Hộ Kinh Doanh Đối Mặt Với Những Thách Thức Khi Áp Dụng Thuế Kê Khai Mới
Sau khoảng một tháng triển khai chính sách thuế kê khai, nhiều hộ kinh doanh đã bắt đầu làm quen với các công cụ hỗ trợ như phần mềm bán hàng và lên đơn bằng giọng nói. Tuy nhiên, không ít tiểu thương, đặc biệt là những người lớn tuổi, vẫn tỏ ra lúng túng trước những thay đổi này. Sự chuyển đổi từ phương thức thuế cũ sang kê khai đòi hỏi sự thích ứng nhanh chóng, gây ra không ít khó khăn trong giai đoạn đầu.
Chính Sách Thuế Mới Và Những Điểm Đáng Chú Ý
Theo bà Nguyễn Thị Cúc, Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam, từ ngày 1 tháng 1 năm nay, hộ và cá nhân kinh doanh chính thức chuyển sang thực hiện thuế kê khai. Một trong những thay đổi quan trọng là ngưỡng doanh thu chịu thuế được nâng lên trên 500 triệu đồng mỗi năm, thay cho mức 100 triệu đồng trước đây. Điều này mang lại lợi ích đáng kể cho các hộ kinh doanh nhỏ lẻ.
Bà Cúc đưa ra ví dụ cụ thể: "Một hộ kinh doanh tạp hóa có doanh thu năm 2026 là 800 triệu đồng. Thuế thu nhập cá nhân được tính trên phần vượt 500 triệu đồng, tức là 300 triệu đồng nhân với thuế suất 0,5%, tương ứng 1,5 triệu đồng. Thuế giá trị gia tăng được tính trên toàn bộ doanh thu 800 triệu đồng nhân với thuế suất 1%, tương đương 8 triệu đồng mỗi năm. Như vậy, tổng số thuế phải nộp là 9,5 triệu đồng mỗi năm, bình quân mỗi tháng tiền thuế chưa đến 800.000 đồng, thấp hơn so với trước đây."
Quy Định Về Hóa Đơn Điện Tử Và Cách Tính Thuế
Bà Cúc cũng lưu ý rằng, các hộ kinh doanh có doanh thu trên 1 tỉ đồng mỗi năm bắt buộc phải sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền. Về cách tính thuế, với doanh thu từ trên 500 triệu đến 3 tỉ đồng mỗi năm, hộ kinh doanh có thể lựa chọn giữa hai phương thức: nộp thuế theo tỉ lệ trên doanh thu hoặc nộp thuế trên thu nhập (doanh thu trừ đi chi phí), tức là nộp theo tỉ lệ trên phần lãi.
"Nhiều hộ kinh doanh thắc mắc rằng lãi chỉ chiếm 5-7% doanh thu nhưng nghe nói phải nộp thuế tới 15%. Tuy nhiên, tôi xin thông tin để các hộ hiểu đúng là nộp 15% trên phần lãi chứ không phải trên doanh thu," bà Cúc nhấn mạnh.
Đối với hộ có doanh thu từ trên 3 tỉ đồng đến dưới 50 tỉ đồng mỗi năm, thuế được tính trên doanh thu trừ đi các chi phí hợp lệ như giá vốn hàng hóa, tiền lương, tiền công, khấu hao. Phần thu nhập còn lại sẽ chịu thuế suất 17% và 20% tương ứng với doanh thu từ trên 3 tỉ đồng đến 50 tỉ đồng và trên 50 tỉ đồng mỗi năm.
Yêu Cầu Về Tài Khoản Ngân Hàng Và Khó Khăn Trong Hạch Toán
Một yêu cầu quan trọng khi thực hiện thuế kê khai là hộ kinh doanh phải mở tài khoản ngân hàng riêng cho hoạt động kinh doanh, nhằm hạch toán rõ ràng dòng tiền và các chi phí. Bà Cúc cảnh báo: "Thực tế có hộ kinh doanh sử dụng tới 5-7 tài khoản ngân hàng cho cả mục đích cá nhân và kinh doanh. Điều này tiềm ẩn rủi ro khi kê khai doanh thu và chi phí."
Bên cạnh đó, không ít hộ kinh doanh gặp khó khăn trong việc hạch toán chi phí đầu vào do hàng tồn kho không có hóa đơn hoặc chứng từ hợp lệ. Theo quy định, chi phí được trừ phải có hóa đơn, chứng từ hợp lệ. Để tháo gỡ vướng mắc này, hiện Bộ Tài chính và cơ quan thuế đang nghiên cứu các giải pháp phù hợp.
Giải Pháp Hỗ Trợ Từ Ngân Hàng Techcombank
Ông Ngô Anh Tuấn, Giám đốc cao cấp giải pháp thanh toán và CASA tại Techcombank, nhận định việc chuyển sang thuế kê khai là một cú huých lớn, giúp hoạt động kinh doanh của tiểu thương trở nên minh bạch hơn. Đồng thời, điều này tạo điều kiện để các ngân hàng hiểu sâu hơn về khả năng kinh doanh của khách hàng.
Từ thực tế triển khai, Techcombank nhận thấy hộ kinh doanh có nhiều băn khoăn, đặc biệt là về việc minh bạch dòng tiền. Do đó, ngân hàng không chỉ cung cấp vốn hay dịch vụ tài chính, mà còn đồng hành cùng hộ kinh doanh trong hành trình thực hiện thuế kê khai, tập trung vào khâu quản lý dòng tiền và ứng dụng công nghệ.
Theo ông Tuấn, thách thức lớn hiện nay là làm sao tách bạch dòng tiền kinh doanh với nhu cầu chi tiêu cá nhân. Để hỗ trợ, Techcombank đã triển khai tài khoản chuyên biệt dành cho hộ kinh doanh, cho phép đăng ký trực tuyến dễ dàng. Tài khoản này kết nối với ứng dụng eTax Mobile, giúp hộ kinh doanh nộp thuế trực tuyến một cách thuận tiện hơn.
Ứng Dụng Công Nghệ Trong Quản Lý Bán Hàng
Song song đó, vấn đề quản lý dòng tiền bán hàng cũng được Techcombank chú trọng. Ngân hàng phối hợp với nhiều đơn vị cung cấp phần mềm quản lý bán hàng, hỗ trợ hộ kinh doanh tích hợp dòng tiền kinh doanh với tài khoản ngân hàng một cách hiệu quả.
Ông Tuấn chia sẻ: "Trước đây, khi khách hàng thanh toán chuyển khoản, người bán thường phải chụp lại màn hình điện thoại của khách để tổng hợp và thống kê doanh thu cuối ngày. Nhưng hiện nay, các phần mềm quản lý bán hàng đã kết nối với loa thanh toán hoặc tài khoản kinh doanh của Techcombank, tự động ghi nhận và thống kê doanh thu theo từng đơn hàng. Nhờ đó, hộ kinh doanh dễ dàng đối soát và kê khai thuế chính xác, hiệu quả hơn."
Hỗ Trợ Trực Tiếp Và Miễn Phí Cho Hộ Kinh Doanh
Ngoài các giải pháp công nghệ, Techcombank còn bố trí đội ngũ tư vấn tại khắp các địa phương để trực tiếp hỗ trợ hộ kinh doanh, đặc biệt là những tiểu thương lớn tuổi trong giai đoạn đầu thực hiện thuế kê khai.
"Đến với Techcombank, hộ kinh doanh được tư vấn miễn phí, ngay cả gói sử dụng phần mềm và hóa đơn điện tử cũng được miễn phí hoàn toàn. Hộ kinh doanh chỉ việc yên tâm quản lý hoạt động và tập trung vào việc bán hàng," ông Tuấn khẳng định.
Như vậy, dù còn nhiều thách thức, việc áp dụng thuế kê khai mới đang dần được cải thiện nhờ sự hỗ trợ tích cực từ các ngân hàng và cơ quan chức năng. Điều này không chỉ giúp hộ kinh doanh tuân thủ quy định mà còn thúc đẩy tính minh bạch và hiệu quả trong hoạt động kinh doanh.
