Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) vừa có phản hồi chính thức về những tranh cãi xung quanh việc sử dụng ngữ liệu ngoài sách giáo khoa trong đề thi môn Ngữ văn thời gian qua. Theo đó, Bộ khẳng định đây là hướng đi đúng đắn nhằm đổi mới phương pháp dạy và học, tránh tình trạng học sinh học tủ, học vẹt.
Ngữ liệu ngoài sách giáo khoa: Cần thiết hay gây khó?
Nhiều ý kiến cho rằng việc đưa ngữ liệu lạ vào đề thi khiến học sinh gặp khó khăn, đặc biệt là khi các em chưa được làm quen với cách tiếp cận tác phẩm mới. Tuy nhiên, Bộ GD-ĐT cho rằng mục tiêu của kỳ thi là đánh giá năng lực đọc hiểu, phân tích và cảm thụ văn học, chứ không chỉ kiểm tra kiến thức sách vở.
“Việc sử dụng ngữ liệu ngoài chương trình giúp học sinh phát huy khả năng tư duy độc lập, sáng tạo, tránh lối mòn học thuộc lòng. Đây cũng là xu hướng chung của nhiều nền giáo dục tiên tiến trên thế giới”, đại diện Bộ GD-ĐT nhấn mạnh.
Phản ứng từ dư luận
Trên các diễn đàn giáo dục, nhiều giáo viên và phụ huynh bày tỏ lo ngại khi đề thi Ngữ văn gần đây xuất hiện nhiều đoạn trích từ các tác phẩm văn học hiện đại, thậm chí cả văn bản nhật dụng. Một số ý kiến cho rằng điều này gây áp lực không nhỏ lên học sinh, đặc biệt ở vùng sâu vùng xa, nơi điều kiện tiếp cận tài liệu còn hạn chế.
Tuy nhiên, Bộ GD-ĐT khẳng định các ngữ liệu được chọn lọc kỹ lưỡng, phù hợp với trình độ và tâm lý lứa tuổi. Bộ cũng sẽ có hướng dẫn cụ thể để giáo viên và học sinh thích nghi với hình thức thi mới.
Định hướng đổi mới giáo dục
Theo lộ trình đổi mới chương trình giáo dục phổ thông 2018, môn Ngữ văn không chỉ dừng lại ở việc truyền thụ kiến thức mà còn chú trọng phát triển năng lực người học. Việc sử dụng ngữ liệu ngoài sách giáo khoa là một phần trong định hướng đó.
Bộ GD-ĐT cũng cho biết sẽ tổ chức tập huấn, bồi dưỡng giáo viên về phương pháp dạy học và ra đề thi theo hướng mở, đảm bảo công bằng cho tất cả học sinh trên cả nước.
Những tranh cãi về ngữ liệu trong đề thi Ngữ văn dự kiến sẽ tiếp tục được thảo luận tại hội nghị chuyên đề về đổi mới kiểm tra đánh giá môn Ngữ văn do Bộ GD-ĐT tổ chức trong thời gian tới.
