Trong chuyến kiểm tra thực địa các dự án cao tốc trọng điểm khu vực biên giới phía Bắc, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã đưa ra hàng loạt chỉ đạo quyết liệt nhằm tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ thi công.
Giải phóng mặt bằng: Bí thư Tỉnh ủy phải trực tiếp chỉ đạo
Thủ tướng nhấn mạnh công tác giải phóng mặt bằng là then chốt, yêu cầu cả hệ thống chính trị phải vào cuộc tích cực. Ông chỉ đạo Bí thư, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh phải trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo công tác này. Thậm chí, nếu còn một hộ dân chưa bàn giao mặt bằng, Bí thư Tỉnh ủy cũng phải xuống tận nơi để giải quyết.
"Cần huy động cả các già làng, trưởng bản, chức sắc tôn giáo để vận động nhân dân", Thủ tướng nêu rõ. Quá trình thực hiện phải đảm bảo tuyệt đối quyền và lợi ích chính đáng, hợp pháp của người dân trong vùng dự án, chăm lo để bà con có cuộc sống ấm no, hạnh phúc hơn sau tái định cư.
Thủ tướng đề xuất Bí thư cấp ủy nên trực tiếp làm Trưởng Ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng để huy động tối đa lực lượng, không để vấn đề này cản trở tiến độ các công trình. Ông cũng yêu cầu vận dụng các cơ chế, chính sách một cách sáng tạo và công bằng.
Huy động quân đội, thúc đẩy doanh nghiệp địa phương
Để tăng tốc thi công, Thủ tướng yêu cầu Bộ Quốc phòng chỉ đạo lực lượng quân đội trên địa bàn tham gia hỗ trợ những công việc đơn giản tại công trường, thể hiện tinh thần "đội quân chiến đấu, đội quân công tác, đội quân lao động sản xuất".
Song song đó, Thủ tướng chỉ đạo phải tạo mọi điều kiện để các doanh nghiệp địa phương trưởng thành, phát triển, được tiếp cận công nghệ, quản trị hiện đại và tham gia vào chuỗi cung ứng của Tập đoàn Đèo Cả - chủ đầu tư chính.
Mục tiêu hoàn thành cao tốc Hữu Nghị-Chi Lăng trước 30/4
Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu nỗ lực tối đa để hoàn thành tuyến cao tốc Hữu Nghị-Chi Lăng vào ngày 30/4 năm nay. Ông khẳng định, "khi mở đường cao tốc đến đâu sẽ mở ra không gian phát triển mới đến đó". Dự án sẽ nâng cao hiệu quả sử dụng đất, thu hút mạnh mẽ doanh nghiệp đầu tư, tạo thêm nhiều sinh kế cho người dân và thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển bứt phá.
Tại hiện trường, Thủ tướng ân cần thăm hỏi, tặng quà Tết và động viên các đơn vị thi công, người lao động. Ông yêu cầu đội ngũ cán bộ, công nhân phải đảm bảo chất lượng công trình năm sau tốt hơn năm trước, đồng thời thu nhập của người lao động cũng phải được nâng cao.
Thủ tướng đề nghị các đơn vị tăng cường bảo đảm chất lượng, tiến độ, các yêu cầu kỹ thuật, mỹ thuật và an toàn lao động; phải làm việc với tinh thần "ăn tranh thủ, ngủ khẩn trương", tổ chức thi công "3 ca, 4 kíp". Ông lưu ý phải hướng tới những cái "hơn": thu nhập cao hơn, đường rộng hơn, nhân dân phấn khởi hơn, tiết kiệm chi phí hơn và mở ra không gian phát triển lớn hơn.
Tiến độ hai dự án cao tốc trọng điểm
Theo báo cáo của Tập đoàn Đèo Cả:
- Dự án cao tốc Hữu Nghị-Chi Lăng: Dài 60km, tổng đầu tư 11.808 tỷ đồng, khởi công ngày 21/4/2024, kết nối trực tiếp 3 cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị, Cốc Nam và Tân Thanh. Một đoạn kết nối dài 17km đã thông tuyến từ ngày 19/12/2025. Dự án đang tăng tốc để hoàn thành vào 30/9/2026 (vượt tiến độ 3 tháng). Hiện đã huy động hơn 3.200 nhân sự, 1.200 máy móc trên 150 mũi thi công, đạt 63% giá trị hợp đồng.
- Dự án cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh: Dài 121km, tổng đầu tư 25.550 tỷ đồng theo hình thức PPP, chia làm 2 giai đoạn. Dự án triển khai trong điều kiện địa hình và thời tiết cực kỳ khắc nghiệt, từng chịu thiệt hại nặng do lũ quét. Với tinh thần "vượt nắng, thắng mưa", các nhà thầu đã huy động hơn 2.800 nhân sự, 1.300 thiết bị trên 211 mũi thi công. Khối lượng đào đắp đã đạt gần 40 triệu m3. Dự án đặt mục tiêu hoàn thành giai đoạn 1 và mở rộng giai đoạn 2 vào tháng 12/2026, rút ngắn 12 tháng so với hợp đồng.
Kết quả bước đầu và cam kết giải phóng mặt bằng
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng, tiến độ hai dự án đã được đẩy nhanh, phấn đấu rút ngắn từ 3 đến 6 tháng so với kế hoạch. Đến nay, hai dự án đã thông tuyến cục bộ được 135/152km.
Về công tác giải phóng mặt bằng, trên toàn tuyến của hai dự án vẫn còn một số vị trí nhà ở và công trình hạ tầng chưa được bàn giao. Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn và Cao Bằng đã cam kết sẽ giải quyết dứt điểm vấn đề này trong tháng 3/2026.
Để hỗ trợ, Tập đoàn Đèo Cả đã triển khai các chương trình an sinh xã hội như hỗ trợ kinh phí tạm cư, xây dựng trường học, bệnh viện và ký kết quy chế phối hợp đảm bảo an ninh trật tự với công an địa phương. Nhà đầu tư cũng đã ứng trước khoảng 80 tỷ đồng để thực hiện công tác giải phóng mặt bằng.
