Quốc hội thảo luận điều chỉnh ngưỡng doanh thu chịu thuế cho hộ kinh doanh
Chiều ngày 21 tháng 4, Quốc hội đã tiến hành thảo luận tại tổ về bốn dự thảo sửa đổi luật quan trọng: Thuế thu nhập cá nhân, Thuế tiêu thụ đặc biệt, Thuế thu nhập doanh nghiệp và Thuế giá trị gia tăng. Trọng tâm của cuộc thảo luận xoay quanh việc điều chỉnh ngưỡng doanh thu chịu thuế đối với các hộ kinh doanh cá thể, nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho đối tượng này trong bối cảnh kinh tế hiện nay.
Băn khoăn về ngưỡng doanh thu hiện tại
Đại biểu Nguyễn Văn Thân (đoàn Thành phố Hồ Chí Minh) đã bày tỏ sự lo ngại về mức ngưỡng doanh thu chịu thuế hiện hành. Ông dẫn chứng số liệu thống kê cho thấy trong tổng số 5,2 triệu hộ kinh doanh trên cả nước, chỉ có khoảng 37.000 hộ đạt doanh thu trên 1 tỷ đồng, trong khi phần lớn còn lại đều nằm dưới mức này. Đặc biệt, mốc doanh thu 500 triệu đồng hiện đang là ngưỡng mà rất nhiều hộ kinh doanh đang đạt tới, điều này cho thấy sự cần thiết phải xem xét lại các quy định về thuế.
Theo đại biểu Thân, việc định hướng mức doanh thu dưới 1 tỷ đồng không phải tính thuế là "rất hợp lý", còn đối với các mức cao hơn thì cần có sự triển khai nhịp nhàng và phù hợp với thực tế. Ông nhấn mạnh: "Để hài hòa lợi ích giữa người dân, hộ kinh doanh và cơ quan quản lý, tôi ủng hộ phương án nâng mức doanh thu chịu thuế lên, điều này sẽ giúp chính sách bao phủ được đại đa số các đối tượng yếu thế".
Đề xuất khung doanh thu linh hoạt và phân loại theo ngành nghề
Đại biểu Thân cũng chỉ ra sự khác biệt về tỷ lệ lợi nhuận giữa các ngành nghề, ví dụ như lĩnh vực dịch vụ ăn uống có thể đạt lợi nhuận lên tới 20%, trong khi các ngành gia công chỉ khoảng 10%. Do đó, việc áp dụng một mức doanh thu chung cho tất cả các ngành là chưa thực sự sát với thực tế thu nhập của người dân.
Từ những phân tích trên, ông đề xuất khung doanh thu chịu thuế nên dao động trong khoảng từ 1 tỷ đến 3 tỷ đồng và giao quyền điều chỉnh cụ thể cho Chính phủ. Quốc hội không nên quy định quá cứng nhắc vấn đề này trong luật để tạo sự linh hoạt trong điều hành. Đồng thời, có thể áp dụng cơ chế "phiếu gợi ý" để các hộ kinh doanh tự kê khai doanh thu và lợi nhuận, từ đó cơ quan thuế thực hiện tính toán mức trung bình để xác định nghĩa vụ thuế.
Yêu cầu cấp thiết sửa đổi quy định hỗ trợ hộ kinh doanh
Đồng quan điểm với đại biểu Thân, đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn Thành phố Hồ Chí Minh) nhấn mạnh tính cấp thiết của việc sớm sửa đổi các quy định pháp luật để hỗ trợ hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh. Ông nêu thực tế nhiều hộ kinh doanh hiện nay đã phải đóng cửa, chẳng hạn như tại khu vực Gò Dốc, nơi ông chứng kiến hàng trăm cửa hàng treo biển cho thuê.
Theo đại biểu Ngân, với hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa, nên đặt mục tiêu an sinh xã hội và giải quyết công ăn việc làm lên hàng đầu thay vì quá chú trọng vào mục tiêu thu thuế. Song song đó, cần khuyến khích sự minh bạch trong việc kê khai, hạch toán sổ sách và tăng cường các hoạt động tư vấn, hỗ trợ cho đối tượng này.
Góp ý cụ thể cho các luật thuế
Về nội dung sửa đổi luật Thuế thu nhập cá nhân, sau nhiều lần thảo luận và nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế từ 100 triệu đồng lên 200 triệu đồng rồi 500 triệu đồng, đại biểu Ngân đồng tình với phương án phân cấp, giao quyền cho Chính phủ quy định mức doanh thu cụ thể căn cứ vào tình hình kinh tế - xã hội của từng thời kỳ.
Đối với luật Thuế giá trị gia tăng, đại biểu cũng thống nhất việc giao Chính phủ quy định ngưỡng doanh thu năm để đảm bảo tính linh hoạt trong điều hành. Tuy nhiên, ông đề nghị Chính phủ cần sớm đưa ra con số dự kiến cụ thể để xem xét mức độ phù hợp với thực tiễn.
Dựa trên tính toán thực tế chi phí sinh hoạt, một hộ gia đình gồm hai vợ chồng và hai con cần mức thu nhập khoảng 50 triệu đồng mỗi tháng mới đủ trang trải, bao gồm các khoản giảm trừ gia cảnh. So sánh với một hộ kinh doanh có doanh thu khoảng 3 tỷ đồng một năm và mức lợi nhuận từ 15% đến 20%, thì thu nhập bình quân hàng tháng đạt khoảng 50 triệu đồng. Do đó, đại biểu Ngân cho rằng "ngưỡng doanh thu chịu thuế dao động từ 2 đến 3 tỷ đồng là hợp lý".
Đồng thời, ông đề xuất ngưỡng miễn thuế thu nhập doanh nghiệp với doanh nghiệp nhỏ và vừa nên ở mức 5 tỷ đồng. Việc xác lập một ngưỡng ưu đãi rõ ràng như vậy sẽ tạo động lực để các hộ kinh doanh phấn đấu chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp nhỏ và vừa, từ đó được hưởng lợi từ các chính sách hỗ trợ và đơn giản hóa thủ tục kê khai thuế.
