Ở độ tuổi đáng lẽ cần tập trung học tập và rèn luyện, nhiều thanh thiếu niên lại đang nuôi dưỡng những niềm tin sai lệch, từ đó hình thành tâm lý dựa dẫm vào may rủi thay vì nỗ lực tự thân. Hiện tượng này đang trở nên đáng báo động với sự xuất hiện của búp bê Kumanthong - loại búp bê có nguồn gốc từ tín ngưỡng dân gian Thái Lan, được rao bán rộng rãi trên mạng xã hội với danh xưng "búp bê tâm linh".
Nguyên nhân khiến thanh thiếu niên dễ bị lôi cuốn
Theo các chuyên gia tâm thần, giai đoạn dậy thì là thời điểm các em có nhu cầu được lắng nghe, thấu hiểu và chia sẻ rất lớn. Khi thiếu sự kết nối với gia đình hoặc phải đối mặt với áp lực học tập, nhiều em dễ tìm đến búp bê như một người bạn đồng hành. Ban đầu chỉ là món đồ chơi, nhưng nếu không được định hướng đúng, sự gắn bó này có thể biến thành sự lệ thuộc về mặt cảm xúc.
Mạng xã hội đóng vai trò lớn trong việc lan truyền hiện tượng này. Chỉ với vài video dàn dựng những câu chuyện ly kỳ cùng lời quảng cáo đánh trúng tâm lý hiếu kỳ, nhiều em đã tin rằng búp bê sở hữu "quyền năng" đặc biệt. Khi niềm tin đó hình thành, các em dễ suy diễn những sự việc bình thường theo hướng mê tín, dẫn đến nỗi sợ hãi hoặc bất an không cần thiết.
Hệ lụy về tâm lý và sức khỏe
Đã ghi nhận nhiều trường hợp trẻ bị lệ thuộc cảm xúc đến mức không thể tách rời búp bê, gây ra các triệu chứng như mất ngủ kéo dài, lo âu thường trực, thậm chí hoảng loạn khi không được "chăm sóc" món đồ này. Việc dành quá nhiều thời gian và cảm xúc cho búp bê khiến kết quả học tập, sức khỏe thể chất và tinh thần đều bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Theo các chuyên gia tâm thần, phụ huynh cần đặc biệt lưu ý khi con mình xuất hiện các dấu hiệu như: mất ngủ kéo dài, lo âu, thu mình, ngại giao tiếp, học tập sa sút hoặc có suy nghĩ tiêu cực. Khi cần thiết, nên đưa trẻ đến các cơ sở chuyên khoa tâm lý hoặc tâm thần để được thăm khám và hỗ trợ kịp thời.
Giải pháp từ gia đình và nhà trường
Thay vì chỉ cấm đoán hay thu giữ búp bê, cha mẹ cần dành thời gian lắng nghe, trò chuyện và đồng hành cùng con để hiểu những vướng mắc tâm lý. Một môi trường gia đình an toàn, cởi mở, nơi con được chia sẻ và tôn trọng sẽ là "lá chắn" tốt nhất trước những thông tin sai lệch trên mạng xã hội.
Khi trẻ hiểu rằng thành công đến từ sự học hỏi, nỗ lực và ý chí của bản thân chứ không phải nhờ một "thế lực" siêu nhiên, các em sẽ có đủ bản lĩnh để phân biệt giữa niềm tin và mê tín, giữa giá trị thật và những điều huyễn hoặc. Việc giáo dục kỹ năng sống, tư duy phản biện ngay từ ghế nhà trường cũng là biện pháp lâu dài giúp thanh thiếu niên vững vàng trước những cám dỗ tâm linh.
