Iran Đề Xuất Nhượng Bộ Mới Trong Đàm Phán Hạt Nhân Với Mỹ, Bất Đồng Vẫn Sâu Sắc
Theo thông tin từ Reuters, chính phủ Iran đã lần đầu tiên đưa ra một số đề xuất nhượng bộ mới kể từ khi vòng đàm phán gần đây nhất kết thúc vào tuần trước. Động thái này được các nhà phân tích đánh giá là nỗ lực của Tehran nhằm duy trì các kênh ngoại giao với Washington, bất chấp những bất đồng sâu sắc vẫn tồn tại giữa hai bên.
Bất Đồng Về Quy Mô Và Quy Trình Dỡ Bỏ Lệnh Trừng Phạt
Một quan chức Iran tiết lộ rằng, sau hai vòng đàm phán, chính quyền hai nước vẫn chưa thể tìm được tiếng nói chung về nhiều vấn đề then chốt. Đặc biệt, sự khác biệt lớn nằm ở quy mô và quy trình dỡ bỏ các lệnh trừng phạt của Mỹ nhằm vào Iran, điều mà Tehran coi là điều kiện tiên quyết để tiến tới bất kỳ thỏa thuận nào.
Giải Pháp Kết Hợp Và Đề Xuất Mở Cửa Ngành Dầu Khí
Quan chức này cho biết, Iran đang nghiêm túc xem xét một giải pháp kết hợp toàn diện, bao gồm:
- Gửi một nửa lượng uranium được làm giàu cao tới các quốc gia khác để lưu trữ hoặc xử lý.
- Làm loãng phần uranium còn lại nhằm giảm mức độ làm giàu, hướng tới mục đích hòa bình.
- Tham gia vào nỗ lực thành lập một liên hiệp làm giàu uranium trong khu vực, một ý tưởng đã được thảo luận nhiều lần trong các cuộc đàm phán ngoại giao trước đây.
Iran tuyên bố sẽ thực hiện những bước đi này nếu chính phủ Mỹ công nhận quyền "làm giàu hạt nhân cho mục đích hòa bình" của họ, đồng thời đạt được một thỏa thuận bao gồm các điều khoản cụ thể để dỡ bỏ một số lệnh trừng phạt. Bên cạnh đó, Tehran cũng đề xuất khả năng mở cửa cho phép các công ty Mỹ tham gia đấu thầu trong ngành công nghiệp dầu khí của Iran, một động thái được xem là nhượng bộ kinh tế quan trọng.
Phản Ứng Từ Washington Và Bối Cảnh Căng Thẳng
Cho đến nay, Nhà Trắng vẫn chưa đưa ra bất kỳ phản hồi chính thức nào về các đề xuất mới này. Chính quyền Washington luôn coi hoạt động làm giàu uranium trong lãnh thổ Iran là con đường dẫn tới phát triển vũ khí hạt nhân, trong khi Iran khẳng định họ không có ý định phát triển vũ khí và chỉ muốn được công nhận quyền làm giàu hạt nhân vì mục đích hòa bình.
Cuộc thương lượng giữa Iran và Mỹ đã được khởi động từ đầu tháng 2/2026, trong bối cảnh quân đội Mỹ tập trung lực lượng tại Trung Đông. Iran từng đe dọa sẽ thực hiện các cuộc không kích nhằm vào căn cứ của Mỹ để đáp trả nếu bị tấn công, làm gia tăng căng thẳng trong khu vực.
Triển Vọng Đàm Phán Và Cam Kết Minh Bạch
Mặc dù những thảo luận gần đây đã làm rõ các bất đồng, quan chức Iran nhấn mạnh rằng các cuộc thương lượng trong thời gian tới "vẫn có khả năng đạt được thỏa thuận bước đầu". Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi cũng bày tỏ sự lạc quan khi cho biết ông kỳ vọng sẽ gặp đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff tại Geneva vào thứ Năm tới, đồng thời nhận định "vẫn có khả năng cao" đạt được một giải pháp ngoại giao.
Chính quyền Washington đã yêu cầu Iran từ bỏ kho uranium làm giàu cao của mình. Theo ước tính của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) vào năm 2025, kho uranium này chứa khoảng 440kg uranium được làm giàu tới mức 60% đồng vị phân hạch, rất gần với mức 90% phù hợp cho việc sản xuất vũ khí. Để chứng minh thiện chí, Ali Larijani, cố vấn của lãnh đạo tối cao Iran, tuyên bố Iran sẵn sàng cho phép IAEA tổ chức theo dõi sát sao chương trình hạt nhân, nhằm xác nhận rằng họ không có ý định phát triển vũ khí hạt nhân.
