Cuộc gặp kín giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ - Israel
Cuộc gặp kéo dài ba giờ đồng hồ tại Nhà Trắng giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã diễn ra trong không khí kín đáo, không có sự xuất hiện công khai trước báo giới. Đây là chuyến thăm thứ sáu của ông Netanyahu kể từ khi ông Trump trở lại cầm quyền, cho thấy tần suất giao tiếp đặc biệt giữa hai đồng minh thân cận.
Thông điệp từ mạng xã hội Truth Social
Nội dung cuộc trao đổi được Tổng thống Trump công bố trên nền tảng mạng xã hội Truth Social của ông. "Không có gì đạt được ngoài việc tôi nhấn mạnh cần tiếp tục đàm phán với Iran để xem có thể đạt được thỏa thuận hay không", ông Trump viết. Tổng thống Mỹ cũng để ngỏ khả năng hành động quân sự nếu đối thoại thất bại, đồng thời khẳng định nếu có thể đạt thỏa thuận, đó sẽ là ưu tiên của ông.
Quan điểm của Israel về an ninh và đàm phán
Văn phòng Thủ tướng Israel cho biết ông Netanyahu đã "nhấn mạnh các nhu cầu an ninh của Israel" liên quan đến tiến trình đàm phán với Iran. Israel từ lâu đã yêu cầu mọi thỏa thuận với Tehran phải bao gồm:
- Hạn chế chương trình tên lửa đạn đạo của Iran
- Chấm dứt hỗ trợ cho các lực lượng đồng minh trong khu vực như Hamas ở Gaza và Hezbollah tại Li Băng
Trước khi lên đường đến Washington, Thủ tướng Netanyahu cho biết các cuộc đàm phán của ông "trước hết và trên hết" sẽ tập trung vào vấn đề Iran, đồng thời hai bên sẽ thảo luận về Gaza và các vấn đề khu vực khác.
Bối cảnh đàm phán và căng thẳng leo thang
Diễn biến đàm phán Mỹ - Iran
Tuần trước, các phái viên cấp cao Mỹ và Iran đã gặp nhau tại Oman để thảo luận về chương trình hạt nhân. Tuy nhiên, Iran khẳng định chương trình tên lửa đạn đạo và chính sách khu vực không nằm trong nội dung đàm phán, tạo ra khoảng cách đáng kể so với yêu cầu của Israel.
Sức ép quân sự gia tăng từ phía Mỹ
Song song với nỗ lực ngoại giao, Mỹ vẫn tiếp tục gia tăng sức ép quân sự lên Iran. Các biện pháp cụ thể bao gồm:
- Tập trung lực lượng tại Trung Đông
- Cân nhắc điều thêm một tàu sân bay, bổ sung cho tàu USS Abraham Lincoln đang hiện diện trong khu vực
Ông Trump cũng nhắc lại các cuộc không kích hồi tháng 6.2025 nhằm vào cơ sở làm giàu uranium của Iran tại Natanz và Fordow, cảnh báo rằng các biện pháp tương tự có thể được cân nhắc nếu Tehran không đạt thỏa thuận mới. "Hy vọng lần này họ sẽ lý trí và có trách nhiệm hơn", ông Trump viết trên Truth Social.
Quan điểm từ Tehran và tình hình kiểm tra hạt nhân
Về phía Iran, Tổng thống Masoud Pezeshkian ngày 11.2 phủ nhận việc nước này theo đuổi vũ khí hạt nhân và tuyên bố sẵn sàng đàm phán, bao gồm việc chấp nhận các cơ chế xác minh. Tuy nhiên, ông cho rằng "bức tường ngờ vực" do Mỹ và châu Âu tạo ra đang cản trở tiến trình đối thoại.
Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) cho biết trong nhiều tháng qua họ chưa thể tiến hành đầy đủ các hoạt động kiểm tra và xác minh liên quan chương trình hạt nhân của Iran, làm dấy lên lo ngại về tính minh bạch của chương trình này.
Phân tích về quan hệ đồng minh Mỹ - Israel
Giới quan sát nhận định dù là đồng minh thân cận, quan hệ giữa ông Trump và ông Netanyahu đôi lúc bộc lộ khác biệt, đặc biệt trong cách tiếp cận với Iran và các điểm nóng khu vực. Cuộc gặp kín lần này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang tại Trung Đông, với Mỹ cân nhắc điều thêm tàu sân bay và Israel kiên định với các yêu cầu an ninh của mình.
Sự kết hợp giữa đàm phán ngoại giao và sức ép quân sự cho thấy chiến lược đa diện của Mỹ trong việc giải quyết vấn đề Iran, trong khi Israel tiếp tục đóng vai trò then chốt trong các tính toán an ninh khu vực.
