Chuyên gia thuế hướng dẫn hộ kinh doanh xử lý khi không có hóa đơn đầu vào
Trong buổi tập huấn "cầm tay chỉ việc" do Cục Thuế phối hợp với công ty MISA tổ chức vào chiều ngày 11/2, nhiều vấn đề thực tế của hộ kinh doanh đã được giải đáp. Một câu hỏi nổi bật từ độc giả là: Hộ kinh doanh quán ăn mua nguyên liệu ở chợ không có hóa đơn đầu vào thì phải kê khai như thế nào để hợp lệ?
Khó khăn trong chuyển đổi và giải pháp từ chuyên gia
ThS. Đinh Thị Huyền, Giám đốc Công ty Cổ phần Tư vấn thuế Savitax, chia sẻ rằng việc không lấy được hóa đơn đầu vào là một thách thức phổ biến trong quá trình chuyển đổi số hiện nay. Bà nhấn mạnh: "Có thể hôm nay nhà cung cấp chưa xuất được hóa đơn, nhưng ngày mai họ đã tuân thủ tốt hơn. Thực tế, nhiều tiểu thương ở các chợ lớn như Bình Điền tại TP.HCM đã có doanh thu cao và gần như tuân thủ việc xuất hóa đơn."
Bà Huyền khuyến nghị các hộ kinh doanh nên ưu tiên lựa chọn làm việc với những nhà cung cấp đã tuân thủ quy định. Điều này không chỉ đảm bảo tính hợp lệ cho chi phí đầu vào mà còn liên quan mật thiết đến vấn đề an toàn thực phẩm. "Nếu làm việc với hộ kinh doanh không xuất hóa đơn, khi có sự cố về an toàn thực phẩm sẽ rất khó trình bày," bà cảnh báo.
Quy định linh hoạt và thực trạng tuân thủ
Theo chuyên gia, hiện nay nhiều hộ kinh doanh chưa thuộc đối tượng bắt buộc phải xuất hóa đơn, vì quy định chỉ áp dụng cho những đơn vị có doanh thu trên 1 tỷ đồng. Tuy nhiên, Luật Quản lý Thuế cũng có những điều khoản mở, cho phép hộ kinh doanh lập bảng kê kèm theo chứng từ thanh toán đầy đủ. Phần chi phí này vẫn có thể được tính vào chi phí hợp lệ và kê khai bình thường.
Dù vậy, các cơ quan chức năng vẫn ưu tiên tư vấn cho hộ kinh doanh hợp tác với những đối tác có khả năng xuất hóa đơn, nhằm giảm thiểu rủi ro và đảm bảo minh bạch trong hoạt động.
Mức xử phạt nghiêm khắc cho vi phạm hóa đơn điện tử
Theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP, được sửa đổi bởi Nghị định 310/2025/NĐ-CP, hành vi không cung cấp hóa đơn điện tử khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu được xem là vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế. Hộ kinh doanh có thể đối mặt với mức phạt tiền từ 5 đến 10 triệu đồng trong các trường hợp sau:
- Không lưu trữ hóa đơn điện tử theo quy định.
- Không xuất trình hoặc không cung cấp được hóa đơn điện tử trong quá trình kiểm tra, thanh tra.
- Dữ liệu hóa đơn bị mất hoặc lỗi mà không có biện pháp khôi phục, sao lưu.
Mức phạt này áp dụng độc lập, bất kể hóa đơn đã từng được lập hay chưa. Trong trường hợp không lập hóa đơn khi phát sinh giao dịch, mức phạt có thể cao hơn nhiều, lên đến hàng chục triệu đồng tùy theo số lượng vi phạm. Ngược lại, nếu đã lập hóa đơn hợp lệ nhưng không cung cấp được khi kiểm tra, mức phạt vẫn dao động từ 5 đến 10 triệu đồng, đây là một rủi ro đáng kể đối với các hộ kinh doanh nhỏ.
Buổi tập huấn đã cung cấp những thông tin thiết thực, giúp hộ kinh doanh nắm rõ hơn về quy định và cách thức kê khai thuế trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ.
