Hơn nửa thế kỷ trôi qua, cuốn album ảnh cũ kỹ và chiếc vỏ gối thêu tay vẫn được gia đình liệt sĩ Lê Thị Riêng nâng niu như những báu vật thiêng liêng. Trong căn nhà nhỏ tại TP.HCM, bà Lê Thị Hồng (con gái út của liệt sĩ Lê Thị Riêng) vẫn còn nhớ như in câu chuyện về người mẹ anh hùng của mình.
Kỷ vật từ những ngày cuối cùng
Liệt sĩ Lê Thị Riêng (1924-1968) là một nữ chiến sĩ cách mạng kiên trung, bị địch bắt và xử tử tại nhà tù Côn Đảo năm 1968. Trước khi hy sinh, bà đã để lại cho con trai nhỏ - anh Lê Văn Thọ - một chiếc vỏ gối do chính tay bà thêu, trên đó có thêu dòng chữ "Lê Văn Thọ" và hình bông hoa. Chiếc vỏ gối ấy là kỷ vật duy nhất mẹ để lại cho con, như một lời nhắn nhủ yêu thương.
Bên cạnh đó, cuốn album ảnh gia đình còn lưu giữ nhiều bức ảnh đen trắng quý giá: ảnh chụp bà Lê Thị Riêng hồi trẻ, ảnh cùng đồng đội, và những tấm ảnh kỷ niệm với người thân. Trong album còn có một lá thư tay bà viết gửi chồng từ trong tù, nét chữ mềm mại nhưng đầy nghị lực.
Câu chuyện cảm động về người mẹ anh hùng
Bà Lê Thị Hồng kể: "Mẹ tôi bị bắt khi tôi mới hai tuổi. Trước khi đi, mẹ đã thêu chiếc vỏ gối này và gửi lại cho anh Thọ. Chiếc vỏ gối theo anh tôi suốt thời thơ ấu. Sau này, khi anh mất, tôi là người giữ nó như một báu vật." Bà Hồng xúc động: "Mỗi lần nhìn thấy chiếc vỏ gối, tôi lại tưởng tượng ra hình ảnh mẹ ngồi thêu dưới ánh đèn dầu, lòng đau đáu nhớ con."
Chiếc vỏ gối được thêu bằng chỉ màu trên nền vải trắng đã ngả vàng. Dòng chữ "Lê Văn Thọ" được thêu nắn nót, bên cạnh là hình bông hoa đơn giản nhưng tinh tế. Đường thêu đều tăm tắp, thể hiện sự tỉ mỉ và tình cảm của người mẹ dành cho con.
Giá trị lịch sử và lòng tri ân
Cuốn album và chiếc vỏ gối không chỉ là kỷ vật gia đình mà còn là những hiện vật lịch sử quý giá, góp phần giáo dục thế hệ trẻ về tinh thần yêu nước và hy sinh của các thế hệ cha anh. Năm 2023, gia đình đã quyên góp một số kỷ vật cho Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ nhằm phục vụ công tác trưng bày và giáo dục truyền thống.
Theo bà Hồng, hiện tại gia đình vẫn lưu giữ bốn hiện vật chính: chiếc vỏ gối thêu tay, cuốn album ảnh cũ, một chiếc lược và một chiếc khăn tay. Tất cả đều được bọc trong giấy báo cũ, cất giữ cẩn thận trong tủ kính. Bà Hồng cho biết: "Chúng tôi rất tự hào về mẹ và sẽ mãi giữ gìn những kỷ vật này như một phần máu thịt của gia đình."
Mỗi năm vào ngày giỗ mẹ (15 tháng 7 âm lịch), con cháu lại tề tựu đông đủ, cùng nhau mở album xem lại những bức ảnh cũ, cùng ôn lại câu chuyện về người mẹ đã hy sinh vì độc lập dân tộc. Chiếc vỏ gối luôn được đặt ở vị trí trang trọng trên bàn thờ.
Câu chuyện về liệt sĩ Lê Thị Riêng và những kỷ vật giản dị nhưng thấm đẫm tình mẫu tử đã chạm đến trái tim của nhiều người. Qua bao năm tháng, tình yêu thương và lòng dũng cảm của bà vẫn sống mãi trong lòng con cháu và đồng bào cả nước.
