Sạt đá đèo Hải Vân gây thiệt hại hơn 10 tỷ đồng, làm gián đoạn đường sắt Bắc – Nam
Sáng ngày 14/3, một vụ sạt đá bất ngờ từ taluy đèo Hải Vân đã rơi xuống tuyến đường sắt, gây hư hỏng đường ray và khiến một tàu hàng bị trật bánh. Sự cố này không chỉ làm thiệt hại ước tính hơn 10 tỷ đồng mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động của nhiều đoàn tàu khách trên tuyến Bắc – Nam, buộc ngành đường sắt phải nhanh chóng triển khai các biện pháp khắc phục.
Diễn biến sự cố và hậu quả ban đầu
Vào khoảng 8 giờ sáng, tàu hàng AH1 với đầu máy D18E-604 khi di chuyển đến Km769+850, đoạn giữa khu gian Hải Vân – Hải Vân Nam thuộc TP Đà Nẵng, đã gặp sự cố. Qua kiểm tra hiện trường, cơ quan chức năng xác định thanh ray bên phải theo hướng tàu chạy bị cong và gãy do đá từ sườn núi rơi xuống. Hậu quả khiến ba trục của đầu máy bị trật khỏi đường ray, làm gián đoạn tạm thời đoạn đường sắt Bắc – Nam qua đèo Hải Vân.
Ngay tại thời điểm xảy ra sự cố, hai đoàn tàu khách đã bị ảnh hưởng hành trình. Ngành đường sắt đã nhanh chóng triển khai phương án chuyển tải hành khách bằng ô tô giữa ga Đà Nẵng và ga Lăng Cô (TP Huế) để tiếp tục chuyến đi. Đến khoảng 12h30 cùng ngày, tổng cộng có khoảng 5 đoàn tàu khách bị tác động và phải áp dụng hình thức trung chuyển, với mỗi chuyến chở hàng trăm hành khách.
Nỗ lực khắc phục và tình hình phức tạp
Sau khi sự cố xảy ra, lực lượng quản lý đường sắt cùng các đơn vị cứu hộ đã được huy động đến hiện trường để xử lý phần đá sạt lở, sửa chữa đoạn ray bị hư hỏng và đưa đầu máy bị trật bánh ra khỏi khu vực. Sau hơn 6 giờ triển khai, đến 14h05 cùng ngày, tuyến đường sắt Bắc – Nam đã được thông trở lại và cho phép một số đoàn tàu lưu thông.
Tuy nhiên, vào buổi tối, tình trạng đá tiếp tục rơi xuống khu vực này buộc ngành đường sắt phải lần thứ hai tạm dừng khai thác tuyến để bảo đảm an toàn. Do khu vực đèo Hải Vân vào ban đêm có địa hình phức tạp và tầm nhìn hạn chế, việc xử lý dứt điểm các khối đá có nguy cơ sạt lở chưa thể thực hiện ngay. Ngành đường sắt đã bố trí lực lượng túc trực 24/24 giờ để theo dõi tình hình, đồng thời dự kiến đến sáng 15/3 sẽ tiến hành kiểm tra toàn bộ vách núi nhằm đưa ra phương án xử lý trước khi cho phép tàu hoạt động trở lại.
Khôi phục hoạt động và phản ứng tích cực
Theo lãnh đạo Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, hàng trăm công nhân đã được huy động khẩn trương xử lý hiện trường kể từ khi sự cố xảy ra. Lực lượng này tập trung phá dỡ, di chuyển nhiều khối đá lớn trên mái taluy dương có nguy cơ tiếp tục sạt xuống đường ray, đồng thời sửa chữa đoạn hư hỏng tại km 768+800.
Sau 3 ngày gián đoạn, từ 18h ngày 16/3, tuyến đường sắt Bắc – Nam qua đèo Hải Vân chính thức hoạt động trở lại. Sau khi thông tuyến, ngành đường sắt ưu tiên cho tàu hàng chạy trước với vận tốc ban đầu khoảng 5 km/h, sau đó tăng dần khi điều kiện cho phép. Nhiều hành khách đã bày tỏ sự phấn khởi trước tốc độ khắc phục nhanh chóng, với nhận xét như: "Sự cố xảy ra là chuyện khó tránh, nhưng quan trọng là cách xử lý. Lần này khôi phục nhanh như vậy cho thấy làm việc rất quyết liệt" và "Quá đỉnh với tốc độ khắc phục, đảm bảo lưu thông không bị gián đoạn".
Thiệt hại và ảnh hưởng đến dịch vụ vận tải
Trong thời gian tuyến bị tê liệt, 4 đoàn tàu du lịch tuyến Huế – Đà Nẵng phải tạm ngưng, và tàu SE18 xuất phát từ Đà Nẵng cũng không thể vận hành. Nhiều chuyến tàu Bắc – Nam như SE8, SE6, SE10, SE4, SE2 và các chuyến chiều ngược lại buộc phải trung chuyển hành khách bằng ô tô giữa ga Lăng Cô và ga Đà Nẵng.
Thống kê cho thấy trong 3 ngày gián đoạn, ngành đường sắt đã hủy 12 chuyến tàu khách, tổ chức trung chuyển cho 31 đoàn tàu với hơn 5.600 hành khách. Bên cạnh đó, hơn 3.200 vé đã được hoàn trả. Thiệt hại chi phí vận tải ước tính khoảng 10 tỷ đồng, chưa bao gồm chi phí sửa chữa hạ tầng, làm nổi bật mức độ nghiêm trọng của sự cố này đối với hệ thống giao thông quốc gia.
