Một làn sóng mới đang lan rộng tại nhiều doanh nghiệp ở Việt Nam: tịch thu điện thoại di động của nhân viên trong giờ làm việc. Biện pháp này được các nhà quản lý đưa ra với mục đích tăng cường năng suất lao động và giảm thiểu sự xao nhãng từ các thiết bị thông minh. Tuy nhiên, nó cũng gây ra nhiều tranh cãi về quyền riêng tư và sự tin tưởng giữa người lao động và người sử dụng lao động.
Lý do đằng sau quy định
Theo các chuyên gia, việc sử dụng điện thoại trong giờ làm việc là một trong những nguyên nhân chính khiến năng suất lao động giảm sút. Nhiều nhân viên dành hàng giờ để lướt mạng xã hội, nhắn tin hoặc chơi game thay vì tập trung vào công việc. Điều này buộc các doanh nghiệp phải tìm ra giải pháp, và tịch thu điện thoại được xem là một biện pháp cứng rắn nhưng hiệu quả.
Một số công ty trong lĩnh vực sản xuất, gia công đã áp dụng quy định này từ nhiều năm nay. Họ yêu cầu nhân viên gửi điện thoại vào tủ khóa hoặc khu vực quy định trước khi vào ca làm việc. Chỉ những trường hợp khẩn cấp mới được phép sử dụng sau khi xin phép quản lý.
Phản ứng từ người lao động
Không ít nhân viên cảm thấy bức xúc trước quy định này. Họ cho rằng việc tịch thu điện thoại là vi phạm quyền riêng tư cá nhân. Một số người lo ngại rằng họ sẽ bỏ lỡ các cuộc gọi quan trọng từ gia đình, đặc biệt là khi có con nhỏ hoặc người thân già yếu.
"Tôi hiểu rằng công ty muốn tăng năng suất, nhưng việc tước đoạt điện thoại của tôi là không công bằng. Tôi có thể tự kiểm soát bản thân và chỉ sử dụng điện thoại khi thực sự cần thiết", một nhân viên văn phòng tại TP.HCM chia sẻ.
Góc nhìn từ chuyên gia
Các chuyên gia nhân sự cho rằng, thay vì áp dụng biện pháp cứng nhắc, doanh nghiệp nên xây dựng văn hóa làm việc chuyên nghiệp và tin tưởng nhân viên hơn. "Nếu nhân viên cảm thấy được tôn trọng, họ sẽ tự giác làm việc mà không cần đến các biện pháp kiểm soát gắt gao", một chuyên gia nhận định.
Bên cạnh đó, việc áp dụng công nghệ như phần mềm quản lý thời gian hoặc chặn ứng dụng giải trí trên thiết bị công ty cũng là những giải pháp thay thế khả thi, vừa đảm bảo năng suất vừa tôn trọng quyền riêng tư của người lao động.
Kinh nghiệm từ nước ngoài
Trên thế giới, nhiều quốc gia cũng đối mặt với vấn đề tương tự. Tại Nhật Bản, một số công ty cho phép nhân viên sử dụng điện thoại trong giờ nghỉ giải lao nhưng nghiêm cấm trong giờ làm việc. Ở Pháp, luật lao động quy định rõ ràng về quyền "ngắt kết nối" của nhân viên, nghĩa là họ không bị ép buộc phải trả lời email hay tin nhắn công việc ngoài giờ.
Tuy nhiên, việc tịch thu điện thoại vẫn là một biện pháp gây tranh cãi. Nhiều chuyên gia khuyến cáo các doanh nghiệp nên cân nhắc kỹ lưỡng trước khi áp dụng, đồng thời tham khảo ý kiến của nhân viên để tìm ra giải pháp phù hợp nhất.
Kết luận
Làn sóng tịch thu điện thoại nhân viên trong giờ làm việc đang là chủ đề nóng trên các diễn đàn lao động. Dù mục tiêu là tăng năng suất, nhưng việc thực hiện cần có sự cân bằng giữa lợi ích doanh nghiệp và quyền lợi cá nhân. Một môi trường làm việc hiệu quả chỉ có thể đạt được khi cả hai bên cùng tôn trọng và thấu hiểu lẫn nhau.
