Cục Đăng Kiểm Làm Rõ Phân Loại Xe Bán Tải, Khẳng Định Quy Định Không Mới
Những ngày gần đây, thông tin về việc xe bán tải có thể bị hạn chế lưu thông trong nội đô vào giờ cao điểm đã thu hút sự chú ý đáng kể từ dư luận. Nhiều ý kiến đã đề xuất điều chỉnh cách phân loại, theo hướng xem xe bán tải như ô tô con để tạo thuận tiện cho việc di chuyển. Tuy nhiên, theo Cục Đăng Kiểm Việt Nam, việc phân loại hiện nay không phải là quy định mới và đã được áp dụng ổn định trong một thời gian dài.
Tiêu Chí Kỹ Thuật Là Căn Cứ Chính
Ông Nguyễn Tô An, Phó Cục trưởng Cục Đăng Kiểm Việt Nam, cho biết việc phân biệt giữa ô tô con pickup và ô tô tải pickup dựa trên nhiều tiêu chí kỹ thuật quan trọng. Các tiêu chí này bao gồm kết cấu của xe, tỷ lệ giữa khối lượng người và hàng hóa cho phép chở, cùng với diện tích hữu ích của thùng hàng. Ông An nhấn mạnh rằng tiêu chí phân loại này không phải là quy định mới, mà đã được xây dựng từ năm 2003 trong Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7271:2003, tức là đã tồn tại và ổn định trong nhiều năm qua.
"Thông tư 53/2024/TT-BGTVT hiện hành chỉ kế thừa các quy định trước đó và là căn cứ để áp dụng các chính sách liên quan đến nhập khẩu, sản xuất, lắp ráp, kiểm định và cải tạo phương tiện", ông An giải thích. Lãnh đạo Cục Đăng Kiểm cũng chỉ rõ rằng trong hệ thống pháp luật và giấy chứng nhận, không tồn tại khái niệm "xe bán tải". Khi cấp giấy chứng nhận chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường, cơ quan chức năng ghi rõ loại phương tiện là ô tô tải pickup hoặc ô tô con pickup.
Khác Biệt Về Chính Sách Và Quản Lý
Sự phân loại này dẫn đến nhiều khác biệt đáng kể về chính sách. Ô tô tải pickup có niên hạn sử dụng 25 năm, tương tự như các loại xe tải khác, trong khi ô tô con pickup không bị giới hạn về thời gian sử dụng. Ngoài ra, các quy định hạn chế lưu thông trong nội đô đối với xe tải pickup được ban hành bởi cơ quan quản lý giao thông và chính quyền địa phương.
Ông An cho rằng những tranh luận sôi nổi gần đây liên quan đến xe ô tô tải pickup không xuất phát từ quy định phân loại phương tiện trong Thông tư 53/2024. Tiêu chí phân loại ô tô tải pickup và ô tô con pickup trong thông tư này không có sự thay đổi so với các quy định trước đây. Vấn đề được dư luận quan tâm chủ yếu bắt nguồn từ công tác quản lý giao thông, đặc biệt là các quy định hạn chế lưu thông trong nội đô đối với xe ô tô tải pickup nói riêng và xe ô tô tải nói chung. Đây là thẩm quyền thuộc về cơ quan quản lý đường bộ và chính quyền địa phương.
Khó Khăn Trong Việc "Hạ Tải"
Liên quan đến ý kiến cho rằng doanh nghiệp có thể "hạ tải" xuống dưới 950 kg để được phân loại là ô tô con, nhằm tránh các quy định hạn chế lưu thông trong giờ cao điểm tại nội đô, ông An khẳng định điều này không dễ dàng thực hiện. Một mẫu xe trước khi đưa ra thị trường phải trải qua quy trình thử nghiệm, đánh giá chất lượng và chứng nhận trong sản xuất, lắp ráp hoặc nhập khẩu. Nhà sản xuất không thể đơn giản "hạ tải" trên giấy tờ để chuyển đổi từ ô tô tải pickup sang ô tô con pickup.
Về cơ bản, các tiêu chí kỹ thuật đóng vai trò định hướng cho nhà sản xuất và nhà nhập khẩu trong việc cung cấp sản phẩm ra thị trường. Tuy nhiên, các yếu tố như niên hạn sử dụng đối với ô tô tải pickup, chính sách thuế và quy định lưu thông sẽ ảnh hưởng đáng kể đến lựa chọn của người dùng. "Nhu cầu thị trường là căn cứ quan trọng để doanh nghiệp xây dựng kế hoạch sản xuất, nhập khẩu phù hợp", ông An nhấn mạnh.
Quy Định Mới Tại Hà Nội
Từ ngày 15 tháng 1 năm 2026, Hà Nội sẽ áp dụng quy định cấm xe tải có tổng trọng tải dưới 2 tấn hoạt động trong khu vực nội đô vào khung giờ cao điểm. So với trước đây, phạm vi nội đô đã được mở rộng đến đường Vành đai 3,5 (trước đó là Vành đai 3), trong khi khung giờ cao điểm được xác định từ 6 giờ đến 9 giờ và từ 16 giờ đến 19 giờ 30 phút hằng ngày. Đối với xe tải từ 2 tấn trở lên, việc lưu thông trong nội đô còn bị siết chặt hơn khi chỉ được phép hoạt động trong khoảng thời gian từ 21 giờ đến 6 giờ sáng hôm sau.
Ô tô pickup (cabin đơn hoặc cabin kép) được phân thành hai loại chính: ô tô con pickup (thuộc loại ô tô chở người đến 8 chỗ ngồi không kể chỗ của người lái xe, theo mục 2 phụ lục I Thông tư 53) và ô tô tải pickup (thuộc loại ô tô tải thông dụng, theo mục 3 và 4 phụ lục IV Thông tư 53).
