Ngành hàng không đối mặt thách thức lớn từ giá nhiên liệu tăng cao
Sáng ngày 9 tháng 3, Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam Uông Việt Dũng đã chủ trì một cuộc họp khẩn cấp với sự tham gia của các cơ quan, đơn vị trong ngành hàng không. Mục tiêu chính của cuộc họp là bàn bạc và xây dựng kế hoạch ứng phó với các tác động tiêu cực từ việc tăng giá nhiên liệu, nguyên nhân chính bắt nguồn từ xung đột đang diễn ra tại khu vực Trung Đông. Tham dự sự kiện này có đại diện lãnh đạo từ các hãng hàng không nội địa, các doanh nghiệp chuyên cung ứng nhiên liệu bay, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), Tổng Công ty Quản lý bay Việt Nam cùng nhiều đơn vị liên quan khác.
Giá nhiên liệu tăng gấp ba lần, chi phí đội lên 60-70%
Tại cuộc họp, ông Bùi Minh Đăng, Trưởng phòng Vận tải hàng không thuộc Cục Hàng không Việt Nam, đã trình bày báo cáo chi tiết về tình hình hiện tại. Ông Đăng cho biết, trước diễn biến phức tạp và căng thẳng của tình hình chiến sự tại Trung Đông, giá nhiên liệu máy bay JetA1 (không phải là giá dầu thô) đã tăng mạnh, đạt mức cao gấp 3 lần so với thời điểm trước khi xung đột xảy ra. Sự gia tăng đột biến này đang gây ra nhiều khó khăn nghiêm trọng cho các hãng hàng không, khi chi phí vận hành dự kiến sẽ đội lên từ 60% đến 70%.
Ngoài ra, các đơn vị cung cấp xăng dầu cũng đang phải đối mặt với thách thức trong việc đảm bảo duy trì nguồn cung ứng nhiên liệu ổn định cho hoạt động vận tải hàng không tại Việt Nam. Bên cạnh đó, việc tăng giá dầu diesel cũng tác động không nhỏ đến hoạt động thường nhật của các sân bay trên toàn quốc, làm trầm trọng thêm tình hình khó khăn chung.
Kiến nghị hỗ trợ từ Chính phủ và các biện pháp ứng phó
Để ứng phó kịp thời với vấn đề này, Cục Hàng không Việt Nam cùng các đơn vị trong ngành đã thảo luận và đưa ra nhiều kiến nghị giải pháp quan trọng. Các đề xuất này sẽ được trình lên Chính phủ và các bộ ngành liên quan, bao gồm hỗ trợ về thuế nhập khẩu nhiên liệu, thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng (VAT), điều chỉnh giá và phí hàng không, cũng như các chính sách tín dụng ưu đãi. Mục tiêu cao nhất là đảm bảo hoạt động vận tải hàng không được duy trì an toàn tuyệt đối, tránh tình trạng đứt gãy hoặc gián đoạn dịch vụ.
Ông Đăng nhấn mạnh: "Chúng tôi nỗ lực không để giá vé tăng quá cao vượt quá khả năng chi tiêu của người dân, đặc biệt trong dịp lễ 30-4, 1-5 và cao điểm hè năm 2026. Đồng thời, ngành hàng không - du lịch cần duy trì đà tăng trưởng cao đã đạt được trong 2 tháng đầu năm."
Nguy cơ 'càng bay càng lỗ' và cơ hội từ khủng hoảng
Ông Nguyễn Quang Trung, Phó Tổng giám đốc Vietnam Airlines, chia sẻ những thách thức trước mắt. Hãng này sẽ tận dụng nguồn nhiên liệu dự trữ từ tháng 3 và triển khai các giải pháp tiết kiệm nhiên liệu để đảm bảo một phần nhu cầu khai thác trong tháng 4. Theo ông Trung, nếu giá nhiên liệu tiếp tục tăng lên mức khoảng 200 USD mỗi thùng, chi phí khai thác của các hãng hàng không có thể tăng gấp đôi, dẫn đến tình trạng "càng bay càng lỗ".
Để tháo gỡ khó khăn, đại diện Vietnam Airlines kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét miễn thuế bảo vệ môi trường đối với nhiên liệu bay. Ngoài ra, hãng cũng đề nghị Cục Hàng không có tiếng nói với các nhà chức trách hàng không quốc tế để áp dụng các cơ chế linh hoạt, tương tự như giai đoạn đại dịch COVID-19.
Trong bối cảnh một số hãng hàng không Trung Đông tạm dừng khai thác, Vietnam Airlines đã điều chỉnh một số đường bay đến châu Âu và bổ sung khoảng 30 chuyến bay nhằm giải tỏa lượng hành khách đang bị tồn đọng tại Việt Nam và chiều ngược lại. Ông Trung nhận định, đây vừa là rủi ro lớn, vừa mở ra cơ hội cho các hãng hàng không Việt Nam. Khi các hãng hàng không Trung Đông tạm dừng, việc khôi phục hoạt động có thể mất nhiều thời gian, tạo điều kiện để thu hút thêm hành khách và từng bước hiện thực hóa chiến lược biến Việt Nam thành trung tâm trung chuyển của khu vực. Tuy nhiên, để tận dụng cơ hội này, các hãng cần duy trì hoạt động khai thác ổn định và đảm bảo năng lực tài chính vững mạnh.
Tăng cường giám sát và bảo đảm quyền lợi hành khách
Kết luận cuộc họp, Cục trưởng Uông Việt Dũng cho biết Cục Hàng không Việt Nam sẽ đề xuất Bộ Xây dựng báo cáo Chính phủ xem xét các cơ chế hỗ trợ phù hợp. Ông Dũng đề nghị các cơ quan, đơn vị khẩn trương gửi lại báo cáo và đề xuất cụ thể để Cục tổng hợp tình hình, đánh giá thực trạng, xây dựng các kiến nghị và giải pháp trình cấp có thẩm quyền. Trước mắt, các chính sách và cơ chế hỗ trợ cần được xem xét kéo dài đến hết tháng 5.
Đồng thời, ông Dũng đề nghị các hãng hàng không cần tối ưu hóa chi phí, có giải pháp duy trì mạng đường bay và kế hoạch bay hiệu quả. Các hãng nên tranh thủ phối hợp chặt chẽ với ngành Du lịch để nghiên cứu mở mới hoặc tăng cường tần suất bay tới các thị trường tiềm năng như Châu Mỹ, Châu Phi, Châu Úc, Đông Âu, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc. Quan trọng hơn, chất lượng dịch vụ phải được đảm bảo tương ứng với việc tiết giảm chi phí, cùng với công khai minh bạch thông tin và chủ động trong công tác truyền thông tới hành khách.
Ông Dũng nhấn mạnh: "Cục Hàng không Việt Nam sẽ tăng cường giám sát nhằm bảo đảm quyền lợi của hành khách, kịp thời giải đáp và giải quyết mọi kiến nghị từ phía người sử dụng dịch vụ."
