Ngày 28/7, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Ngãi thông báo trong quá trình lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN tại Nghĩa trang Liệt sĩ Đức Minh (xã Mỏ Cày), lực lượng chức năng đã tìm thấy hai bức ảnh chân dung trong một phần mộ vô danh. Phát hiện này không chỉ hỗ trợ công tác chuyên môn mà còn thắp lên hy vọng tìm lại tên tuổi cho những người lính đã hy sinh.
Phát hiện kỷ vật trong mộ số 115
Nghĩa trang liệt sĩ Đức Minh hiện có 443 phần mộ, trong đó 136 phần mộ chưa xác định được thông tin. Khi Đội lấy mẫu số 5 khai quật phần mộ số 115 để lấy mẫu sinh phẩm, họ tìm thấy một chiếc ví bên trong có hai bức ảnh chân dung (một nam, một nữ), cùng một số vật dụng cá nhân khác. Đáng chú ý, hai bức ảnh vẫn còn nguyên vẹn đến 60%. Ngoài ra, còn có một bì bóng ghi lại địa chỉ, vị trí – được đánh giá là nguồn thông tin quan trọng phục vụ xác minh.
Đại úy Nguyễn Văn Trường, nhân viên Đội lấy mẫu số 5, xúc động chia sẻ: "Thời điểm phát hiện những di vật, tất cả cán bộ, chiến sĩ tham gia làm nhiệm vụ không kìm được nỗi xúc động. Những giọt nước mắt đã rơi vì hạnh phúc, bởi mỗi hiện vật đều có thể là một mảnh ghép giúp đưa liệt sĩ trở về với đúng tên tuổi của mình." Ông cho biết mọi người đã thống nhất thu thập thật kỹ, không bỏ sót bất cứ dấu vết nào, vì đây là những manh mối vô cùng quý giá.
Kế hoạch phục chế và xác minh thông tin
Trên cơ sở phát hiện này, Đại tá Trịnh Công Sơn, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Ngãi, cho biết đơn vị sẽ tiến hành phục chế hai bức ảnh vừa phát hiện; đồng thời phối hợp với các cơ quan chức năng và các địa phương trên cả nước để đối chiếu hồ sơ, xác minh thông tin, sớm tìm được thân nhân của liệt sĩ.
Đại tá Trịnh Công Sơn cũng thông tin thêm về chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi. Chiến dịch đã hoàn thành 1/3 chặng đường. Thời gian còn lại không nhiều nên các lực lượng đang tranh thủ từng ngày, từng giờ để đẩy nhanh tiến độ, quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ đúng kế hoạch.
Quảng Ngãi – địa phương triển khai điểm lấy mẫu ADN
Quảng Ngãi là địa phương được Ban Chỉ đạo Quân khu 5 lựa chọn triển khai điểm công tác lấy mẫu hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN. Toàn tỉnh hiện có 127 nghĩa trang liệt sĩ với 37.689 phần mộ; trong đó 13.656 phần mộ chưa có thông tin thuộc diện lấy mẫu phục vụ giám định ADN.
Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh đã thành lập một Tổ chuyên ngành và 8 Đội lấy mẫu, chuẩn bị đầy đủ nhân lực, trang thiết bị và xây dựng kế hoạch thực hiện chi tiết theo từng địa bàn. Chỉ tiêu bình quân đặt ra là đạt 160 mộ/ngày, 960 mộ/tuần và 3.840 mộ/tháng; hoàn thành việc lấy mẫu trong tháng 10/2026, vượt tiến độ Ban Chỉ đạo quốc gia giao.
Kết quả bước đầu và ý nghĩa
Đến nay, các đội đã triển khai tại 28 nghĩa trang liệt sĩ, lấy mẫu 1.139 phần mộ, thu được 927 mẫu sinh phẩm đạt yêu cầu phục vụ giám định ADN, đạt tỷ lệ 81,4% số mộ đã lấy mẫu. Công tác bảo quản, lưu giữ và quản lý mẫu được thực hiện tốt, phục vụ bàn giao theo quy định.
Việc tìm thấy hai bức ảnh và kỷ vật trong mộ vô danh là một trong những phát hiện xúc động, tiếp thêm động lực cho lực lượng chức năng trong hành trình tìm lại danh tính cho các anh hùng liệt sĩ. Mỗi hiện vật, dù nhỏ bé, đều có thể là chìa khóa kết nối quá khứ với hiện tại, giúp những người lính năm xưa được trở về bên gia đình và quê hương.
