WHO cảnh báo: 15% người lao động mắc rối loạn tâm thần, chuyên gia chỉ dấu hiệu cần khám
Theo số liệu từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), có khoảng 15% người trưởng thành trong độ tuổi lao động mắc chứng rối loạn tâm thần tại một thời điểm nào đó trong cuộc sống. Con số này cho thấy vấn đề sức khỏe tâm thần đang trở thành mối quan ngại lớn trong xã hội hiện đại, đặc biệt là đối với những người đang chịu áp lực từ công việc hàng ngày.
Không nên chờ đến khi kiệt sức mới tìm kiếm hỗ trợ
Thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa 2 Trần Quyết Thắng, Phó giám đốc Bệnh viện Tâm thần Hà Nội, chia sẻ qua thực tế tiếp nhận các trường hợp đến khám sau thời gian dài chịu áp lực công việc: "Không nên chờ đến khi tình trạng kiệt sức hoàn toàn mới tìm kiếm sự hỗ trợ". Việc thăm khám chuyên khoa tâm thần nên được thực hiện sớm khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường, giúp ngăn ngừa diễn tiến nặng hơn.
Các dấu hiệu cảnh báo cần đi khám chuyên khoa tâm thần
Bác sĩ Thắng khuyến cáo người lao động nên chủ động đi khám khi gặp phải một trong những triệu chứng sau đây kéo dài:
- Rối loạn giấc ngủ kéo dài: Mất ngủ, ngủ không sâu, ngủ chập chờn, khó đi vào giấc ngủ hoặc thường xuyên gặp ác mộng liên quan đến công việc trong hơn 2 tuần.
- Thay đổi cảm xúc rõ rệt: Thường xuyên buồn bã, lo âu quá mức, dễ kích động hoặc có những cơn giận khó kiểm soát trong cuộc sống hàng ngày.
- Suy giảm chức năng làm việc: Không còn khả năng hoàn thành những công việc mà trước đây vẫn làm tốt, dẫn đến hiệu suất lao động giảm sút đáng kể.
- Xuất hiện ý nghĩ tiêu cực: Có cảm giác buông xuôi, mất ý nghĩa cuộc sống, hoặc xuất hiện ý nghĩ làm hại bản thân, cần được can thiệp kịp thời.
Nhóm ca bệnh điển hình liên quan đến áp lực công việc
Bác sĩ Thắng cho biết, các rối loạn tâm thần liên quan đến áp lực công việc thường gặp ở một số nhóm đối tượng cụ thể:
- Rối loạn lo âu ở nhóm quản lý: Những người giữ vị trí quản lý hoặc chịu áp lực về doanh số, trách nhiệm cao thường xuất hiện các triệu chứng như hồi hộp, đánh trống ngực, vã mồ hôi, lo sợ khi phải đến nơi làm việc.
- Trầm cảm ở nhân viên văn phòng: Môi trường làm việc căng thẳng, mâu thuẫn trong công việc hoặc tình trạng bắt nạt nơi công sở có thể khiến người lao động rơi vào trạng thái buồn bã kéo dài, thu mình, mất hứng thú với các hoạt động trước đây yêu thích.
- Rối loạn thích nghi: Thường gặp ở những người mới thay đổi vị trí công tác, chuyển môi trường làm việc hoặc phải đối mặt với khối lượng công việc tăng đột ngột, dẫn đến mất cân bằng về tâm lý và sinh lý.
Chủ động bảo vệ sức khỏe tâm thần tại nơi làm việc
Để phòng ngừa các rối loạn tâm thần liên quan đến áp lực công việc, bác sĩ Thắng khuyến nghị mỗi cá nhân cần chủ động thực hiện một số biện pháp thiết thực:
- Thiết lập ranh giới rõ ràng: Phân định giữa công việc và cuộc sống cá nhân, phân bổ thời gian hợp lý cho làm việc và nghỉ ngơi, học cách từ chối những yêu cầu vượt quá khả năng của bản thân.
- Quản lý kỳ vọng cá nhân: Đánh giá năng lực bản thân một cách thực tế và chia nhỏ mục tiêu công việc để giảm áp lực tâm lý, tránh tình trạng quá tải.
- Xây dựng mạng lưới hỗ trợ: Chia sẻ khó khăn với đồng nghiệp, cấp trên hoặc người thân thay vì âm thầm chịu đựng, tạo ra môi trường làm việc cởi mở và thân thiện.
- Chăm sóc sức khỏe thể chất: Duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, tập luyện thể dục thường xuyên và thực hành các phương pháp thư giãn như thiền, hít thở sâu ngay tại nơi làm việc để cải thiện tinh thần.
Bác sĩ Thắng nhấn mạnh: "Đưa yếu tố áp lực công việc vào nội dung giám sát nguy cơ sức khỏe tâm thần được Bộ Y tế đề xuất trong dự thảo thông tư quy định chi tiết một số điều của luật Phòng bệnh, là một bước tiến quan trọng. Điều này tạo cơ sở pháp lý nhằm bảo vệ sức khỏe tâm thần của người lao động và thúc đẩy môi trường làm việc lành mạnh hơn trong tương lai".
