Nghệ An đang chứng kiến sự trỗi dậy của thế hệ bí thư chi bộ 9X tại các thôn, bản. Bằng sức trẻ, sự nhiệt huyết và tư duy đổi mới, họ đang từng bước khẳng định vai trò “đầu tàu” trong công cuộc xóa đói giảm nghèo và phát triển kinh tế địa phương.
Những “đầu tàu” trẻ tuổi ở vùng cao xứ Nghệ
Anh Lô May Phiệt, người dân tộc Thái, sinh năm 1996, ở bản Cha Lúm, xã Yên Na, sau khi hoàn thành nghĩa vụ quân sự đã về tham gia lực lượng công an xã và theo học chương trình cử nhân luật hệ từ xa của Trường đại học Vinh. Năm 2017, anh được kết nạp vào Đảng. Với vai trò là đảng viên gương mẫu, năng nổ, anh được người dân tín nhiệm bầu làm Trưởng bản. Tháng 5 vừa qua, bản Cha Lúm và bản Na Cáng hợp nhất, Đảng ủy xã Yên Na đã chỉ định anh giữ chức Bí thư Chi bộ bản Cha Lúm.
Chia sẻ về nhiệm vụ mới, đồng chí Phiệt cho biết: “Thu nhập của người dân chủ yếu từ việc trồng keo và chăn nuôi bò, gà. Hộ nghèo còn chiếm tỷ lệ cao (hơn 30%). Chúng tôi đặt mục tiêu phấn đấu đến năm 2030 giảm một nửa số hộ nghèo. Để làm được điều này, bên cạnh nguồn lực hỗ trợ từ Chương trình mục tiêu quốc gia, đòi hỏi sự nỗ lực lớn từ các hộ dân”. Ban cán sự bản đã khảo sát điều kiện thực tế để hỗ trợ phát triển mô hình nuôi cá mè, cá chép trong ao và trồng cây dược liệu dưới tán rừng.
Với 36 đảng viên trong chi bộ, trong đó đảng viên lớn tuổi nhất sinh năm 1952 và trẻ nhất sinh năm 2002, đồng chí Phiệt xác định: “Xét về tuổi đời, hay tuổi đảng, bản thân tôi còn rất trẻ. Chính vì vậy, tôi xác định phải nỗ lực nhiều hơn để hoàn thành tốt trọng trách được giao”.
Giải bài toán việc làm cho lao động trẻ
Tại xã Na Ngoi – xã biên giới giáp nước bạn Lào, Bí thư Chi bộ bản Xiềng Xí, đồng chí Xồng Bá Xà (sinh năm 1998) trăn trở với “bài toán” việc làm cho lao động trẻ. Phần lớn lao động trẻ đều đi làm ăn xa, dẫn đến hạn chế về nguồn kết nạp đảng viên mới và ảnh hưởng đến việc nuôi dạy con cái. Nếu xây dựng được các mô hình kinh tế hiệu quả, mở ra cơ hội phát triển ngay tại quê hương, địa phương sẽ giữ được lớp thanh niên ở lại lập nghiệp.
Đồng chí Xồng Bá Xà chia sẻ: “Bản thân tôi chưa có nhiều kinh nghiệm nhưng được các đồng chí trong Ban Thường vụ Đảng ủy xã tin tưởng giao nhiệm vụ, được các đồng chí trong chi bộ, nhất là các đảng viên cao tuổi ủng hộ, động viên, cho nên tôi tự tin có thể đảm đương. Mình không phải ôm hết mọi việc, mà các nội dung đều được cấp ủy, chi bộ thống nhất, dựa vào năng lực của các đảng viên để phân công nhiệm vụ rõ người, rõ việc”.
Chỉ sau chưa đầy một tuần nhận nhiệm vụ, cấp ủy chi bộ nhận được phản ánh của người dân về chất lượng công trình nước sạch ở bản Kẻo Bắc (nay là bản Xiềng Xí). Đồng chí Xồng Bá Xà đã làm việc với đơn vị thi công, kiểm tra bản vẽ thiết kế và hiện trạng, đối chiếu ý kiến các bên. Nhận thấy ý kiến người dân có cơ sở, nhưng bản thiết kế đã được điều chỉnh để bảo đảm chất lượng, an toàn. Chi bộ đã thông tin đầy đủ tới người dân, giải tỏa thắc mắc, tạo đồng thuận để công trình tiếp tục thi công.
Mô hình kinh tế hiệu quả từ sự mạnh dạn của đảng viên trẻ
Tại bản Tổng Khư, nhận thấy mô hình trồng đào cảnh của người dân từ Bắc Ninh vào thuê đất canh tác hiệu quả, đảng viên trẻ Lầu Bá Pó (sinh năm 1994) mạnh dạn vay trồng hơn 3.000 gốc đào và 1 héc-ta gừng để lấy ngắn nuôi dài. “Tết năm nay, gia đình dự định xuất bán được hơn 100 cành đào huyền. Nếu hiệu quả, tôi sẽ hỗ trợ các hộ dân khác làm theo”, đồng chí Lầu Bá Pó, Bí thư Chi bộ bản Tổng Khư chia sẻ.
Anh Pó tốt nghiệp Trường đại học Lâm nghiệp, với khát vọng chung tay đưa người dân trong bản thoát nghèo, anh quyết định về quê lập nghiệp. Trước khi được chỉ định giữ chức Bí thư Chi bộ, anh là Phó Bí thư Đoàn Thanh niên xã Na Ngoi.
Chính sách khuyến khích, động viên từ tỉnh
Đồng chí Lầu Bá Chò, Bí thư Đảng ủy xã Na Ngoi nhận định: “Bên cạnh những ưu điểm về trình độ, năng lực, bầu nhiệt huyết..., đội ngũ cán bộ trẻ còn “trẻ tuổi đời, ít tuổi đảng”, cần nỗ lực nhiều hơn, chuẩn bị tâm thế cầu thị, cởi mở, dám học, dám hỏi, dám nhận sai và sửa sai để hoàn thiện bản thân. Ban cán sự bản phải nói được, làm được, người dân mới tin. Có như vậy, “măng non” mới nhận được sự ủng hộ, hỗ trợ của “tre già”.
Ngày 17/6/2026, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Nghệ An ban hành quy định tạm thời về tiêu chuẩn chức danh bí thư chi bộ khối, xóm, thôn, bản. Quy định ưu tiên đảng viên có trình độ đại học trở lên, có uy tín, có khả năng quy tụ, phát huy sức mạnh tập thể. Tỉnh ủy khuyến khích trẻ hóa đội ngũ bí thư chi bộ nhằm đáp ứng yêu cầu ứng dụng công nghệ thông tin và thực hiện nhiệm vụ chính trị ở cơ sở.
Sau sáp nhập, tỉnh Nghệ An có 2.026 khối, xóm, bản (giảm 1.771 đơn vị). Tại kỳ họp thứ 4 (ngày 13-14/7), HĐND tỉnh đã thông qua Nghị quyết về chức danh, mức phụ cấp đối với người hoạt động không chuyên trách. Mức phụ cấp hằng tháng đối với bí thư chi bộ và trưởng khối, xóm, thôn, bản từ 2,6 đến 3,1 lần lương cơ sở, tùy theo quy mô hộ dân và khu vực đặc thù. Nghị quyết có hiệu lực từ tháng 7/2026.
Đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh nhấn mạnh: “Quan điểm của tỉnh là bố trí nguồn lực địa phương để chi hỗ trợ thêm nhằm chia sẻ, động viên cho lực lượng cán bộ cơ sở hoạt động hiệu quả. Chính vì vậy, nghị quyết này sẽ tạo động lực, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn phát triển mới”.
