Thái Nguyên thúc đẩy xe buýt xanh với chính sách hỗ trợ toàn diện
Trong bối cảnh giá xăng dầu tăng cao kéo theo chi phí vận hành xe buýt leo thang, việc chuyển đổi sang phương tiện sử dụng năng lượng thân thiện môi trường trở thành yêu cầu cấp thiết. Đáp ứng chỉ đạo của Chính phủ, ngày 10/12/2025, Hội đồng nhân dân tỉnh Thái Nguyên đã chính thức ban hành Nghị quyết số 35/NQ-HĐND, quy định chính sách hỗ trợ đối với vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt trên địa bàn. Nghị quyết này có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, hứa hẹn mang lại nhiều thay đổi tích cực cho hệ thống giao thông công cộng tại địa phương.
Chi tiết chính sách hỗ trợ lãi suất và giá vé
Nghị quyết 35 tập trung vào hai nhóm đối tượng chính: doanh nghiệp vận tải và người sử dụng dịch vụ. Cụ thể, các đơn vị đáp ứng điều kiện kinh doanh vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt, thực hiện dự án đầu tư mua sắm mới phương tiện sử dụng năng lượng xanh, sẽ được hỗ trợ lãi suất vay vốn lên đến 6%/năm. Hạn mức hỗ trợ lên tới 100% giá trị hợp đồng vay, với thời gian tối đa không quá bảy năm, dựa trên số dư nợ thực tế.
Đồng thời, chính sách này cũng ưu đãi đáng kể cho hành khách. Trẻ em dưới sáu tuổi, người khuyết tật nặng và đặc biệt nặng được miễn 100% giá vé. Nhóm người có công với cách mạng, người cao tuổi, học sinh, sinh viên đang học tập trên địa bàn tỉnh sẽ được hỗ trợ 50% giá vé tháng, nhằm khuyến khích sử dụng phương tiện công cộng.
Thực trạng hệ thống xe buýt tại Thái Nguyên và những thách thức
Hiện nay, Thái Nguyên có 5 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực vận tải hành khách bằng xe buýt, với 12 tuyến đường trải dài hơn 700 km và khoảng 200 xe. Hệ thống này phục vụ trung bình 250 nghìn lượt chạy mỗi năm, vận chuyển hơn 2,57 triệu lượt hành khách, chủ yếu là học sinh, sinh viên, công nhân và người lao động có thu nhập thấp.
Tuy nhiên, theo đánh giá của Sở Xây dựng Thái Nguyên, phần lớn xe buýt đang hoạt động sử dụng động cơ diesel truyền thống, nhiều chiếc đã xuống cấp sau nhiều năm sử dụng, gây ô nhiễm môi trường và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông. Nhiều doanh nghiệp thiếu tiềm lực tài chính để đầu tư phương tiện mới, đặc biệt trong bối cảnh giá xăng dầu biến động mạnh do ảnh hưởng từ chiến sự ở Trung Đông, buộc họ phải tăng giá vé và làm khó khăn thêm cho người sử dụng.
Công ty cổ phần Thương mại và Du lịch Hà Lan, đơn vị chiếm 90% thị phần với 170 xe buýt trên 9/12 tuyến, coi chính sách hỗ trợ của tỉnh là cơ hội vàng để nâng cấp đội xe. Ông Nguyễn Mạnh Hà, Chủ tịch Hội đồng quản trị công ty, chia sẻ: “Việc miễn, giảm giá vé sẽ thu hút nhiều người dân đi lại bằng xe buýt sử dụng năng lượng xanh. Qua đó, thúc đẩy xe buýt phát triển, trở thành phương tiện đi lại thông dụng, góp phần hạn chế xe cá nhân và giảm ùn tắc.”
Triển vọng và những vướng mắc trong triển khai
Dự báo cho thấy nhu cầu đi lại bằng xe buýt xanh sẽ tăng mạnh nhờ các ưu đãi từ Nghị quyết 35. Tuy nhiên, một thách thức lớn đang hiện hữu: mặc dù nghị quyết có hiệu lực từ đầu năm 2026, nhưng đến đầu tháng 3/2026, cơ quan có thẩm quyền tại Thái Nguyên vẫn chưa ban hành các văn bản quy phạm chi tiết để hướng dẫn thực hiện. Điều này khiến nhiều doanh nghiệp vận tải còn băn khoăn, lúng túng trong việc triển khai đầu tư.
Để chính sách phát huy hiệu quả, tỉnh Thái Nguyên cần sớm đầu tư vào hạ tầng hỗ trợ, bao gồm các trạm sạc điện, nhà chờ, điểm dừng đỗ thuận tiện và an toàn tại đầu và cuối tuyến. Việc này không chỉ thu hút hành khách mà còn thúc đẩy phát triển vận tải xanh, sạch, góp phần bảo vệ môi trường và xây dựng hệ thống giao thông bền vững cho tương lai.
