Cá bớp Lý Sơn chết hàng loạt: Vi khuẩn vượt ngưỡng, môi trường thiếu oxy trầm trọng
Ngày 13/4, Chi cục Thủy sản - Biển đảo tỉnh Quảng Ngãi đã có văn bản hướng dẫn xử lý gửi Ủy ban nhân dân đặc khu Lý Sơn liên quan đến sự việc cá bớp nuôi lồng bè chết hàng loạt. Cơ quan này đồng thời công bố kết quả xét nghiệm mẫu cá và mẫu nước tại khu vực, xác định rõ nguyên nhân dẫn đến thảm họa môi trường này.
Nguyên nhân chính: Vi khuẩn cao kỷ lục và thiếu oxy kéo dài
Theo kết quả phân tích, mật độ vi khuẩn Vibrio spp. trong mẫu cá bớp đạt mức 2,4 × 10⁷ MPN/g, cao hơn rất nhiều so với mức thông thường trong điều kiện nuôi trồng. Đây là nhóm vi khuẩn cơ hội, có khả năng gây bệnh xuất huyết và nhiễm khuẩn huyết trên cá bớp khi môi trường trở nên bất lợi và sức đề kháng của vật nuôi suy giảm.
Bên cạnh đó, kết quả quan trắc môi trường tại khu vực lồng nuôi trong vũng neo đậu tàu thuyền cho thấy hàm lượng oxy hòa tan (DO) liên tục ở mức thấp hơn ngưỡng cho phép. Cụ thể, chỉ số DO đo được vào ngày 6/4 là 4,49 mg/L và ngày 7/4 là 4,9 mg/L, đều dưới mức tối thiểu theo quy chuẩn. Tình trạng thiếu oxy kéo dài này đã làm giảm sức đề kháng của cá, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển mạnh.
Thiệt hại nặng nề: 57 lồng bè bị ảnh hưởng, tổn thất hàng chục tỷ đồng
Những ngày qua, vùng biển đặc khu Lý Sơn đã chứng kiến hiện tượng cá bớp nuôi lồng bè chết hàng loạt, gây thiệt hại nghiêm trọng cho người dân. Thống kê ban đầu cho thấy toàn bộ 57/57 lồng bè nuôi cá bớp trên địa bàn đều bị ảnh hưởng. Tổng sản lượng cá chết ước tính khoảng 60 tấn, với trọng lượng mỗi con dao động từ 0,5 đến 5 kg.
Đáng chú ý, từ ngày 5/4, cá bớp bắt đầu chết với số lượng lớn. Đến ngày 10/4, hơn 40 lồng bè đã bị thiệt hại đến 80%, tổng lượng cá chết vượt 90 tấn và ước tính thiệt hại kinh tế lên đến hơn 16 tỷ đồng. Cá chết có biểu hiện bụng xuất hiện nhiều chấm đỏ, phù hợp với triệu chứng nhiễm khuẩn.
Đề xuất giải pháp khẩn cấp: Di chuyển lồng bè và cải thiện môi trường
Chi cục Thủy sản - Biển đảo tỉnh Quảng Ngãi nhận định, việc lồng bè tập trung với mật độ lớn trong khu vực vũng neo đậu đã hạn chế lưu thông nước, gia tăng tích tụ chất hữu cơ – điều kiện lý tưởng cho vi khuẩn phát triển. Hoạt động của tàu thuyền cùng ảnh hưởng của gió mùa Tây Nam cũng gây xáo trộn môi trường nước, tác động tiêu cực đến sức khỏe đàn cá.
Trước tình hình này, cơ quan chuyên môn đã đề nghị địa phương thực hiện ngay các biện pháp:
- Di chuyển lồng bè ra khỏi khu vực vũng neo đậu đến nơi có dòng chảy thông thoáng.
- Duy trì các chỉ tiêu môi trường phù hợp, đảm bảo DO trên 5 mg/L và pH từ 7,5 đến 8,3.
- Sắp xếp lại mật độ nuôi, vệ sinh lưới lồng, tiêu độc dụng cụ và không dùng chung thiết bị giữa các lồng để hạn chế lây nhiễm chéo.
- Bổ sung men vi sinh, vitamin và khoáng chất nhằm tăng sức đề kháng cho cá.
- Đối với cá bệnh, sử dụng kháng sinh theo hướng dẫn chuyên môn; cá chết phải được thu gom, xử lý bằng hóa chất sát trùng và chôn lấp đúng quy định.
Kết quả xét nghiệm chi tiết: Âm tính với bệnh VNN, không có ký sinh trùng
Kết quả xét nghiệm từ Trung tâm Chẩn đoán và Xét nghiệm Thú y Trung ương II xác định các mẫu cá âm tính với bệnh VNN và không phát hiện ký sinh trùng. Tuy nhiên, mật độ vi khuẩn Vibrio spp. ở mức rất cao đã trở thành yếu tố chính dẫn đến thảm họa này, phù hợp với diễn biến cá chết trong thời gian qua.
Sự kết hợp giữa môi trường nước thiếu oxy kéo dài và mật độ vi khuẩn vượt ngưỡng đã tạo nên một cơn ác mộng cho người nuôi cá bớp tại Lý Sơn, đòi hỏi các giải pháp đồng bộ và kịp thời để ngăn chặn thiệt hại tiếp tục lan rộng.
