TP.HCM: 57 Điểm Ngập Nặng Trong Tổng Số 159 Điểm, Lộ Trình Xử Lý Đến 2030
Thông tin từ ông Lê Ngọc Linh, Phó giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM, cho biết tại Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ UBND Thành phố lần thứ III mở rộng, đánh giá tình hình kinh tế - xã hội quý I và nhiệm vụ trọng tâm cho tăng trưởng quý II/2026. Theo đó, TP.HCM đang phải đối mặt với tình trạng ngập nước nghiêm trọng, với 159 điểm ngập được ghi nhận, trong đó có 57 điểm ngập nặng.
Tình Hình Ngập Nước và Nguyên Nhân
Trong số 159 điểm ngập, có 57 điểm được xếp vào diện ngập nặng, với mức ngập từ 30 cm trở lên và kéo dài trên 1,5 giờ, gây ách tắc giao thông và ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường. Các khu vực bị ảnh hưởng bao gồm TP.HCM cũ với 34 điểm, Bình Dương với 9 điểm và Vũng Tàu với 14 điểm. Ngoài ra, còn có 102 điểm ngập ở mức độ vừa và nhẹ.
Nguyên nhân gây ngập được xác định là đa dạng, bao gồm biến đổi khí hậu, triều cường bất thường và đặc biệt là tình trạng sụt lún nền đất. Theo khảo sát, tốc độ sụt lún trung bình trên địa bàn là 2 cm mỗi năm, với một số khu vực lún từ 5 đến 7 cm mỗi năm. Điều này dẫn đến sau 20 năm, nhiều khu vực tại TP.HCM có thể lún từ 0,5 m đến 0,7 m, trong khi cao độ trung bình của thành phố chỉ từ 0,8 m đến 1 m so với mực nước biển.
Bên cạnh đó, dự án chống biến đổi khí hậu giai đoạn 1 dù đã cơ bản hoàn thành nhưng chưa khép kín được vành đai bảo vệ triều cường. Các yếu tố chủ quan như quy hoạch chưa cập nhật kịp diễn biến thực tế, công tác chống ngập còn mang tính cục bộ theo địa giới hành chính, và tình trạng gần 40.000 căn nhà lấn chiếm kênh rạch cản trở dòng chảy cũng góp phần làm trầm trọng thêm vấn đề.
Lộ Trình Xử Lý Cụ Thể Theo Từng Năm
TP.HCM đã xây dựng lộ trình chi tiết để giải quyết 159 điểm ngập, với trọng tâm là giai đoạn 2026-2027. Thành phố phải cơ bản giải quyết tình trạng ngập nước trong thời gian này. Cụ thể:
- Năm 2026: Hoàn thành 20 dự án, xử lý 45 điểm ngập, bao gồm 16 điểm ngập nặng. Các điểm ưu tiên bao gồm chợ Thủ Đức, đường Nguyễn Văn Quá, khu vực Thảo Điền, đường Quốc Hương (Quận 2 cũ), và nhiều khu vực khác.
- Năm 2027: Hoàn thành 54 dự án, xử lý 56 điểm ngập, trong đó có 24 điểm ngập nặng. Đến cuối năm, dự kiến 40/57 điểm ngập nặng sẽ được xử lý dứt điểm, cơ bản khắc phục tình trạng ngập tại khu vực trung tâm.
- Năm 2028: Hoàn thành 18 dự án, xử lý 12 điểm ngập, bao gồm 2 điểm ngập nặng.
- Năm 2029: Tiếp tục xử lý 7 điểm ngập, với 3 điểm ngập nặng.
- Năm 2030: Hoàn thành 58 dự án, giải quyết toàn bộ 39 điểm ngập còn lại, trong đó có 12 điểm ngập nặng, đảm bảo không để tái ngập.
Thành phố đang triển khai hệ thống bảo vệ 4 lớp, kết hợp giữa hệ thống thủy lợi và hệ thống thoát nước đô thị, để ứng phó với tình trạng ngập úng.
Vấn Đề Kẹt Xe và Giải Pháp
Ngoài ngập nước, TP.HCM cũng đang tập trung xử lý tình trạng kẹt xe trước năm 2035. Hiện nay, toàn thành phố có 22 điểm có nguy cơ ùn tắc và 9 điểm thường xuyên xảy ra ùn tắc tại các khu vực trọng điểm, với vận tốc trung bình chỉ đạt từ 9 đến 18 km/h.
Nguyên nhân gây ùn tắc bao gồm hệ thống hạ tầng khung sau sáp nhập chưa hoàn chỉnh, các dự án trọng điểm chưa hoàn thành, thiếu kết nối đồng bộ và liên kết vùng. Hệ thống vận tải hành khách công cộng khối lượng lớn chưa hình thành đầy đủ, với chỉ 1 tuyến đường sắt đô thị hiện có. Giao thông tĩnh chưa đáp ứng yêu cầu do thiếu bãi đậu xe chuyên nghiệp, dẫn đến chiếm dụng lòng, lề đường.
Các giải pháp đang được triển khai quyết liệt, bao gồm phân luồng giao thông khoa học, cải tạo hình học các giao lộ, mở rộng làn đường, ứng dụng kỹ thuật số song sinh và dữ liệu thực để điều khiển giao thông. Đặc biệt, 1.316 camera hỗ trợ trí tuệ nhân tạo đã được lắp đặt để cảnh báo sớm tình hình ùn tắc.
Trong giai đoạn 2026-2027, thành phố ưu tiên hoàn thành 39/45 dự án đang triển khai để hình thành hạ tầng khung, bao gồm khép kín Vành đai 3, triển khai Vành đai 2, cao tốc TP.HCM - Mộc Bài và các trục kết nối cửa ngõ. Giai đoạn 2026-2030, thành phố cũng khởi công 53 dự án cấp bách, triển khai 5 tuyến vận tải đường bộ, và tiếp tục thực hiện các dự án còn lại trong danh mục 77 công trình trọng điểm.
Một giải pháp đáng chú ý là phương án miễn phí xe buýt dự kiến áp dụng ngay quý 2/2026, nhằm giảm áp lực giao thông. Tính đến hết tháng 3, tổng số phương tiện trên địa bàn lên đến khoảng 13 triệu, bao gồm gần 1,5 triệu ô tô và hơn triệu xe máy, với tốc độ tăng trưởng bình quân hàng năm từ 3% đến 4%.
