Kết Nối Cao Tốc Việt Nam - Campuchia: Lộ Trình Hai Giai Đoạn Được Đề Xuất
Việc kết nối đường bộ giữa Việt Nam và Campuchia hiện đang được thực hiện thông qua cặp cửa khẩu quốc tế Mộc Bài (tỉnh Tây Ninh, Việt Nam) và Bavet (Campuchia). Trong đó, phía Việt Nam sử dụng Quốc lộ 22, còn phía Campuchia là Quốc lộ 1. Hai quốc gia đã xây dựng phương án kết nối thông qua hai tuyến cao tốc quan trọng: TP.HCM - Mộc Bài ở Việt Nam và Phnom Penh - Bavet ở Campuchia.
Chi Tiết Các Dự Án Cao Tốc
Dự án đường cao tốc TP.HCM - Mộc Bài tại Việt Nam có chiều dài gần 51 km. Điểm đầu của dự án nằm tại đường Vành đai 3 thuộc TP.HCM, trong khi điểm cuối kết nối vào Quốc lộ 22, cách cửa khẩu Mộc Bài khoảng 5 km. Dự án này đã được phê duyệt chủ trương đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) với hợp đồng BOT, và Ủy ban Nhân dân TP.HCM được giao là cơ quan có thẩm quyền thực hiện.
Về phía Campuchia, dự án đường cao tốc Phnom Penh - Bavet có chiều dài khoảng 135 km. Dự án này cũng được đầu tư theo phương thức PPP và đã chính thức khởi công vào tháng 6 năm 2023. Tuy nhiên, đoạn cuối của tuyến cao tốc phía Campuchia, cách biên giới khoảng 15 km, hiện đang tạm dừng để chờ thống nhất điểm kết nối với phía Việt Nam.
Lịch Sử Và Phương Án Kết Nối
Trước đó, vào năm 2017, Bộ Giao thông Vận tải (nay là Bộ Xây dựng) của Việt Nam và Bộ Giao thông Công chính Campuchia đã ký một Bản ghi nhớ. Bản ghi nhớ này ghi nhận kết quả nghiên cứu do JICA tài trợ, trong đó đề xuất phương án quy hoạch điểm đấu nối giữa hai tuyến cao tốc gần cột mốc 164. Đồng thời, nó xác định điểm đấu nối và quy hoạch phát triển trong tương lai sẽ do Chính phủ hai bên xem xét và quyết định.
Trên cơ sở khảo sát thực địa và so sánh, đánh giá ưu nhược điểm giữa phương án kết nối tại khu vực cột mốc 170 và khu vực cột mốc 164, Ủy ban Nhân dân tỉnh Tây Ninh đã đề xuất một phương án kết nối phân kỳ thành hai giai đoạn.
Lộ Trình Hai Giai Đoạn Chi Tiết
Giai đoạn trước mắt: Sẽ kết nối thông qua cặp cửa khẩu quốc tế Mộc Bài - Bavet hiện hữu. Mục tiêu của giai đoạn này là khai thác hiệu quả tuyến cao tốc TP.HCM - Mộc Bài đang được triển khai, đồng thời tận dụng tối đa hạ tầng sẵn có của cửa khẩu Mộc Bài. Điều này nhằm đảm bảo kết nối giao thông và giao thương hàng hóa quốc tế ổn định trong giai đoạn trước mắt.
Giai đoạn tiếp theo: Sẽ thực hiện phương án kết nối tại khu vực cột mốc 170, theo hướng lối thông quan hàng hóa của cặp cửa khẩu Mộc Bài - Bavet. Bộ Xây dựng nhận thấy phương án này có cơ sở vững chắc về quy hoạch và hạ tầng, đồng thời nhận được sự ủng hộ về chủ trương từ các bộ, ngành và địa phương liên quan.
Kiến Nghị Và Triển Khai
Bộ Xây dựng đã kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét và chấp thuận chủ trương kết nối hai tuyến cao tốc theo lộ trình hai giai đoạn nêu trên. Đồng thời, bộ này đề nghị chỉ đạo các bộ, ngành, và địa phương liên quan tiếp tục hoàn thiện hồ sơ kỹ thuật, pháp lý, và đối ngoại để triển khai các bước tiếp theo theo đúng quy định.
Theo Bộ Xây dựng, việc triển khai cần được thực hiện theo một lộ trình phù hợp, dựa trên cơ sở hoàn thiện khung pháp lý về lối thông quan, đạt được sự đồng thuận với phía Campuchia, và được cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định. Phương án kết nối tại khu vực cột mốc 164 sẽ không được xem xét trong giai đoạn hiện nay.