Thông qua các chương trình chiêu mộ nhân tài và giáo sư thỉnh giảng, nhiều nhà khoa học có chuyên môn sâu trong lĩnh vực khoa học cơ bản đã quyết định trở về nước nghiên cứu và giảng dạy.
TS Nguyễn Hoàng Nam: Từ Pháp và Mỹ về Việt Nam phát triển AI
TS Nguyễn Hoàng Nam, tốt nghiệp tiến sĩ tại Đại học Paris-Saclay (Pháp) và từng là nghiên cứu sau tiến sĩ tại Đại học George Washington (Mỹ), đã quyết định trở về Việt Nam. Anh mong muốn vận dụng kinh nghiệm từ môi trường học thuật quốc tế để phát triển các hướng nghiên cứu về tối ưu hóa toán học, trí tuệ nhân tạo và khoa học dữ liệu, đồng thời góp phần đào tạo thế hệ nhà nghiên cứu trẻ có năng lực hội nhập quốc tế. Bên cạnh nghiên cứu, TS Nam đặt mục tiêu xây dựng môi trường học thuật giúp sinh viên và nhà nghiên cứu trẻ nâng cao năng lực hội nhập. Anh kỳ vọng phát triển các nhóm nghiên cứu trong lĩnh vực tối ưu hóa và nghiên cứu vận trù, tạo điều kiện để sinh viên tham gia dự án hợp tác quốc tế, tiếp cận bài toán thực tiễn và công bố trên tạp chí khoa học uy tín.
TS Bruce Thanh Vũ: Chuyên gia NASA trở về giảng dạy hàng không vũ trụ
Thông qua Chương trình Giáo sư thỉnh giảng của Đại học Quốc gia TP.HCM, TS Bruce Thanh Vũ - nhà khoa học với hơn 30 năm làm việc tại Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) - trở về nước làm việc tại trường Đại học Quốc tế trong lĩnh vực kỹ thuật hàng không vũ trụ và vật lý ứng dụng. Ông là chuyên gia về động lực học chất lỏng tính toán, mô phỏng dòng chảy, khí động học và các công nghệ liên quan đến phóng tên lửa, tàu vũ trụ. Ngoài kinh nghiệm nghiên cứu tại các trung tâm vũ trụ Marshall và Kennedy của NASA, TS Bruce Thanh Vũ còn từng tham gia giảng dạy, thỉnh giảng tại nhiều trường đại học và học viện kỹ thuật uy tín ở Mỹ.
TS Phạm Hy Hiếu: Cựu học sinh trường Năng khiếu trở thành giáo sư thỉnh giảng
TS Phạm Hy Hiếu - cựu học sinh trường Phổ thông Năng khiếu - trở thành một trong 16 giáo sư thỉnh giảng đầu tiên của Đại học Quốc gia TP.HCM vào năm 2025. Anh là chuyên gia trong lĩnh vực học máy và ngôn ngữ học tính toán, nhận bằng tiến sĩ tại Đại học Carnegie Mellon (Mỹ), đồng thời là nghiên cứu sinh đầu tiên được Google Brain tài trợ toàn bộ học phí và hạ tầng tính toán. Trước đó, TS Hiếu tốt nghiệp loại giỏi ngành Khoa học Máy tính tại Đại học Stanford và được trao giải thưởng Ben Wegbreit dành cho luận văn danh dự xuất sắc. Anh cũng có thời gian tham gia phát triển các công nghệ trí tuệ nhân tạo tiên tiến tại xAI, trong đó có việc tối ưu hóa nhân attention cho mô hình Grok-3, đồng thời sở hữu kinh nghiệm nghiên cứu tại Google Brain và Augment Computing.
TS Cấn Trần Thành Trung: Nhà toán học trẻ từ Caltech về Việt Nam
TS Cấn Trần Thành Trung - nhà toán học trẻ bảo vệ thành công luận án tiến sĩ tại Viện Công nghệ California (Caltech, Mỹ) vào năm 2025 - cũng đã được Đại học Quốc gia TP.HCM chiêu mộ về công tác. Anh là cựu học sinh trường Phổ thông Năng khiếu, nhận học bổng toàn phần của Đại học Duke (Mỹ) và tốt nghiệp thủ khoa ngành Toán. Từ năm 2016, TS Trung sáng lập và điều hành chương trình PiMA nhằm giới thiệu toán ứng dụng hiện đại, nghiên cứu khoa học và kỹ năng lập trình cho học sinh THPT trên cả nước. Khi trở về Việt Nam, anh kỳ vọng phát triển PiMA thành một trung tâm đào tạo và nghiên cứu toán học ứng dụng chất lượng cao tại trường Đại học Khoa học tự nhiên, góp phần đào tạo nguồn nhân lực khoa học công nghệ cho đất nước.
TS Văn Phụng Trường Sơn: Gia nhập Đại học Bách khoa qua chương trình VNU350
Thông qua chương trình VNU350, TS Văn Phụng Trường Sơn chọn gia nhập trường Đại học Bách khoa để nghiên cứu và giảng dạy trong lĩnh vực Toán ứng dụng. Sau thời gian học tập và nghiên cứu tại Mỹ, anh mong muốn góp phần xây dựng môi trường học thuật chất lượng cao tại Việt Nam, tạo điều kiện để sinh viên và nhà khoa học trẻ có thể theo đuổi những nghiên cứu đỉnh cao ngay trong nước. Theo TS Trường Sơn, việc phát triển các không gian học thuật xuất sắc không chỉ giúp thu hút nhân tài mà còn tạo nền tảng để các thế hệ sinh viên tương lai hiện thực hóa đam mê khoa học mà không phải tìm kiếm cơ hội ở nước ngoài. Anh kỳ vọng sẽ đóng góp vào quá trình xây dựng hệ sinh thái nghiên cứu bền vững, phục vụ sự phát triển lâu dài của khoa học và giáo dục Việt Nam.
Nhiều nhà khoa học khác cũng về nước
Ngoài các nhà khoa học nêu trên, Đại học Quốc gia TP.HCM còn chiêu mộ thêm nhiều nhà khoa học đang công tác tại các trường đại học, viện nghiên cứu và tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới. Trong đó có TS Nguyễn Trọng Hiền từ Viện Công nghệ California (Caltech) và Phòng Thí nghiệm Sức đẩy Phản lực NASA (JPL) trong lĩnh vực vật lý thiên văn; GS Shuai Zhang từ Đại học Aalborg (Đan Mạch) trong lĩnh vực điện tử - viễn thông; GS Nguyễn Nhựt Tiến từ Đại học Texas tại Dallas (Mỹ) trong lĩnh vực công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo; TS Đinh Cao Thắng từ Đại học Queen’s (Canada) trong lĩnh vực kỹ thuật hóa học; TS Nguyễn Văn Sơn từ IBM Research (Mỹ) trong lĩnh vực khoa học nano và vật liệu điện tử tiên tiến. Các chuyên gia này tham gia giảng dạy, nghiên cứu tại trường Đại học Bách khoa và trường Đại học Khoa học Tự nhiên, góp phần tăng cường kết nối quốc tế, nâng cao năng lực nghiên cứu và đào tạo ở nhiều lĩnh vực khoa học công nghệ mũi nhọn.
