Bộ chuyển đổi xúc tác (catalytic converter) trên ô tô đang trở thành mục tiêu hàng đầu của bọn trộm cắp phụ tùng, đặc biệt là trên các dòng xe hybrid, do chứa các kim loại quý như platin, palladium và rhodi có giá trị cao. Theo báo cáo từ các hãng bảo hiểm và cơ quan thực thi pháp luật, số vụ trộm bộ chuyển đổi xúc tác đã tăng vọt trong những năm gần đây, gây thiệt hại trung bình từ 2.000 đến 3.000 USD cho mỗi vụ, chưa kể chi phí sửa chữa.
Vì sao bộ chuyển đổi xúc tác bị trộm nhắm đến?
Bộ chuyển đổi xúc tác là một bộ phận của hệ thống xả khí thải, có chức năng chuyển đổi các khí độc hại thành chất ít độc hơn trước khi thải ra môi trường. Bên trong bộ phận này chứa các kim loại quý như platin, palladium và rhodi, có giá trị cao trên thị trường chợ đen. Giá của các kim loại này liên tục tăng, khiến bộ chuyển đổi xúc tác trở thành mục tiêu hấp dẫn cho bọn trộm.
Ông Nguyễn Văn A, chuyên gia ô tô tại Việt Nam, cho biết: “Bộ chuyển đổi xúc tác trên xe hybrid thường chứa nhiều kim loại quý hơn so với xe xăng thông thường, vì động cơ hybrid hoạt động ở nhiệt độ thấp hơn, đòi hỏi nhiều chất xúc tác hơn để đạt hiệu quả xử lý khí thải. Điều này khiến xe hybrid trở thành mục tiêu ưa thích của bọn trộm.”
Thiệt hại và cách phòng tránh
Mỗi vụ trộm không chỉ gây mất bộ phận mà còn làm hỏng hệ thống xả, dẫn đến chi phí sửa chữa cao. Chủ xe thường phải thay thế toàn bộ bộ chuyển đổi xúc tác, với chi phí từ 1.000 đến 3.000 USD tùy loại xe. Ngoài ra, việc lái xe không có bộ chuyển đổi xúc tác sẽ gây ô nhiễm môi trường và có thể bị phạt nếu bị kiểm tra khí thải.
Để phòng tránh, các chuyên gia khuyến nghị chủ xe nên đỗ xe ở nơi an toàn, có camera giám sát, hoặc lắp đặt thiết bị bảo vệ như tấm chắn bảo vệ bộ chuyển đổi xúc tác. Một số hãng bảo hiểm cũng cung cấp gói bảo hiểm riêng cho bộ phận này. Theo thống kê, số vụ trộm bộ chuyển đổi xúc tác đã tăng 300% trong ba năm qua tại Mỹ, và tình trạng tương tự cũng diễn ra tại Việt Nam, đặc biệt ở các thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM.
Phản ứng của cơ quan chức năng
Cơ quan công an tại nhiều địa phương đã vào cuộc điều tra và triệt phá nhiều đường dây trộm cắp phụ tùng ô tô. Tuy nhiên, do tính chất tinh vi và lợi nhuận cao, tình trạng này vẫn tiếp diễn. Các chuyên gia khuyến cáo người dân nên nâng cao cảnh giác và báo ngay cho cơ quan chức năng khi phát hiện hành vi khả nghi.
