôi, tạo nên một bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp, thu hút bao người tìm đến.
Cộng Đồng Người Nùng Và Nét Văn Hóa Độc Đáo
Phần lớn đồng bào trong thôn là người dân tộc Nùng, di cư từ Lạng Sơn về đây sinh sống từ nhiều thế kỷ trước. Họ cư trú trong những ngôi nhà trình tường độc đáo, nằm rải rác trên những sườn đồi thoai thoải, tạo nên một không gian sống hài hòa với thiên nhiên. Xuân này, đồng bào Bắc Hoa thêm niềm vui khi Hội hát Sloong hao và Phiên chợ Xuân vùng cao xã Tân Sơn được tổ chức với quy mô lớn, nội dung phong phú và đa dạng, mang tính liên kết vùng mạnh mẽ.
Bà Lường Thị Lan, một cư dân thôn Bắc Hoa, xúng xính trong bộ trang phục truyền thống, chia sẻ: “Với người dân tộc Nùng, điệu hát sloong hao đã gắn bó ngay từ tấm bé. Dù hội hát được tổ chức chính thức hằng năm, nhưng chúng tôi vẫn hát bất kỳ lúc nào, thậm chí qua cuộc gọi video để kết nối, hát đối đáp với đồng bào ở Lạng Sơn và các địa phương khác.”
Hội Hát Sloong Hao: Giao Duyên Và Gắn Kết
Hội hát sloong hao năm nay được tổ chức sớm từ mồng 10 tháng Giêng, với điểm nhấn là sự giao lưu của 500 đôi hát đến từ các xã thuộc huyện Lục Ngạn trước đây và các xã thuộc tỉnh Lạng Sơn. Họ cùng hát chung làn điệu giao duyên, tạo nên không khí háo hức, rộn ràng trong cộng đồng.
Ông Lăng Quốc Kỳ, Chủ nhiệm Câu lạc bộ hát sloong hao thôn Bắc Hoa, ngân nga câu hát: “Đôi ta, đôi mình gặp nhau, nói chuyện với nhau được không.” Ông giải thích, ban đầu người hát đi theo từng tốp để làm quen, sau đó tách ra từng cặp. Thông qua điệu sloong hao, những ai chưa có gia đình thì hát để tỏ tình, tìm người yêu, còn những người đã yên bề gia thất vẫn hát để tâm tình trò chuyện. Tại phiên chợ Xuân, có những canh hát thâu đêm, với lời ca bày tỏ tâm tư, tình cảm, gửi gắm mong ước về tình yêu và cuộc sống yên bình, no ấm.
Nỗ Lực Bảo Tồn Di Sản Văn Hóa
Theo ông Vi Văn An, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Tân Sơn, khu vực Thác Lười từ xa xưa đã là trung tâm, cội nguồn của Hội hát Sloong hao dân tộc Nùng vùng Tân Sơn. Trải qua thời gian, hội hát này đã trở thành biểu tượng văn hóa tinh thần, niềm tự hào của đồng bào, là “sợi dây” gắn kết quá khứ với hiện tại, truyền thống với hiện đại.
Xã đang phối hợp với các sở, ngành liên quan để hoàn thiện hồ sơ, đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận Hội hát Sloong hao và Phiên chợ Xuân vùng cao xã Tân Sơn là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia. Hát sloong hao là một loại hình sinh hoạt văn hóa dân gian độc đáo, được hình thành, nuôi dưỡng và lưu truyền qua nhiều thế hệ.
Với ý thức gìn giữ và trao truyền nét văn hóa này, từ gần 10 năm nay, thôn Bắc Hoa đã thành lập Câu lạc bộ hát sloong hao. Không chỉ hướng dẫn các bạn trẻ trong thôn, các thành viên còn mang điệu hát đến dạy cho học sinh tại các trường trong khu vực, đảm bảo di sản được bảo tồn và phát huy.
Điểm Đến Du Lịch Hấp Dẫn Và Thách Thức
Bắc Hoa hiện có gần 160 hộ với hơn 700 nhân khẩu, trong đó 17 hộ vẫn gìn giữ nếp nhà trình tường truyền thống. Là một điểm đến mới mẻ của du lịch Bắc Ninh, đến với thôn Bắc Hoa, du khách không chỉ khám phá nhà trình tường mà còn có thể:
- Tìm hiểu, trải nghiệm điệu hát sloong hao đậm bản sắc.
- Chiêm ngưỡng hình ảnh những cụ bà cần mẫn dệt vải chàm bên khung cửi.
- Thưởng thức chén rượu ấm nồng do đồng bào tự tay chưng cất.
- Khám phá mâm lễ ngày Tết phong phú, chế biến từ các sản vật tự chăn nuôi, cấy trồng.
Tuyến đường liên thôn đến Bắc Hoa hiện đã được trải bê-tông, khá thuận lợi cho du khách. Tuy nhiên, nhiều người vẫn tiếc nuối khi chia tay, bởi dù có cảnh đẹp hoang sơ và văn hóa đậm đà, Bắc Hoa cần phát triển thêm các dịch vụ ăn uống, lưu trú, cũng như kết nối tốt hơn với các điểm tham quan trong vùng để trở thành điểm đến hấp dẫn và bền vững.
