Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) đang được Bộ Nội vụ xây dựng, trong đó đề xuất sửa đổi Điều 10 Luật BHXH năm 2024 về việc ủy quyền cho người khác thực hiện các thủ tục BHXH. Theo dự thảo, hai phương án được đưa ra liên quan đến thời hạn hiệu lực của văn bản ủy quyền nhận lương hưu.
Phương án 1: Bỏ giới hạn thời gian ủy quyền
Phương án thứ nhất đề xuất cho phép ủy quyền bằng văn bản cho người khác thực hiện BHXH theo quy định của pháp luật dân sự, không giới hạn thời gian hiệu lực tối đa 12 tháng và không yêu cầu chứng thực văn bản. Điều này nhằm tạo thuận lợi cho người hưởng, đặc biệt là người già yếu, không phải làm lại giấy ủy quyền định kỳ.
Phương án 2: Giữ nguyên quy định hiện hành
Phương án thứ hai giữ nguyên quy định hiện hành: văn bản ủy quyền nhận lương hưu, trợ cấp BHXH và các chế độ khác có hiệu lực tối đa 12 tháng kể từ ngày xác lập, và phải được chứng thực theo quy định pháp luật về chứng thực.
Theo Bộ Nội vụ, từ phản ánh của cơ quan BHXH và một số địa phương, quy định hiện hành về thời hạn 12 tháng đã gây bất cập. Người hưởng có sức khỏe yếu khó khăn khi làm lại giấy ủy quyền, đồng thời phát sinh chi phí cho các trường hợp phải công chứng tại Văn phòng Công chứng.
Góp ý từ địa phương: Thái Nguyên đề xuất sửa đổi
Sở Nội vụ tỉnh Thái Nguyên đề nghị sửa đổi quy định thời hạn ủy quyền tối đa 12 tháng để phù hợp với người hưởng. Đồng thời, quy định này chưa hoàn toàn tương thích với Bộ luật Dân sự (không giới hạn thời gian ủy quyền), do đó đề xuất bỏ thời hạn hiệu lực tối đa.
Tuy nhiên, một số địa phương khác lại cho rằng nên giữ quy định hiện hành để thuận lợi cho công tác quản lý đối tượng thụ hưởng. Chính vì vậy, dự thảo luật đưa ra hai phương án để lấy ý kiến.
Quản lý đối tượng thụ hưởng qua kết nối dữ liệu
Bộ Nội vụ cho rằng, nếu bỏ giới hạn thời gian ủy quyền, việc quản lý đối tượng thụ hưởng phải được cơ quan BHXH thực hiện thông qua kết nối, chia sẻ thông tin với các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành, và trách nhiệm phối hợp xác minh thông tin đủ điều kiện thụ hưởng chế độ BHXH của người thụ hưởng.
Dự thảo luật hiện đang được lấy ý kiến rộng rãi trước khi trình Quốc hội xem xét, thông qua.
