Bộ Tài Chính Đề Xuất Cơ Chế Thu Thuế Mới Cho Tài Sản Mã Hóa
Theo dự thảo Thông tư mới nhất về chính sách thuế đối với giao dịch, chuyển nhượng và kinh doanh tài sản mã hóa đang được Bộ Tài chính lấy ý kiến công khai, các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa – bao gồm các sàn giao dịch – sẽ thực hiện việc khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay cho các cá nhân (cư trú và không cư trú) cũng như tổ chức nước ngoài. Điều này đồng nghĩa với việc sàn giao dịch sẽ đóng vai trò như đại diện thuế, nộp thuế hộ nhà đầu tư một cách tự động ngay khi phát sinh giao dịch.
Cơ Chế Thu Thuế Định Kỳ Hàng Tháng
Dự thảo quy định việc nộp thuế sẽ được thực hiện định kỳ hằng tháng nhằm tăng cường quản lý nguồn thu một cách hiệu quả. Cơ quan quản lý lý giải rằng do đặc thù của thị trường tài sản mã hóa với số lượng giao dịch khổng lồ, tốc độ nhanh chóng và doanh thu cao, việc triển khai theo chu kỳ tháng là cần thiết để đảm bảo tính kịp thời. Cơ chế này được thiết kế tương tự như mô hình đang áp dụng cho các nền tảng thương mại điện tử, giúp cơ quan chức năng kiểm soát và thu đúng, đủ ngân sách một cách chặt chẽ.
Mức Thuế Cụ Thể Cho Các Đối Tượng
Theo đề xuất tại Điều 5 của dự thảo Thông tư, nhà đầu tư là cá nhân – không phân biệt cư trú hay không cư trú – sẽ phải đóng thuế với tỷ lệ 0,1% trên doanh thu chuyển nhượng từng lần. Mức thuế này được đánh giá là tương đương với mức đang áp dụng cho thị trường chứng khoán, tạo sự nhất quán trong chính sách tài chính.
Trong khi đó, các tổ chức có thu nhập từ hoạt động chuyển nhượng tài sản mã hóa sẽ thuộc đối tượng kê khai và nộp thuế thu nhập doanh nghiệp theo mức thuế suất tiêu chuẩn là 20%. Thu nhập này sẽ được xác định dựa trên công thức: giá bán trừ đi giá mua và các chi phí liên quan trực tiếp đến việc chuyển nhượng, đảm bảo tính công bằng và minh bạch.
Phản Ứng Từ Cộng Đồng Đầu Tư
Hiện nay, đề xuất thu thuế 0,1% đang là chủ đề gây tranh luận sôi nổi trong cộng đồng tiền mã hóa. Một số nhà đầu tư lâu năm bày tỏ lo ngại rằng với đặc thù giao dịch thường xuyên, diễn ra liên tục 24/7, mức thuế này có thể trở nên tương đối lớn. Đặc biệt, đối với những nhà đầu tư chuyên nghiệp sử dụng hệ thống tự động để đặt lệnh, mức thuế cộng dồn mỗi ngày có thể đạt đến con số đáng kể. Họ chỉ ra rằng không phải giao dịch nào cũng mang lại lãi, do đó việc tính thuế 0,1% trên mỗi giao dịch khiến nhiều người băn khoăn về tính hợp lý.
Tuy nhiên, nhiều người khác lại đồng tình với đề xuất sàn giao dịch nộp thuế hộ nhà đầu tư. Họ cho rằng cơ chế này không chỉ giúp hạn chế các rủi ro pháp lý tiềm ẩn mà còn tiết kiệm thời gian và giảm thiểu các thủ tục hành chính phức tạp, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người tham gia thị trường.
Những Quy Định Quan Trọng Khác Trong Dự Thảo
Ngoài mức thuế 0,1% và hình thức thu thuế hộ, dự thảo Thông tư còn đề cập đến một số điểm đáng chú ý khác. Trong giai đoạn thí điểm, các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa sẽ được tổ chức và vận hành theo mô hình tập trung. Mặc dù tài sản mã hóa và chứng khoán đều được ghi nhận là tài sản, nhưng có sự khác biệt trong mô hình vận hành: sàn giao dịch tài sản mã hóa sẽ tích hợp nhiều chức năng, bao gồm cả Sở Giao dịch chứng khoán, Trung tâm Lưu ký và công ty chứng khoán, thay vì chia tách theo từng chức năng riêng biệt.
Đồng thời, mọi hoạt động từ chào bán, giao dịch đến thanh toán đều bắt buộc phải thực hiện bằng đồng Việt Nam thông qua các tổ chức trung gian đã được Bộ Tài chính cấp phép, nhằm đảm bảo an toàn và kiểm soát tốt hơn.
Tiến Trình Cấp Phép Và Thí Điểm
Hiện tại, Bộ Tài chính cho biết đã tiếp nhận 7 hồ sơ đề nghị thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa, mặc dù danh tính cụ thể của các công ty này chưa được công bố chính thức. Một trong những yêu cầu bắt buộc đối với doanh nghiệp xin cấp phép là phải có vốn điều lệ đã góp tối thiểu 10.000 tỉ đồng, phản ánh mức độ nghiêm túc và quy mô của thị trường này.
Bộ Tài chính đang trong quá trình tổng hợp sơ bộ các hồ sơ trước khi gửi lấy ý kiến từ Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Theo hướng dẫn, thủ tục cấp phép thí điểm bao gồm năm bước, với khâu tiếp nhận hồ sơ là bước thứ hai sau khi doanh nghiệp đã nộp đầy đủ tài liệu theo quy định tại Điều 9 Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP.
Nếu tổ chức nộp đầy đủ tài liệu, trong vòng 30 ngày, Bộ Tài chính sẽ phối hợp với Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam để xem xét hồ sơ và cấp Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa. Thị trường này dự kiến sẽ chính thức được thí điểm trong vòng 5 năm, bắt đầu từ tháng 9 năm 2025, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc quản lý và phát triển lĩnh vực tài sản mã hóa tại Việt Nam.
