Bộ Nội vụ ban hành quy định mới về quỹ xã hội, từ thiện, siết chặt minh bạch tài chính
Bộ Nội vụ vừa công bố Quyết định số 217/QĐ-BNV, quy định các thủ tục hành chính cho việc thành lập và hoạt động của quỹ xã hội, quỹ từ thiện, theo Nghị định số 03/2026/NĐ-CP của Chính phủ. Quyết định này nhằm cụ thể hóa các quy định pháp lý, tạo cơ sở rõ ràng cho các cơ quan, tổ chức và cá nhân liên quan, đồng thời tăng cường tính minh bạch trong quản lý tài chính, đặc biệt trong bối cảnh một số dự án như Nuôi em do ông Hoàng Hoa Trung sáng lập đang dính nghi vấn thiếu minh bạch.
Thủ tục hành chính được phân cấp rõ ràng
Theo Quyết định số 217/QĐ-BNV, các thủ tục hành chính được thực hiện ở ba cấp: trung ương, cấp tỉnh và cấp xã. Cụ thể, có 6 thủ tục cấp trung ương do Bộ Nội vụ thực hiện, bao gồm cấp giấy phép thành lập, công nhận điều lệ, công nhận quỹ đủ điều kiện hoạt động, công nhận hội đồng quản lý, cho phép quỹ hoạt động trở lại sau khi bị đình chỉ, cho phép hợp nhất, sáp nhập, chia, tách hoặc mở rộng phạm vi hoạt động, và thủ tục quỹ tự giải thể.
Ở cấp tỉnh và cấp xã, cũng có 6 thủ tục hành chính tương tự áp dụng cho các quỹ hoạt động trong phạm vi địa phương. Thời hạn giải quyết tất cả các thủ tục này là 45 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, giúp đẩy nhanh quá trình xử lý và giảm thiểu thủ tục rườm rà.
Điều kiện thành lập quỹ được siết chặt
Quyết định mới đưa ra các điều kiện khắt khe hơn cho việc thành lập quỹ. Tên quỹ phải bằng tiếng Việt, không được trùng lặp hoặc gây nhầm lẫn với tên quỹ khác đã thành lập hợp pháp, và đặc biệt không được vi phạm truyền thống lịch sử, văn hóa, đạo đức, thuần phong mỹ tục. Quan trọng hơn, tên quỹ không được gắn với tên riêng của anh hùng dân tộc, danh nhân văn hóa, lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, hoặc các chức sắc tôn giáo.
Về tài chính, ban sáng lập quỹ phải đảm bảo tổng giá trị tài sản đóng góp tối thiểu 8 tỉ đồng đối với quỹ hoạt động toàn quốc hoặc liên tỉnh. Trong đó, số tiền dự kiến chuyển vào tài khoản quỹ phải đạt ít nhất 50% tổng giá trị tài sản quy đổi. Nếu có sự tham gia của tổ chức, cá nhân nước ngoài, mức tài sản tối thiểu tăng lên 10,8 tỉ đồng, với yêu cầu tương tự về tỷ lệ chuyển tiền.
Tài sản đóng góp phải được chuyển quyền sở hữu cho quỹ trong vòng 45 ngày làm việc kể từ khi quỹ được cấp giấy phép thành lập, nhằm đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm tài chính.
Mục đích hoạt động và yêu cầu về sáng lập viên
Quỹ được thành lập phải có mục đích hoạt động phù hợp, bao gồm hỗ trợ phát triển văn hóa, giáo dục, y tế, thể thao, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, nông nghiệp, nông thôn, bảo vệ tài nguyên môi trường, cộng đồng, từ thiện, nhân đạo, an sinh xã hội, cũng như hỗ trợ các đối tượng khó khăn, yếu thế và khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh.
Sáng lập viên thành lập quỹ phải là công dân hoặc tổ chức Việt Nam, với ít nhất 3 người và không phải là người thân thích với nhau. Họ phải đáp ứng đầy đủ năng lực pháp lý và cam kết chuyển quyền sở hữu tài sản góp vốn trong thời hạn quy định.
Bãi bỏ quy định cũ và ý nghĩa thực tiễn
Quyết định số 217/QĐ-BNV đồng thời bãi bỏ các thủ tục hành chính trước đây về quỹ xã hội, quỹ từ thiện được công bố tại Quyết định số 627/QĐ-BNV. Việc thay thế này nhằm đảm bảo sự thống nhất với quy định mới của Nghị định số 03/2026/NĐ-CP và cập nhật nội dung quản lý phù hợp với thực tiễn, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động và ngăn ngừa các vấn đề thiếu minh bạch như đã xảy ra với một số dự án gần đây.
Quyết định này có hiệu lực ngay sau khi ban hành và được kỳ vọng sẽ tạo ra môi trường pháp lý lành mạnh hơn cho các hoạt động xã hội, từ thiện tại Việt Nam.



