Chính phủ siết chặt xử phạt vi phạm bình đẳng giới trong gia đình
Ngày 16.3.2026, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định số 76/2026/NĐ-CP, sửa đổi và bổ sung một số điều của Nghị định số 125/2021/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bình đẳng giới. Quy định mới này nhằm tăng cường hiệu lực thực thi pháp luật, bảo vệ quyền lợi của các thành viên trong gia đình khỏi sự phân biệt đối xử dựa trên giới tính.
Mức phạt tiền được nâng cao đáng kể
Theo Điều 5 của Nghị định số 76/2026/NĐ-CP, Khoản 1 Điều 13 Nghị định số 125/2021/NĐ-CP đã được sửa đổi với các mức phạt cụ thể như sau:
- Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với các hành vi như cản trở thành viên trong gia đình thực hiện hoạt động tạo thu nhập hoặc đáp ứng nhu cầu khác vì lý do giới tính, hoặc đối xử bất bình đẳng giữa các thành viên vì giới tính.
- Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 12.000.000 đồng áp dụng cho hành vi đe dọa dùng vũ lực hoặc uy hiếp tinh thần nhằm cản trở thành viên tham gia định đoạt tài sản chung của hộ gia đình vì giới tính, hoặc áp đặt việc thực hiện lao động gia đình, sử dụng biện pháp tránh thai như trách nhiệm của một giới nhất định.
- Phạt tiền từ 12.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng dành cho hành vi dùng vũ lực để cản trở thành viên tham gia định đoạt tài sản chung vì lý do giới tính.
So với quy định cũ, mức phạt đã được nâng lên đáng kể. Ví dụ, hành vi cản trở thành viên trong gia đình thực hiện hoạt động tạo thu nhập trước đây chỉ bị phạt từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng, nay đã tăng lên từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng. Điều này có nghĩa, nếu một người chồng cản trở vợ đi làm vì lý do giới tính, anh ta có thể bị phạt lên đến 10 triệu đồng kể từ ngày Nghị định có hiệu lực thi hành vào 1.5.2026.
Quy định chi tiết về mức phạt và thời hiệu
Nghị định cũng quy định rõ ràng về các khía cạnh khác của việc xử phạt. Mức phạt tiền nêu trên áp dụng cho cá nhân, trong khi tổ chức có hành vi vi phạm tương tự sẽ bị phạt gấp đôi, tức bằng 02 lần mức phạt đối với cá nhân, theo Khoản 2 Điều 5 Nghị định 125/2021/NĐ-CP.
Về thời hiệu xử phạt, Điều 3 Nghị định 125/2021/NĐ-CP quy định:
- Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bình đẳng giới là một năm.
- Hành vi vi phạm được coi là đã kết thúc khi nó được thực hiện xong trước thời điểm cơ quan có thẩm quyền phát hiện, với thời điểm chấm dứt là ngày hoàn thành hành vi.
- Hành vi đang được thực hiện là hành vi còn diễn ra tại thời điểm phát hiện và vẫn đang xâm hại trật tự quản lý nhà nước trong lĩnh vực bình đẳng giới.
Những quy định này giúp làm rõ phạm vi áp dụng và đảm bảo tính công bằng trong quá trình xử lý vi phạm.
Ý nghĩa và tác động của Nghị định mới
Việc ban hành Nghị định số 76/2026/NĐ-CP phản ánh nỗ lực của Chính phủ trong việc thúc đẩy bình đẳng giới, đặc biệt trong môi trường gia đình. Bằng cách tăng mức phạt, quy định mới không chỉ răn đe các hành vi phân biệt đối xử mà còn khuyến khích sự tôn trọng và hỗ trợ lẫn nhau giữa các thành viên. Điều này góp phần xây dựng một xã hội công bằng hơn, nơi mọi người đều có cơ hội phát triển bình đẳng, bất kể giới tính.
Người dân cần lưu ý rằng Nghị định sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1.5.2026, do đó, việc tuân thủ các quy định mới là cần thiết để tránh các hình phạt nghiêm khắc. Các cơ quan chức năng cũng sẽ tăng cường giám sát và xử lý vi phạm để đảm bảo hiệu quả thực thi trên thực tế.
