Một bé gái 12 tuổi tại Trung Quốc vừa phải nhập viện cấp cứu vì thủng tá tràng, biến chứng nguy hiểm của đường tiêu hóa. Nguyên nhân xuất phát từ thói quen uống nước ngọt có ga thay nước lọc trong suốt một năm qua. Câu chuyện là hồi chuông cảnh tỉnh cho nhiều gia đình về tác hại của đồ uống có đường.
Triệu chứng bị bỏ qua dẫn đến biến chứng nặng
Bệnh nhi được đưa đến Bệnh viện số 2 Đại học Y khoa Ôn Châu trong tình trạng đau bụng dữ dội. Qua thăm khám, các bác sĩ xác định em bị thủng tá tràng. Đáng chú ý, khoảng hai tháng trước khi nhập viện, bé đã có biểu hiện đau vùng thượng vị khi đói, nhưng triệu chứng giảm sau khi ăn nên gia đình chủ quan không đưa đi khám.
Theo người nhà, bé có thói quen uống nước ngọt có ga thay nước lọc gần một năm, ăn uống thất thường và thường xuyên tiêu thụ đồ ăn vặt nhiều muối. Những yếu tố này làm gia tăng nguy cơ tổn thương hệ tiêu hóa, dẫn đến biến chứng nguy hiểm.
Tác hại của nước ngọt có ga đối với sức khỏe
Nước ngọt đóng chai, đặc biệt là nước ngọt có ga, hầu như không mang lại giá trị dinh dưỡng mà tiềm ẩn nhiều nguy cơ sức khỏe. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ, có tới 63% người trưởng thành tiêu thụ ít nhất một loại đồ uống có đường mỗi ngày.
Gây tăng cân và béo phì
Mỗi lon nước ngọt chứa khoảng 140–200 calo chủ yếu từ đường bổ sung. Lượng calo dư thừa dễ dẫn đến tăng cân nếu không được tiêu hao qua vận động. Đồ uống có đường khó tạo cảm giác no, khiến người dùng khó điều chỉnh lượng ăn, làm tăng nguy cơ béo phì.
Tăng nguy cơ đái tháo đường type 2
Uống nước ngọt thường xuyên khiến đường huyết và insulin tăng đột biến. Lâu dài, cơ thể có thể rơi vào tình trạng kháng insulin, dẫn đến đái tháo đường type 2.
Ảnh hưởng sức khỏe xương
Acid photphoric trong nước ngọt có ga làm giảm hấp thu canxi, khiến xương yếu hơn. Tiêu thụ nhiều còn liên quan đến nguy cơ gãy xương, đặc biệt ở người trưởng thành.
Gây hại răng miệng
Đường và axit trong nước ngọt bào mòn men răng, làm tăng nguy cơ sâu răng và viêm nướu. Vệ sinh răng miệng sau khi uống hoặc dùng ống hút có thể giảm tác động.
Tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ
Fructose cao trong nước ngọt khiến gan chuyển hóa quá tải, dẫn đến tích tụ mỡ và nguy cơ gan nhiễm mỡ không do rượu.
Tăng nguy cơ bệnh tim mạch
Tiêu thụ đồ uống có đường thường xuyên làm tăng nguy cơ béo phì, tăng huyết áp và đái tháo đường – các yếu tố nguy cơ chính của bệnh tim mạch.
Gây hại cho thận
Fructose trong nước ngọt làm tăng acid uric, góp phần hình thành sỏi thận và tăng nguy cơ bệnh thận mạn tính nếu sử dụng lâu dài.
Giải pháp bảo vệ sức khỏe
Các chuyên gia khuyến cáo nước lọc là lựa chọn tốt nhất. Thay thế nước ngọt bằng nước lọc, nước trái cây tự nhiên không đường hoặc nước đun sôi để nguội giúp giảm đáng kể nguy cơ bệnh tật.
Ngoài ra, cần xây dựng chế độ ăn uống hợp lý, hạn chế đồ ăn vặt nhiều muối, duy trì lối sống khoa học và theo dõi các dấu hiệu bất thường của cơ thể. Khi xuất hiện triệu chứng như đau bụng kéo dài, rối loạn tiêu hóa hoặc mệt mỏi không rõ nguyên nhân, đặc biệt ở trẻ em, cần đưa đi khám sớm để tránh biến chứng nguy hiểm.
