Ăn ít vẫn tăng cân: 4 nguyên nhân bất ngờ từ chuyên gia sức khỏe
Cơ thể con người là một hệ thống vô cùng phức tạp, vì vậy cân nặng không đơn thuần chỉ phụ thuộc vào lượng thức ăn chúng ta nạp vào hàng ngày. Theo chuyên trang sức khỏe Healthline của Mỹ, có nhiều yếu tố khác nhau có thể tác động, dẫn đến tình trạng ăn ít nhưng vẫn tăng cân một cách khó hiểu.
Cơ thể thích nghi với chế độ ăn kiêng
Khi duy trì một chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt trong thời gian dài, cơ thể sẽ dần thích nghi với sự thay đổi này. Để bảo vệ các chức năng sống cơ bản, cơ thể tự động giảm tốc độ trao đổi chất, đồng nghĩa với việc tiêu hao ít năng lượng hơn cho các hoạt động như hô hấp, tuần hoàn máu và duy trì thân nhiệt.
Cơ chế này đưa cơ thể vào trạng thái "tiết kiệm năng lượng". Kết quả là, dù bạn ăn rất ít, lượng calo tiêu hao cũng giảm tương ứng, khiến cân nặng khó giảm. Thậm chí, chỉ cần ăn nhiều hơn một chút, cơ thể có xu hướng nhanh chóng tích trữ năng lượng dưới dạng mỡ thừa.
Đây chính là lý do vì sao nhiều người ban đầu giảm cân thành công khi áp dụng chế độ ăn kiêng, nhưng qua thời gian, tốc độ giảm cân dừng lại và sau đó bắt đầu tăng cân trở lại. Về lâu dài, phương pháp này còn có thể khiến cơ thể trở nên yếu đi và việc kiểm soát cân nặng trở nên khó khăn hơn.
Stress kéo dài dễ gây tích mỡ
Stress kéo dài là một trong những nguyên nhân phổ biến nhưng thường bị bỏ qua khi tìm hiểu về tăng cân. Khi căng thẳng, cơ thể sẽ tiết ra nhiều cortisol, một loại hormone giúp chúng ta phản ứng với các mối đe dọa từ môi trường.
Tuy nhiên, nếu mức cortisol tăng cao trong thời gian dài, nó sẽ gây ra nhiều thay đổi bất lợi. Cơ thể có xu hướng tích trữ mỡ nhiều hơn, đặc biệt là ở vùng bụng. Đồng thời, cortisol còn làm chậm quá trình đốt cháy calo, khiến bạn dễ thèm các loại thức ăn nhiều đường và chất béo.
Ngoài ra, stress còn ảnh hưởng đến các thói quen sinh hoạt khác như ngủ kém, ít vận động hoặc ăn uống thất thường, từ đó gián tiếp làm tăng cân một cách đáng kể.
Ăn ít nhưng sai thời điểm
Nhiều người chỉ chú ý đến lượng thức ăn mà quên mất rằng thời điểm ăn uống cũng đóng vai trò rất quan trọng. Cơ thể con người hoạt động theo nhịp sinh học tự nhiên, nghĩa là khả năng tiêu hóa và sử dụng năng lượng sẽ thay đổi theo thời gian trong ngày.
Khi ăn muộn, đặc biệt là vào ban đêm, cơ thể có xu hướng xử lý năng lượng kém hiệu quả hơn. Lúc này, thay vì đốt cháy năng lượng, cơ thể dễ chuyển sang tích trữ dưới dạng mỡ, dẫn đến tăng cân dù tổng lượng calo nạp vào có thể không cao.
Đánh giá sai lượng calo thực tế
Một lý do rất phổ biến khác là nhiều người nghĩ rằng mình ăn ít, nhưng thực tế lại không phải vậy. Chúng ta thường có xu hướng đánh giá thấp lượng calo từ thực phẩm mình đã tiêu thụ, đặc biệt là các món ăn vặt hoặc đồ uống hàng ngày.
Ví dụ, một ly trà sữa, nước ngọt hoặc vài miếng bánh nhỏ có thể chứa khá nhiều calo nhưng lại dễ bị bỏ qua khi tính toán tổng lượng calo nạp vào. Thói quen ăn trong lúc làm việc, xem điện thoại hoặc coi phim cũng khiến bạn khó nhận ra mình đã ăn bao nhiêu. Những calo ẩn này tích lũy lại có thể khiến tổng lượng calo trong ngày vượt quá nhu cầu, dù bạn cảm thấy bản thân chỉ ăn rất ít, theo phân tích từ Healthline.
