Thị trường carbon Việt Nam đang được định hình
Việt Nam đang tích cực xây dựng và hoàn thiện khung pháp lý cho thị trường carbon, mở ra nhiều cơ hội mới cho doanh nghiệp và nhà đầu tư trong lĩnh vực giảm phát thải khí nhà kính. Theo Bộ Tài nguyên và Môi trường, thị trường carbon nội địa dự kiến sẽ vận hành thí điểm từ năm 2025 và chính thức vào năm 2028.
Lộ trình triển khai thị trường carbon
Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Đề án phát triển thị trường carbon tại Quyết định số 01/2022/QĐ-TTg. Theo đó, giai đoạn 2025-2027 sẽ triển khai thí điểm, tập trung vào các lĩnh vực phát thải lớn như nhiệt điện, sản xuất thép, xi măng và hóa chất. Giai đoạn 2028 trở đi, thị trường sẽ chính thức vận hành, mở rộng ra nhiều ngành nghề khác.
Ông Nguyễn Văn Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Biến đổi khí hậu, cho biết: “Việc hình thành thị trường carbon sẽ tạo động lực cho doanh nghiệp chuyển đổi công nghệ, giảm phát thải và tăng cường đầu tư vào năng lượng tái tạo.”
Cơ hội cho doanh nghiệp và nhà đầu tư
Thị trường carbon Việt Nam hứa hẹn mang lại nhiều lợi ích kinh tế. Doanh nghiệp có thể bán tín chỉ carbon dư thừa, tạo thêm nguồn thu. Các dự án năng lượng tái tạo, lâm nghiệp, nông nghiệp bền vững sẽ được khuyến khích phát triển. Theo tính toán, tiềm năng tín chỉ carbon từ các dự án REDD+ và trồng rừng có thể đạt hàng triệu tấn CO2 mỗi năm.
Bà Lê Thị Kim Ngân, chuyên gia kinh tế môi trường, nhận định: “Thị trường carbon sẽ thu hút đầu tư nước ngoài, đặc biệt từ các quỹ khí hậu và tổ chức tài chính quốc tế, góp phần thúc đẩy tăng trưởng xanh.”
Thách thức cần vượt qua
Bên cạnh cơ hội, Việt Nam cũng đối mặt với nhiều thách thức như thiếu khung pháp lý chi tiết, năng lực quản lý còn hạn chế, và nhận thức của doanh nghiệp về thị trường carbon chưa cao. Để thị trường vận hành hiệu quả, cần có hệ thống đo đạc, báo cáo và thẩm định (MRV) minh bạch, chính xác.
Bộ Tài nguyên và Môi trường đang phối hợp với các bộ ngành xây dựng nghị định hướng dẫn Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 về thị trường carbon. Đồng thời, các chương trình đào tạo, nâng cao năng lực cho doanh nghiệp cũng được triển khai.
Kỳ vọng vào tương lai xanh
Việc hình thành thị trường carbon không chỉ giúp Việt Nam thực hiện cam kết giảm phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 theo COP26, mà còn tạo ra nguồn lực tài chính cho phát triển bền vững. Theo Bộ Công Thương, các ngành công nghiệp sẽ phải thích ứng với cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) của EU, và thị trường carbon nội địa là bước chuẩn bị quan trọng.
Ông Phạm Văn Hồng, chuyên gia năng lượng, nhấn mạnh: “Doanh nghiệp cần chủ động tham gia thị trường carbon ngay từ giai đoạn thí điểm để nắm bắt cơ hội, tránh bị động khi thị trường chính thức vận hành.”
Với sự quyết tâm của Chính phủ và sự đồng hành của doanh nghiệp, thị trường carbon Việt Nam hứa hẹn sẽ là công cụ hiệu quả thúc đẩy nền kinh tế xanh, bền vững.
